Mở lối tái định cư từ sự đồng thuận của một dòng họ ở Nhi Sơn

Bí thư Đảng ủy xã Nhi Sơn Lâu Dị Lênh (phải) trao giấy khen cho dòng họ Thao về việc đồng thuận di dời mộ nhường đất xây dựng khu tái định cư.

Tại khu Kéo Té, thuộc bản Chim, xã Nhi Sơn, ngôi mộ ông Thao Nhia Súa, thuộc dòng họ Thao, nằm trong phạm vi đất dự kiến xây dựng khu tái định cư. Với đồng bào dân tộc Mông, phần mộ tổ tiên mang ý nghĩa thiêng liêng, gắn với phong tục, tập quán được gìn giữ qua nhiều thế hệ. Vì vậy, việc di dời ngôi mộ đã an táng 16 năm là quyết định không dễ dàng, nhất là khi tập quán này chưa từng có tiền lệ trong cộng đồng người Mông khu vực miền núi Thanh Hóa.

Sau khi được cấp ủy, chính quyền địa phương thông tin về chủ trương xây dựng khu tái định cư và sự cần thiết phải giải phóng mặt bằng, gia đình cùng các thành viên dòng họ Thao đã tổ chức bàn bạc. Qua tuyên truyền, vận động của địa phương và sự tham gia của những người có uy tín, các thành viên trong dòng họ hiểu rõ ý nghĩa công trình, đi đến thống nhất tự nguyện di dời phần mộ, nhường đất phục vụ dự án.

Ông Thao Văn Hơ, đại diện dòng họ Thao chia sẻ: “Phần mộ người thân là nơi rất thiêng liêng đối với con cháu nên ban đầu gia đình chúng tôi cũng trăn trở. Sau khi được cấp ủy, chính quyền địa phương giải thích, cả dòng họ đã bàn bạc và đi đến thống nhất. Người đã khuất luôn được con cháu tưởng nhớ; còn việc tạo điều kiện để bà con sớm có chỗ ở ổn định cũng là việc nên làm. Chúng tôi mong khu tái định cư sớm được xây dựng để các hộ dân yên tâm sinh sống”.

Ngôi mộ của ông Thao Nhia Súa đã được người thân trong dòng họ di dời đến địa điểm mới.

Ngày 5/11/2026, việc di dời phần mộ được tổ chức với sự tham gia của đại diện cấp ủy, chính quyền xã Nhi Sơn, các thành viên dòng họ và người dân địa phương, bảo đảm sự tôn trọng đối với người đã khuất và phù hợp với phong tục địa phương.

Cùng với di dời phần mộ, người dân còn tự nguyện nhường 2,5 ha đất sản xuất đang trồng lúa, ngô, sắn để xây dựng khu tái định cư. Đây là diện tích gắn bó với sinh kế của bà con trong nhiều năm. Việc bàn giao mặt bằng thể hiện sự chia sẻ, hy sinh một phần lợi ích kinh tế trước mắt vì nhu cầu chung của cộng đồng.

Hoa màu của bà con trên đất dự kiến xây dựng khu tái định cư Kéo Té thuộc bản Chim, xã Nhi Sơn.

Theo định hướng của địa phương, khu tái định cư ở Kéo Té có diện tích dự kiến 2,5 ha, phục vụ 42 hộ dân chưa có nhà ở hoặc nhà ở có nguy cơ sạt lở. Công trình nhằm ổn định dân cư, bảo đảm an toàn tính mạng, tài sản, giúp người dân yên tâm lao động, sản xuất và từng bước cải thiện đời sống.

Đối với những hộ còn khó khăn về nhà ở, được sống trong khu tái định cư an toàn, ổn định sẽ tạo nền tảng để phát triển kinh tế, chăm lo cho con em. Bởi vậy, sự đồng thuận của dòng họ Thao và các hộ dân có ý nghĩa quan trọng, góp phần tháo gỡ khó khăn về mặt bằng, tạo điều kiện để địa phương triển khai công trình.

Điều đáng ghi nhận là sự thay đổi trong tập quán được hình thành từ quá trình tuyên truyền, vận động, đối thoại cấp ủy, chính quyền địa phương và sự tự nguyện của người dân, không phải bằng sự áp đặt. Người thân vẫn được con cháu tưởng nhớ, thờ cúng; đồng thời, những hộ dân đang cần nơi ở an toàn có thêm cơ hội ổn định cuộc sống. Đây cũng là sự cân nhắc giữa tình cảm gia đình, lòng thành kính với người đã khuất và trách nhiệm đối với cộng đồng.

Thực tế tại Nhi Sơn cho thấy, triển khai công trình dân sinh ở miền núi không chỉ cần nguồn lực đầu tư mà còn đòi hỏi sự đồng thuận, chung sức của Nhân dân. Với những vấn đề liên quan đến đất đai, phong tục và đời sống tâm linh, công tác dân vận cần kiên trì, thấu đáo, tôn trọng tâm tư, nguyện vọng của người dân. Cấp ủy, chính quyền phải làm rõ chủ trương, mục đích, lợi ích của công trình, đồng thời giải đáp thỏa đáng những băn khoăn của bà con.

Từ sự vào cuộc của cấp ủy, chính quyền, vai trò của người có uy tín và tinh thần trách nhiệm của dòng họ Thao, một việc vốn được xem là khó khăn đã tìm được tiếng nói chung. Người dân không chỉ thụ hưởng chính sách mà còn trực tiếp góp sức xây dựng quê hương. Sự đồng thuận ấy đang mở thêm điều kiện để khu tái định cư Kéo Té được triển khai, mang lại hy vọng về nơi ở an toàn cho 42 hộ dân. Đây không chỉ là minh chứng cho hiệu quả công tác dân vận ở cơ sở mà còn lan tỏa tinh thần đoàn kết, sẻ chia, trách nhiệm vì lợi ích cộng đồng, góp phần tạo động lực để vùng cao Nhi Sơn ngày càng phát triển.