Mỹ, Ba Lan đấu khẩu chuyện đề cử ông Trump cho giải Nobel Hòa bình 2026

Ngày 5-2, Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk chỉ trích Đại sứ Mỹ tại Ba Lan Tom Rose sau khi nhà ngoại giao này nói rằng Chủ tịch Hạ viện Ba Lan Włodzimierz Czarzasty sẽ bị đưa vào danh sách đen vì phản đối việc đề cử Tổng thống Mỹ Donald Trump cho Giải Nobel Hòa bình năm 2026, theo tờ The Hill.

Tranh cãi bùng lên sau khi ông Czarzasty nói rằng ông sẽ không ủng hộ nỗ lực do Chủ tịch Hạ viện Mỹ Mike Johnson và Chủ tịch Quốc hội Israel Amir Ohana dẫn dắt nhằm vận động các lãnh đạo nghị viện toàn cầu đề cử ông Trump cho giải Nobel Hòa bình năm 2026.

Ông Czarzasty công bố quyết định này trong một cuộc họp báo tại quốc hội Ba Lan hôm 2-2, trong đó ông lập luận rằng trật tự quốc tế dựa trên pháp quyền đang bị xói mòn, theo Đài Phát thanh Ba Lan.

Ông Czarzasty được cho là đã nói rằng Liên minh châu Âu (EU) cần hành động như một khối thống nhất, thay vì mỗi nước riêng lẻ tìm cách lấy lòng một “tổng thống Mỹ giàu có”. Ông cũng chỉ trích việc ông Trump tập trung vào những sáng kiến như “Hội đồng Hòa bình”.

“Thưa Đại sứ Rose, các đồng minh cần tôn trọng lẫn nhau, chứ không phải lên lớp nhau. Ít nhất, tại Ba Lan, chúng tôi hiểu quan hệ đối tác là như vậy” - Thủ tướng Tusk viết trên mạng xã hội X ngày 5-2.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk (phải) và Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: NurPhoto/Matteo Ciambelli

Đáp lại, ông Rose mô tả những phát biểu của ông Czarzasty là “đáng khinh, thiếu tôn trọng và xúc phạm” ông Trump, đồng thời “có khả năng gây tổn hại” cho chính phủ Ba Lan. Nhà ngoại giao Mỹ tuyên bố sẽ bảo vệ Tổng thống Trump “không do dự, không ngoại lệ và không xin lỗi”.

“Thưa Thủ tướng, tôi chỉ có sự tôn trọng và ngưỡng mộ lớn nhất đối với cả cuộc đời lãnh đạo táo bạo của ngài và hàng chục năm đóng góp đã củng cố quan hệ Mỹ-Ba Lan. Ngài thực sự là một đồng minh kiểu mẫu và người bạn lớn của Mỹ” - Đại sứ Rose viết trên X.

“Và tôi biết ngài cũng đồng ý rằng việc xúc phạm và hạ thấp ông Donald Trump, Tổng thống Mỹ - người bạn lớn nhất mà Ba Lan từng có trong Nhà Trắng - là điều mà không một lãnh đạo Ba Lan nào nên làm” - ông bổ sung.

Cuộc khẩu chiến diễn ra sau thông báo của ông Rose trước đó cùng ngày rằng Mỹ sẽ cắt đứt liên lạc với ông Czarzasty.

“Có hiệu lực ngay lập tức, chúng tôi sẽ không còn bất kỳ giao dịch, tiếp xúc hay trao đổi nào với Chủ tịch Hạ viện Sejm Czarzasty, người với những lời xúc phạm trắng trợn và vô cớ nhắm vào Tổng thống Trump. Ông Czarzasty đã tự biến mình thành một trở ngại nghiêm trọng đối với quan hệ tuyệt vời của chúng tôi với Thủ tướng Tusk và chính phủ Ba Lan” - ông Rose viết trên nền tảng X.

“Chúng tôi sẽ không cho phép bất kỳ ai làm tổn hại quan hệ Mỹ-Ba Lan, cũng như không tôn trọng ông Trump, người đã làm rất nhiều cho Ba Lan và người dân Ba Lan” - ông nói thêm.

Đáp lại, ông Czarzasty nói rằng ông “lấy làm tiếc” trước phản ứng của ông Rose, nhưng khẳng định sẽ không thay đổi lập trường về những vấn đề mà ông coi là cốt lõi đối với người dân Ba Lan.

“Phù hợp với các giá trị của mình, tôi đã đứng lên bảo vệ các binh sĩ Ba Lan đang tham gia các nhiệm vụ và không ủng hộ việc đề cử Tổng thống Trump cho Giải Nobel Hòa bình. Tôi luôn tôn trọng Mỹ với tư cách là đối tác then chốt của Ba Lan” - Chủ tịch Hạ viện Ba Lan viết trên X.

THẢO VY