Một cơ sở đào tạo chuyên ngành thủy sản 'lột xác' sau 50 năm, đào tạo 123 tiến sĩ

Sáng 4/10, Trường Đại học Nha Trang tổ chức kỷ niệm 50 năm xây dựng và phát triển tại Khánh Hoà (4/10/1976 - 4/10/2026).

Lễ kỷ niệm đánh dấu 50 năm kể từ khi Trường Đại học Thủy sản được chuyển từ Hải Phòng vào Nha Trang theo quyết định của Bộ Hải sản ngày 4/10/1976.

Tiến sĩ Quách Hoài Nam - Hiệu trưởng trường Đại học Nha Trang ôn lại diễn văn kỷ niệm.

Theo quyết định, trường được đổi tên thành Trường Đại học Hải sản, đặt tại đồi Lasan, phường Vĩnh Phước, thị xã Nha Trang. Cuộc di chuyển đưa đội ngũ cán bộ, giảng viên, sinh viên, cơ sở vật chất cùng hoạt động đào tạo, nghiên cứu từ miền Bắc vào vùng duyên hải Nam Trung Bộ.

Từ một cơ sở đào tạo chuyên ngành thủy sản, trường từng bước mở rộng sang nhiều lĩnh vực gắn với nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của Khánh Hòa. Năm 1980, trường mở lớp đại học Kinh tế Thủy sản đầu tiên tại Nha Trang, đánh dấu bước phát triển sang lĩnh vực kinh tế và quản lý.

Trong 50 năm tại Khánh Hòa, trường đã đào tạo gần 75.000 cử nhân, kỹ sư, 4.405 thạc sĩ và 123 tiến sĩ. Nhiều người sau khi tốt nghiệp làm việc tại các cơ quan quản lý, doanh nghiệp, viện nghiên cứu và cơ sở sản xuất trên địa bàn tỉnh.

Hoạt động nghiên cứu khoa học của trường tập trung vào các lĩnh vực gắn với lợi thế biển của Khánh Hòa như nuôi trồng, khai thác và chế biến thủy sản, môi trường biển, bảo tồn nguồn lợi và kinh tế biển.

Từ cuối những năm 1990, các nhà khoa học của trường bắt đầu nghiên cứu thuần dưỡng cá bố mẹ, sinh sản nhân tạo và ương cá giống. Giai đoạn 2009-2014, trường hoàn thiện quy trình sản xuất giống và nuôi thương phẩm cá chim vây vàng, sau đó chuyển giao cho người dân Khánh Hòa.

Giai đoạn 2014-2025, các nghiên cứu được mở rộng sang nhiều loài cá biển có giá trị kinh tế như cá hồng Mỹ, cá sủ đất, cá bè vẫu, cá hồng đỏ và cá tai bồ. Với cá tai bồ, đề tài thực hiện từ năm 2022 đến 2025 đã xây dựng quy trình sản xuất giống nhân tạo và nuôi thương phẩm trong lồng bè trên biển bằng thức ăn công nghiệp, đồng thời tập huấn kỹ thuật cho 40 người nuôi thủy sản tại Khánh Hòa. Đề tài được Hội đồng Khoa học và Công nghệ chuyên ngành của tỉnh đánh giá xuất sắc.

Trường cũng nghiên cứu thức ăn công nghiệp cho tôm hùm và cá giò, góp phần giảm sử dụng thức ăn tươi và hạn chế ô nhiễm ở các vùng nuôi. Năm 2012, trường ứng dụng đèn LED cho nghề lưới vây xa bờ, giúp tiết kiệm năng lượng và giảm chi phí khai thác. Các nghiên cứu về chế biến, đa dạng hóa sản phẩm từ cá ngừ đại dương cũng được triển khai nhằm nâng cao giá trị sản phẩm thủy sản của tỉnh.

Trường đại học Nha Trang nằm trên đồi Lasan, phường Bắc Nha Trang.

Trong lĩnh vực môi trường, năm 2013, trường nghiên cứu xây dựng rạn nhân tạo tại vịnh Nha Trang nhằm phục hồi hệ sinh thái, tái tạo nguồn lợi và hỗ trợ phát triển du lịch sinh thái. Giai đoạn 2009-2017, trường tham gia quan trắc, đánh giá ô nhiễm và thiết kế hệ thống xử lý nước thải cho Khu công nghiệp Suối Dầu và một số doanh nghiệp.

Bên cạnh đào tạo và nghiên cứu, trường tổ chức nhiều hoạt động tập huấn, tư vấn, chuyển giao kỹ thuật cho người dân về nuôi trồng, sản xuất giống, phòng trị bệnh, khai thác, bảo quản và chế biến thủy sản. Cán bộ, giảng viên và sinh viên cũng tham gia các chương trình tình nguyện, bảo vệ môi trường và an sinh xã hội tại địa phương.

Sau nửa thế kỷ, Trường Đại học Nha Trang trở thành một trong những cơ sở đào tạo, nghiên cứu và chuyển giao công nghệ gắn với biển của Khánh Hòa. Nhà trường cho biết thời gian tới sẽ tiếp tục phát huy thế mạnh về đào tạo, khoa học - công nghệ và kinh tế biển, phục vụ phát triển bền vững của Khánh Hòa và khu vực Nam Trung Bộ - Tây Nguyên.