Một cuộc chuyển mình từ bên trong

 Hệ thống kỹ thuật tại Báo và Phát thanh, Truyền hình Huế được đầu tư, nâng cấp theo hướng hiện đại, đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số trong hoạt động báo chí. Ảnh: Minh Nguyên

Thích ứng với tốc độ chuyển động

Điều đáng chú ý đầu tiên là tốc độ chuyển động. Từ ngày 1/7/2026, khi bước vào giai đoạn quản trị mới, cơ quan phải đồng thời kiện toàn bộ máy, duy trì các loại hình báo chí, nâng cao chất lượng nội dung, phục vụ nhiệm vụ chính trị và nhu cầu thông tin của công chúng. Chỉ trong thời gian ngắn, một kế hoạch toàn diện đã được hình thành, bao quát từ tổ chức sản xuất, phân phối nội dung đến hạ tầng công nghệ, trí tuệ nhân tạo và đào tạo nhân lực. Điều đó cho thấy chuyển đổi số không được xem là phần việc bổ sung hay phong trào nhất thời, mà là trục phát triển có khả năng chi phối tương lai cơ quan.

Cốt lõi của sự thay đổi là chuyển từ tư duy “nhiều loại hình báo chí” sang “một hệ sinh thái truyền thông”. Mô hình “Story First” là bước chuyển quan trọng: thay vì mỗi bộ phận sản xuất một sản phẩm độc lập, một câu chuyện được đặt ở trung tâm, rồi phát triển thành nhiều định dạng phù hợp từng nền tảng, từng nhóm công chúng. Phòng Thư ký - Biên tập được định hướng trở thành đầu mối điều phối nghiệp vụ; giao việc, theo dõi tiến độ, đánh giá hiệu quả từng bước được đưa lên môi trường số. Longform, E-magazine, Infographic, Interactive Story, video dọc 9:16, podcast, vodcast trở thành những dạng thức cần phát triển. Đó là hội tụ thực chất.

Kế hoạch cũng chuyển mạnh từ tư duy “có sản phẩm rồi tìm công chúng” sang “công chúng ở đâu, nội dung phải đến đó”. Website, App, Facebook, YouTube, TikTok, Zalo OA, Podcast được gắn với những nhóm công chúng và thói quen tiếp nhận khác nhau: báo in, phát thanh, truyền hình và nội dung chuyên sâu cho công chúng truyền thống; TikTok, YouTube Shorts, Facebook Reels, App/OTT cho giới trẻ; nội dung đa ngôn ngữ và các nền tảng số cho khách du lịch, người Huế xa quê. Cốt lõi là chủ động đưa nội dung đến nơi công chúng đang hiện diện.

Một điểm thuyết phục khác là chuyển đổi số được gắn với đầu tư có hệ thống. Kế hoạch dự kiến nguồn lực cho chín nhóm hệ thống, hạng mục công nghệ cốt lõi, từ tòa soạn hội tụ, phân phối nội dung số, tổng khống chế, lưu trữ, bảo mật đến sản xuất di động và trường quay công nghệ mới. Các hạng mục được phân kỳ, gắn với KPI, hướng tới kiến tạo hạ tầng thống nhất. Đầu tư vì thế phải đi cùng hiệu quả, khả năng khai thác lâu dài và yêu cầu tránh lãng phí.

Tuy nhiên, thiết bị hiện đại không thể tạo nên một cơ quan báo chí hiện đại nếu con người không thay đổi. Vì vậy, việc tập trung đào tạo quản trị tòa soạn hội tụ, tác nghiệp đa phương tiện trên nền Mojo 5G, Prompt Engineering, ứng dụng AI, vận hành XR, quản trị hệ thống và bảo mật là lựa chọn căn cơ. Có thể mua thiết bị trong thời gian ngắn, nhưng để hình thành đội ngũ phóng viên có khả năng viết, chụp, quay, dựng, livestream, làm podcast, khai thác dữ liệu và sử dụng AI có trách nhiệm cần một quá trình bền bỉ.

Chuyển đổi số - chuyển đổi con người và văn hóa làm việc

Những nỗ lực trên càng đáng ghi nhận khi cuộc chuyển đổi được khởi động trong lúc guồng máy báo chí hằng ngày không thể dừng lại. Cơ quan vừa vận hành bộ máy mới, vừa tổ chức lại quy trình, chuẩn bị hạ tầng, đào tạo nhân lực và đổi mới sản phẩm. Áp lực không nhỏ, nhưng cũng là cơ hội phá bỏ những đường biên cũ, khắc phục phân tán nguồn lực và hình thành văn hóa cộng tác mới. Giá trị của Kế hoạch vì thế còn nằm ở tinh thần dám thay đổi từ bên trong.

Dĩ nhiên, kế hoạch tốt mới là điểm khởi đầu. Chặng đường tới năm 2030 đòi hỏi kỷ luật thực thi và khả năng điều chỉnh linh hoạt. Chiến lược dữ liệu cần tiếp tục hoàn thiện để kho báo in, ảnh, âm thanh, phim và tư liệu lịch sử trở thành tài sản số thống nhất, tiến tới hình thành “ngân hàng ký ức số về Huế”. Quy chế quản trị AI đã được xây dựng, ban hành cần vận hành nghiêm túc, bảo đảm kiểm chứng thông tin, bản quyền, dữ liệu cá nhân, phòng chống nội dung giả mạo và trách nhiệm nghề nghiệp. KPI cũng cần đo được chất lượng tiếp cận, mức độ công chúng quay lại và hiệu quả thực chất.

Quan trọng hơn, chuyển đổi số phải tạo ra giá trị công chúng cảm nhận được: thông tin nhanh hơn nhưng vẫn chính xác; nội dung hấp dẫn hơn nhưng không đánh đổi chuẩn mực; cách tiếp cận hiện đại hơn nhưng vẫn giữ chiều sâu văn hóa và bản sắc Huế. Công nghệ phải giúp báo chí đến gần người dân, hiểu công chúng và phục vụ tốt hơn. AI có thể hỗ trợ dữ liệu, phiên âm, dịch thuật, tối ưu quy trình, nhưng trách nhiệm biên tập, khả năng thẩm định và bản lĩnh nghề nghiệp vẫn thuộc về con người.

Con đường phía trước còn nhiều việc phải làm. Nhưng mọi chuyển đổi lớn đều bắt đầu từ quyết tâm thay đổi, từ việc nhận diện đúng mình đang ở đâu và xác định rõ sẽ đi đến đâu. Nếu duy trì quyết tâm, kiểm soát tốt đầu tư, phát huy sáng tạo và tạo đồng thuận trong đội ngũ, cơ quan sẽ có nền tảng xây dựng mô hình truyền thông chủ lực hiện đại, hội tụ, thông minh; đủ năng lực kể câu chuyện Huế bằng ngôn ngữ thời đại số và đưa câu chuyện ấy đến công chúng trên những nền tảng phù hợp. Đó cũng là trách nhiệm trước một Huế đang chuyển mình mạnh mẽ trong kỷ nguyên mới.