Một mình nhưng không cô đơn: 'Nền kinh tế độc thân' bùng nổ

Xu hướng gia tăng của các hộ gia đình chỉ có một người tại châu Á. Ảnh minh hoạ: Minh Đức

Nền kinh tế độc thân

Trên khắp châu lục, tỷ lệ sinh đang giảm xuống mức thấp kỷ lục. Chính phủ các nước đang đưa ra các chính sách khuyến khích bằng tiền mặt và trợ cấp nhằm khuyến khích các cặp đôi sinh con, qua đó củng cố lực lượng lao động trong tương lai. Tuy nhiên, những nỗ lực này hầu như chưa mang lại kết quả thiết thực.

Giữa bối cảnh đó, diễn biến này lại đi kèm với một điểm sáng về kinh tế: ngay cả khi dân số thu hẹp, những người sống một mình vẫn đang chi tiêu nhiều hơn cho bản thân.

Sự gia tăng của các hộ gia đình chỉ có một người tại những quốc gia như Nhật Bản, Hàn Quốc và Trung Quốc đang tạo ra một xu hướng được gọi là “nền kinh tế độc thân” (solo economy).

Thay vì mua tã hay thực phẩm với số lượng lớn, những người sống một mình đang mạnh tay chi tiền cho thú cưng, đồ chơi sưu tầm và những trải nghiệm mới. Các doanh nghiệp đã nhận ra xu hướng này và đang tận dụng cơ hội bằng cách cung cấp các sản phẩm, dịch vụ giúp họ xây dựng một thế giới dành riêng cho một người.

Mặc dù làm mọi thứ một mình thường đồng nghĩa với việc phải chi trả nhiều hơn nhưng nhiều người trẻ vẫn tận hưởng sự tự do khi có thể tự quyết định lịch trình và làm theo sở thích của mình.

Bữa tiệc karaoke chỉ dành cho một người

Tại Trung Quốc, nền kinh tế độc thân đang phát triển mạnh. Những ki-ốt karaoke mini, có kích thước tương đương các buồng điện thoại kiểu cũ, đã xuất hiện khắp cả nước để phục vụ những người thích ca hát một mình. Những du khách đi một mình có thể thuê bạn đồng hành đi bộ đường dài, người cùng tham quan hoặc nhiếp ảnh gia riêng tại các điểm du lịch.

Công ty nghiên cứu Trung Quốc Discovery Reports ước tính nền kinh tế dành cho người độc thân tại Trung Quốc đã đạt hơn 1.000 tỉ USD vào năm 2025, tăng khoảng 50% so với năm 2023.

Các nhà phân tích tiêu dùng cũng cho biết người độc thân đang chi tiêu nhiều hơn cho các trò chơi điện tử, những người bạn đồng hành AI và các bộ phim ngắn dạng “micro-drama” là những chương trình có nội dung giống phim truyền hình dài tập nhưng mỗi tập kéo dài chưa đến hai phút.

Bên cạnh đó, các “bạn đồng hành AI” và phim ngắn dạng micro-drama cũng bắt đầu trở nên phổ biến tại Mỹ. Các doanh nghiệp ở đây  ngày càng chú trọng đến nhóm khách hàng đi ăn một mình. Gần đây, Domino’s Pizza thông báo sẽ bắt đầu cung cấp những chiếc pizza hình chữ nhật cỡ nhỏ được thiết kế dành cho một người.

Làn sóng bùng nổ nuôi thú cưng như con

Thay vì tiếp thị nhắm đến những người cô đơn, các thương hiệu lại lựa chọn nhấn mạnh vào sự độc lập thay vì cảm giác bị cô lập. 

Điều đó có nhiều khả năng chạm đến tâm lý người tiêu dùng hơn, bởi họ không muốn nhìn nhận bản thân là những người cô đơn. Họ cho rằng mình vẫn rất hòa đồng và đang tận hưởng một cuộc sống đầy ý nghĩa.

Tuy vậy, mối lo ngại về tác động của sự cô đơn đối với sức khỏe con người đang ngày càng gia tăng trong khu vực. Cả Nhật Bản và Hàn Quốc đều gặp khó khăn trong việc giải quyết tỷ lệ tự tử tương đối cao qua nhiều thế hệ, từ đó làm dấy lên những cuộc tranh luận, những trăn trở trong xã hội và nhiều chính sách mới.

Tại Seoul, chính quyền đã phân bổ hàng triệu USD để cung cấp dịch vụ tư vấn, các hoạt động giao lưu xã hội và những dịch vụ khác nhằm giảm bớt cảm giác bị xa lánh và cô lập. Năm 2021, Nhật Bản đã bổ nhiệm Bộ trưởng phụ trách vấn đề Cô đơn và Cô lập nhằm giải quyết những tác động của tình trạng này đối với sức khỏe tinh thần của người dân.

Theo các chuyên gia, những người độc thân ngày càng có xu hướng đi du lịch cùng thú cưng hoặc mua cho chúng những món quà xa xỉ. Nhóm những người có lối sống độc thân thường tìm đến nhau chia sẻ niềm vui và trở nên khá phổ biến trong xã hội. Họ  sẽ tìm đến nhau, trải nghiệm cuộc sống độc thân và thực hiện những chuyến đi ngẫu hứng thoả mãn cuộc sống một mình.