Một trường chuyên ở TPHCM đã đào tạo theo hướng liên ngành từ 4 năm trước

Từ lớp chuyên theo môn đến chuyên liên ngành

Cách đây 4 năm, Trường Phổ thông Năng khiếu (ĐH Quốc gia TPHCM) đã có sự thay đổi đáng chú ý trong tổ chức đào tạo trường chuyên. Từ năm học 2022-2023, bên cạnh các lớp chuyên theo môn như Toán, Ngữ văn, Tiếng Anh, Vật lý, Hóa học, Sinh học và Tin học, trường mở thêm các lớp chuyên theo lĩnh vực.

Tại cơ sở Nguyễn Chí Thanh, trường tổ chức các lớp chuyên theo môn. Trong khi đó, cơ sở ĐH Quốc gia TPHCM có các lớp chuyên theo lĩnh vực, gồm Khoa học tự nhiên và Công nghệ, Khoa học xã hội.

Theo định hướng của trường, chương trình chuyên Khoa học tự nhiên và Công nghệ chú trọng phát triển tư duy liên ngành trong giải quyết các vấn đề thuộc khoa học tự nhiên và khoa học sự sống; đồng thời nâng cao năng lực ứng dụng công nghệ, kỹ năng số và kiến thức STEM.

Trong khi đó, các lớp chuyên Khoa học xã hội tập trung phát triển tư duy liên ngành, khả năng giải quyết vấn đề trong các lĩnh vực văn hóa, chính trị, kinh tế và xã hội, qua đó định hướng nghề nghiệp cho học sinh.

Các thí sinh dự thi vào lớp 10 Trường Phổ thông Năng khiếu. Ảnh: Nguyễn Huế

Mô hình này được xây dựng theo hướng tiệm cận Chương trình giáo dục phổ thông 2018, thay vì chỉ đào tạo chuyên sâu một môn học như cách tổ chức lớp chuyên truyền thống.

Học sinh được chọn môn ngoài lĩnh vực chuyên sâu

Trao đổi về mô hình này, TS Trần Nam Dũng, Phó hiệu trưởng Trường Phổ thông Năng khiếu, cho rằng việc tổ chức các lớp chuyên theo lĩnh vực từ năm 2022 phù hợp với định hướng đổi mới giáo dục. Chương trình vẫn duy trì chiều sâu chuyên môn, đồng thời tạo điều kiện để học sinh mở rộng kiến thức ở những lĩnh vực khác.

Theo ông Dũng, học sinh chuyên Ngữ văn vẫn có thể đăng ký học các môn Vật lý, Hóa học, thay vì chỉ tập trung vào môn chuyên đã lựa chọn.

Trong kỳ tuyển sinh, thí sinh phải dự thi ba môn không chuyên là Toán, Ngữ văn, Tiếng Anh và ít nhất một môn chuyên trong số các môn Toán, Tin học, Vật lý, Hóa học, Sinh học, Ngữ văn, Tiếng Anh.

Thí sinh được đăng ký tối đa 2 môn chuyên nhưng phải thuộc hai nhóm khác nhau. Nhóm 1 gồm Toán và Ngữ văn; nhóm 2 gồm Tiếng Anh, Vật lý, Hóa học, Sinh học và Tin học.

Đặc biệt, dù được phân chia theo các hướng chuyên sâu hoặc liên ngành, học sinh Trường Phổ thông Năng khiếu vẫn có nhiều lựa chọn linh hoạt đối với các môn học tự chọn. Chẳng hạn, học sinh chuyên Văn có thể chọn học Vật lý, Hóa học; học sinh chuyên Anh có thể đăng ký các môn Hóa học, Tin học, Âm nhạc… Cách tổ chức này giúp các em mở rộng kiến thức, phát huy sở thích và năng lực ở nhiều lĩnh vực khác nhau.

Như vậy, từ 4 năm trước, Trường Phổ thông Năng khiếu đã triển khai mô hình đào tạo theo hướng liên ngành, nhưng vẫn giữ cách tuyển sinh dựa trên năng lực chuyên biệt của từng môn học. Cách tiếp cận này nhằm dung hòa hai yêu cầu: mở rộng kiến thức, phát triển tư duy đa lĩnh vực và duy trì chiều sâu đào tạo đối với học sinh năng khiếu.

TS Trần Nam Dũng cho biết, ở các lớp chuyên liên ngành, chỉ một số ít học sinh dành thời gian tham gia các đội tuyển, còn phần lớn tập trung phát triển năng lực ở nhiều lĩnh vực. Nhờ đó, các em có thêm thời gian tìm hiểu ngành nghề, tham gia các buổi chuyên đề, học ngoại ngữ thứ hai và khám phá những lĩnh vực mình quan tâm.

Theo ông Dũng, dù còn khá sớm để đánh giá toàn diện chất lượng mô hình này, kết quả của học sinh qua các kỳ thi tốt nghiệp THPT, kỳ thi đánh giá năng lực ĐH Quốc gia TPHCM và các kỳ thi quốc tế  như IELTS, SAT cho thấy các em đạt kết quả khá tốt.