Tổng thống Mỹ Trump lên tiếng về gia hạn hiệp ước hạt nhân New START
Các chuyên gia hạt nhân của Mỹ nên làm việc về một thỏa thuận cắt giảm vũ khí hạt nhân mới và 'hiện đại hóa' hơn - Tổng thống Trump tuyên bố.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã bác bỏ hiệp ước cắt giảm vũ khí hạt nhân New START giữa Moscow và Washington, coi đây là một “thỏa thuận được đàm phán tồi tệ”. Thay vào đó ông kêu gọi các chuyên gia hạt nhân của Mỹ bắt đầu làm việc về một thỏa thuận hoàn toàn mới.
Vũ khí hạt nhân. Đồ họa minh họa: Daily Digest.
Thỏa thuận kiểm soát vũ khí chiến lược này chính thức hết hạn vào ngày 5/2, làm dấy lên lo ngại ở Moscow và tại Liên Hợp Quốc. Cùng ngày, Axios đưa tin rằng các quan chức Mỹ và Nga đã đồng ý làm việc về việc “cập nhật” thỏa thuận bên lề các cuộc đàm phán hòa bình Ukraine ở Abu Dhabi.
“Thay vì gia hạn ‘NEW START’…chúng ta nên để các chuyên gia hạt nhân của mình làm việc về một hiệp ước mới, được cải tiến và hiện đại hóa có thể tồn tại lâu dài trong tương lai”, ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social hôm 5/2, tuyên bố rằng thỏa thuận đang bị “vi phạm nghiêm trọng”.
Ngay sau bài đăng của Tổng thống Trump, người phát ngôn Nhà Trắng Karoline Leavitt nói với các nhà báo rằng Mỹ có kế hoạch thảo luận về một hiệp ước mới với Nga. Bà cũng phủ nhận thông tin Moscow và Washington đã đạt được bất kỳ thỏa thuận tạm thời nào về việc tuân thủ các điều khoản của hiệp ước đã hết hạn.
Được ký kết năm 2010, hiệp ước này giới hạn số lượng đầu đạn hạt nhân chiến lược và bệ phóng có thể được triển khai, đồng thời thiết lập các cơ chế giám sát đối với kho vũ khí của cả Nga và Mỹ. Ban đầu, hiệp ước dự kiến hết hạn vào năm 2021 nhưng đã được gia hạn thêm 5 năm vào thời điểm đó.
Moscow đã đình chỉ các cơ chế kiểm chứng của hiệp ước vào năm 2023, viện dẫn các cuộc tấn công của Ukraine vào các yếu tố răn đe hạt nhân của Nga và cáo buộc phương Tây tích cực can thiệp. Tuy nhiên, không có báo cáo nào về việc bất kỳ bên nào vi phạm các giới hạn được quy định trong hiệp ước.
Trước đó vào ngày 5/2, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết Moscow đã đề xuất tuân thủ các điều khoản của hiệp ước thêm một năm nữa nhưng sáng kiến này “vẫn chưa được trả lời”.
