Mỹ cảnh báo đáp trả nếu EU ưu tiên hàng hóa sản xuất tại châu Âu
Mới đây, Mỹ đã đưa ra cảnh báo có thể áp dụng các biện pháp đáp trả, nếu Liên minh châu Âu (EU) duy trì các quy định ưu tiên hàng hóa và doanh nghiệp châu Âu trong ngân sách dài hạn giai đoạn 2028-2034, đặc biệt đối với lĩnh vực quốc phòng.
Trong tài liệu gửi các nhà lập pháp EU, Mỹ bày tỏ quan ngại sâu sắc về Quỹ Cạnh tranh trị giá 402 tỷ euro nằm trong kế hoạch ngân sách của khối. Chương trình này ưu tiên hỗ trợ sản xuất các hàng hóa chiến lược và thiết bị quốc phòng nội khối, đồng thời có thể loại các doanh nghiệp nước ngoài khỏi các gói tài trợ của EU nhằm bảo vệ an ninh kinh tế.
Phía Mỹ cho rằng quy định ưu đãi này sẽ gây cản trở nghiêm trọng đến quan hệ hợp tác đối tác song phương. Washington cảnh báo có thể đảo ngược một số quy chế miễn trừ và ngoại lệ trong Đạo luật Mua sắm của Mỹ dành cho 19/27 nước thành viên EU theo các hiệp định mua sắm quốc phòng có qua có lại (RDPAs).
Đồng thời, Mỹ kêu gọi EU cân nhắc mô hình “sản xuất cùng châu Âu” (made with Europe), hoặc trong lĩnh vực quốc phòng là “sản xuất tại NATO” (made in NATO), thay cho chính sách ưu tiên doanh nghiệp nội khối.
Động thái cứng rắn này của phía Mỹ làm gia tăng đáng kể căng thẳng thương mại giữa hai bờ Đại Tây Dương kể từ khi chính quyền Tổng thống Donald Trump bước vào nhiệm kỳ thứ hai.
Chương trình Hành động an ninh cho châu Âu (SAFE) được ra đời năm 2025, làm gia tăng bất đồng thương mại Mỹ-EU liên quan chính sách ưu tiên châu Âu trong mua sắm chung vũ khí và thiết bị quân sự.
Quan hệ thương mại Mỹ-EU cũng căng thẳng từ khi Tổng thống Donald Trump bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai, với các bất đồng về thuế quan, quy định môi trường và kỹ thuật số. Hai bên từng kỳ vọng thỏa thuận thương mại ký tháng 7/2025 sẽ góp phần ổn định quan hệ xuyên Đại Tây Dương.
