Mua bán người ở vùng cao Sơn La: Vì tiền, bán cả người thân
Hoạt động của tội phạm mua bán người tiếp tục có những diễn biến phức tạp tại nhiều địa phương. Các đối tượng mua bán người bất chấp thủ đoạn để lừa nạn nhân bán sang bên kia biên giới lấy tiền tiêu xài, kể cả là người thân trong gia đình.
Mặc dù các cơ quan chức năng đã tiến hành nhiều biện pháp để phòng, chống và đấu tranh với tội phạm mua bán người, nhưng vẫn gặp rất nhiều khó khăn từ chính những nạn nhân bị mua bán.
Đối tượng Vì Thị Văn, trú tại xã Mường Bú, tỉnh Sơn La đã bị Cơ quan cảnh sát điều tra Công an huyện Mường La khởi tố về tội mua bán người. Văn đã lợi dụng mối quan hệ thân thiết trong gia đình để lừa bán đứa cháu ruột của chồng là Vì Thị Biên cho hai người đàn ông Trung Quốc với giá 6000 Nhân dân tệ (NDT- tương đương gần 20 triệu đồng tiền Việt Nam). Sau hơn 4 năm sống nơi đất khách, Biên mới trốn được về nhà và làm đơn trình báo với cơ quan công an.

Một buổi tuyên truyền pháp luật về mua bán người
“Tôi về nhà hỏi cháu và gia đình, đưa cháu đi lấy chồng được 6000 Nhân dân tệ, tôi cho 1 người tên Lai 1000 NDT, mua sắm cho cháu 1000 NDT, xong đưa 3000 cho gia đình Biên bảo là tiền cháu tạm ứng đi làm” - Vì Thị Văn nói
Sau bao ngày xa cách vì bị lừa bán, Vì Thị Biên giờ đã được trở về đoàn tụ với gia đình. Bếp lửa hồng của gia đình Biên giờ đã ấm lại; tuy vậy, nỗi đau đớn, oán hận người thân đã nhẫn tâm bán mình, đến giờ Biên vẫn chưa thể nguôi ngoai, khiến cuộc sống trong gia đình trở nên mâu thuẫn, bất hòa.
“Bà thím rủ rê em sang làm việc ở Trung Quốc, nhưng thực chất không phải đi làm mà bà ấy đã bán em đi làm vợ bé người ta. Thế là em sống ở đấy tận 4 năm, may mắn em đã trốn về nhà được”. - Vì Thị Biên chia sẻ
Biên là một trong số ít cô gái bị lừa bán sang bên kia biên giới may mắn trốn thoát, được hỗ trợ trở về nhà và làm đơn trình báo với cơ quan chức năng. Thực tế, còn nhiều bị hại có thể chưa trở về, hoặc đã trở về nhưng vì nhiều lý do khác nhau mà không làm đơn trình báo với cơ quan công an. Điều này vô hình chung chính là hành vi tiếp tay cho tội phạm mua bán người.
Theo trung tá Nguyễn Văn Thủy, Văn phòng Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Sơn La, đặc điểm chung của tội phạm mua bán người là cho đến khi bị bắt đã từng nhiều lần phạm tội. Chúng hoạt động có sự cấu kết, chỉ đạo của đầu nậu bên kia biên giới. Thậm chí, có đối tượng được đầu nậu ứng trước tiền để quay về nước tìm nguồn “hàng” đưa sang.
Về phía các bị hại, nạn nhân chủ yếu của các vụ mua bán người là phụ nữ người đồng bào dân tộc thiểu số có hoàn cảnh khó khăn, nhận thức hạn chế, nhẹ dạ, cả tin vào những lời hứa “việc nhẹ, lương cao”. Trung tá Nguyễn Văn Thủy cho biết: “Hiện nay MXH phát triển, các đối tượng lợi dụng mạng xã hội đưa ra lời ngon mật ngọt rồi dụ dỗ để thay đổi cuộc đời, nhiều chị em tin tưởng, khi tham gia thì mới biết là nạn nhân của tội phạm mua bán người”.
Để công tác phòng chống mua bán người tiếp tục đi vào chiều sâu và đạt được những hiệu quả tích cực, lực lượng Công an tỉnh Sơn La đã phát huy vai trò nòng cốt tham mưu cho các cấp, các ngành đẩy mạnh hơn nữa công tác tuyên truyền tới các tầng lớp nhân dân.
Đồng thời làm tốt công tác phát hiện, điều tra, xử lý tội phạm mua bán người; phối hợp với các lực lượng chức năng làm tốt việc truy tố, xét xử công khai các vụ án mua bán người.

Lực lượng chức năng tuyên truyền vận động nhân dân cảnh giác với tội phạm mua bán người ở Sơn la. Ảnh: Báo Sơn La
Thượng tá Lê Mùi, Chánh văn phòng Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Sơn La cho biết: “Chúng tôi đã xây dựng những kế hoạch, chuyên đề mua bán người theo quý, theo tháng; tiến hành rà soát các trường hợp chị em phụ nữ không có mặt ở địa phương, tìm hiểu xem họ đi đâu, làm gì, liệu có liên quan đến tình trạng mua bán người hay không? Nếu có thì có biện pháp phòng ngừa, đấu tranh ngăn chặn kịp thời, không để xảy ra tình trạng mua bán người trên địa bàn”.
Thống kê từ năm 2020 đến nay, cơ quan Cảnh sát điều tra, Công an tỉnh Sơn La đã phát hiện 2 vụ, 2 đối tượng thực hiện hành vi mua bán người, 3 trường hợp nghi bị mua bán chưa trở về; tiếp nhận 4 nạn nhân được các ngành chức năng, các tổ chức phi chính phủ giải cứu…
Theo Thượng tá Lê Mùi, ngoài nỗ lực của ngành chức năng, mỗi người dân, nhất là phụ nữ, trẻ em gái vùng sâu, vùng xa, biên giới cần hết sức cảnh giác, đề phòng với những lời dụ dỗ việc nhẹ, lương cao để không mắc vào cạm bẫy của những kẻ mua bán người.
Nếu không may trở thành nạn nhân của loại tội phạm này, cần giữ bình tĩnh và tìm cách báo cho gia đình, người thân hoặc cơ quan nhà nước nơi gần nhất để được hướng dẫn, giúp đỡ giải cứu an toàn.