Mở lối cho những bước đi dài...

Khởi nghiệp - Chuyện của thế hệ trẻ trong thời đại mới (Bài 3):

Diễn đàn Khởi nghiệp quốc gia - Thanh Hóa 2026 quy tụ nhiều doanh nghiệp, doanh nhân, chuyên gia, nhà đầu tư và các tổ chức hỗ trợ khởi nghiệp.

Bồi đắp nội lực để không hụt hơi

Khi nhu cầu định hướng nghề nghiệp ngày càng tăng nhưng dịch vụ tư vấn chuyên sâu chưa dễ tiếp cận với nhiều gia đình, công nghệ mở ra hướng đi mới để thu hẹp khoảng cách này. Với ThS. Phạm Thị Ngàn (36 tuổi), ý tưởng KN bắt nguồn từ chính trải nghiệm của bản thân và những trăn trở về lựa chọn nghề nghiệp.

Ở tuổi 18, chị Ngàn chọn học ngành tài chính – ngân hàng theo định hướng của gia đình. Tốt nghiệp đại học, chị có công việc ổn định, đúng với ngành học tại một cơ quan Nhà nước ở Thanh Hóa và gắn bó suốt 13 năm. Tuy nhiên, câu hỏi công việc có thực sự phù hợp với năng lực, sở trường của mình hay không đã thôi thúc chị tìm hướng đi mới. Chị dành nhiều năm nghiên cứu về con người, tâm lý, hành vi con người và hướng nghiệp, đồng thời tích lũy kinh nghiệm thực tiễn qua công việc đào tạo, tư vấn, hướng nghiệp. Sau khi cân nhắc và thuyết phục gia đình, tháng 6/2026, chị quyết định nghỉ việc, đặt dấu mốc cho hành trình KN trong lĩnh vực công nghệ giáo dục, tư vấn, hướng nghiệp với nền tảng trực tuyến “Nghề chọn người” (Nghechonnguoi.com). Bước ra khỏi “vùng an toàn”, chị mang theo một tâm niệm giản dị mà đầy quyết liệt: “Nếu mình không dám sống cuộc đời của riêng mình, mình sẽ không bao giờ có đủ tư cách và trải nghiệm để đưa ra lời khuyên cho bất kỳ ai đi đúng con đường của họ”.

Chị Ngàn khởi nghiệp đúng lúc khoa học, công nghệ, trí tuệ nhân tạo (AI) phát triển mạnh mẽ và đó là lợi thế lớn. Từ lợi thế ấy, chị dành nhiều tâm huyết xây dựng, phát triển nền tảng hướng nghiệp trực tuyến “Nghề chọn người”. Thông qua bảng câu hỏi trực tuyến, hệ thống phân tích đặc điểm, năng lực cá nhân, đối chiếu dữ liệu nghề nghiệp và xu hướng việc làm, “Nghề chọn người” sẽ cung cấp báo cáo định vị nghề nghiệp chi tiết, cá nhân hóa với mức phí 799.000 đồng - con số dễ dàng tiếp cận với số đông phụ huynh và học sinh từ thành thị đến nông thôn.

Ở đây, công nghệ không thay thế con người quyết định tương lai, mà đóng vai trò như một chiếc “la bàn số” giúp học sinh tự soi chiếu năng lực, giúp cha mẹ thấu hiểu thiên hướng của con và và tiếp sức cho nhà trường có thêm một công cụ khoa học, ứng dụng khoa học, công nghệ vào công tác hướng nghiệp...

Sau ba tháng vận hành, nền tảng ghi nhận 86 đơn hàng đầu tiên, chủ yếu đến từ học sinh lớp 9 và lớp 12. Đây là tín hiệu ban đầu cho thấy sản phẩm đã tiếp cận được nhóm khách hàng có nhu cầu. Tuy nhiên, để đi đường dài, bài toán lớn ở thời điểm hiện tại không chỉ là hoàn thiện tính năng hay thuật toán công nghệ mà còn ở khả năng kết nối, mở rộng thị trường và tìm kiếm cơ chế hỗ trợ phù hợp để mô hình có thể phát triển bền vững.

Câu chuyện của chị Ngàn là một ví dụ cho thấy những người trẻ có chuyên môn, khát vọng KN đang cần được tiếp sức để đưa sản phẩm vào thực tiễn.

Kết nối nguồn lực, tạo sức bật

Năng lực là nền tảng để DN xác lập hướng đi, nhưng khả năng tiếp cận nguồn lực và chất lượng hệ sinh thái KN và môi trường kinh doanh mới là những yếu tố quan trọng quyết định DN đi được bao xa. Tại Diễn đàn KN quốc gia – Thanh Hóa 2026, TS. Đinh Việt Hòa, Chủ tịch Hiệp hội KN quốc gia, nhận định: “Thanh Hóa có nhiều điều kiện để hình thành và phát triển cộng đồng DN, hệ sinh thái KN năng động”.

Đà tăng trưởng của DN Thanh Hóa phản ánh sức bật của khu vực kinh tế tư nhân, đồng thời cho thấy dư địa phát triển được củng cố từ lợi thế về kinh tế, văn hóa - xã hội, nỗ lực cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, thúc đẩy KN của tỉnh. Toàn tỉnh hiện có hơn 23 nghìn DN và khoảng 96 nghìn hộ kinh doanh. Trong 9 tháng năm 2026, toàn tỉnh có 3.052 DN thành lập mới, tăng 5,1% so với cùng kỳ, vượt kế hoạch cả năm; tổng vốn điều lệ đăng ký hơn 27.100 tỷ đồng, tăng 7,4%. Thanh Hóa tiếp tục dẫn đầu khu vực Bắc Trung bộ và xếp thứ 12/34 tỉnh, thành phố về số DN thành lập mới. Cũng trong thời gian này, toàn tỉnh có 3.757 DN gia nhập và tái gia nhập thị trường, tăng 5,5%; trong khi số DN đăng ký tạm ngừng kinh doanh giảm 2,7%.

ThS. Phạm Thị Ngàn, nhà sáng lập nền tảng “Nghề chọn người”, dự án vào bán kết Cuộc thi “Dự án khởi nghiệp trong đoàn viên, thanh niên tỉnh Thanh Hóa” năm 2026.

Tuy nhiên, số lượng DN thành lập mới chủ yếu phản ánh sức hút của môi trường KN, chưa đủ để đánh giá “sức khỏe” và chiều sâu phát triển của cả hệ sinh thái. Phần lớn DN mới thành lập có quy mô nhỏ và siêu nhỏ; tình trạng DN giải thể, ngừng hoạt động vẫn đặt ra yêu cầu phải nhìn sâu hơn vào chất lượng tăng trưởng.

Khi trọng tâm chuyển sang nâng cao chất lượng DN, hoàn thiện hệ sinh thái KN trở thành nhiệm vụ quan trọng. Ngày 19/6/2026, UBND tỉnh ban hành Kế hoạch số 202/KH-UBND triển khai Chiến lược quốc gia về KN sáng tạo trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2026-2030. Kế hoạch đặt mục tiêu đưa KN sáng tạo dựa trên nền tảng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành động lực quan trọng của tăng trưởng, phát triển kinh tế tư nhân và nâng cao năng lực cạnh tranh; phấn đấu đến năm 2030 đưa Chỉ số đổi mới sáng tạo cấp tỉnh (PII) của Thanh Hóa vào nhóm 10 tỉnh, thành phố dẫn đầu cả nước.

Kế hoạch đề ra các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm bao gồm hoàn thiện cơ chế, chính sách; phát triển hạ tầng, nguồn nhân lực; hỗ trợ ứng dụng công nghệ, tiếp cận vốn và mở rộng hợp tác, thị trường. Điều quan trọng là những định hướng này cần được cụ thể hóa thành những hỗ trợ thiết thực cho DN ở từng giai đoạn phát triển.

Với các dự án KN đổi mới sáng tạo, khả năng tiếp cận vốn và mạng lưới hỗ trợ chuyên sâu có ý nghĩa quan trọng. Ngày 20/8/2026, UBND tỉnh ban hành Quyết định số 2632/QĐ-UBND về việc đầu tư vốn nhà nước để góp vốn thành lập Công ty CP Quỹ Đầu tư mạo hiểm Thanh Hóa và Công ty CP Trung tâm Đổi mới sáng tạo Thanh Hóa. Nếu được tổ chức và vận hành hiệu quả, các thiết chế này có thể bổ sung đầu mối kết nối vốn, tri thức, chuyên gia và các chủ thể trong hệ sinh thái, hỗ trợ DN hoàn thiện mô hình, tìm kiếm cơ hội phát triển và mở rộng thị trường.

Bên cạnh cơ chế, chính sách và các thiết chế hỗ trợ, mạng lưới kết nối giữa doanh nhân, nhà đầu tư và các dự án KN cũng giữ vai trò quan trọng. Câu lạc bộ Đầu tư và KN DN trẻ Thanh Hóa (Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Thanh Hóa) được thành lập nhằm kiến tạo môi trường giao lưu, kết nối đầu tư, xúc tiến thương mại và đồng hành cùng người trẻ KN. Vừa qua, câu lạc bộ đã tổ chức Diễn đàn KN quốc gia – Thanh Hóa 2026, góp phần đưa các vấn đề về đầu tư, đổi mới sáng tạo và phát triển cộng đồng KN đến gần hơn với DN địa phương.

Suy cho cùng, sức sống của hệ sinh thái KN không chỉ được đo bằng số ý tưởng hay DN mới ra đời mà còn bằng khả năng giúp những mô hình có triển vọng đứng vững và phát triển. Khi năng lực của người KN được bồi đắp, nguồn lực được kết nối và chính sách đi vào thực tiễn, ý tưởng mới có cơ hội chuyển hóa thành giá trị kinh tế bền vững. Đó cũng là điều kiện để KN Thanh Hóa chuyển từ phát triển theo chiều rộng sang chiều sâu, mở lối cho những bước đi dài...