Mỹ đề xuất áp thuế mới lên tới 12,5% đối với 60 nền kinh tế

Tàu cointainer ở cảng Los Angeles, Mỹ. Ảnh: Getty Images

Nếu được thông qua, đề xuất trên là một trong những động thái thương mại có phạm vi ảnh hưởng rộng nhất trong thời gian gần đây, tác động tới hầu hết các đối tác lớn của Mỹ, bao gồm Trung Quốc, Liên minh châu Âu (EU) và Nhật Bản. Việt Nam cũng nằm trong danh sách bị đề xuất áp thuế mới.

Theo kết luận được đưa ra theo cuộc điều tra dựa vào Điều 301 của Đạo luật Thương mại 1974, USTR cho rằng cả 60 nền kinh tế được xem xét đều chưa áp dụng hoặc chưa thực thi hiệu quả các biện pháp ngăn chặn hàng hóa liên quan đến lao động cưỡng bức.

Điều này tạo ra một “sân chơi thiếu công bằng” đối với người lao động Mỹ khi phải cạnh tranh với các sản phẩm có chi phí sản xuất thấp hơn nhờ những thực hành lao động bị xem là không phù hợp.

USTR đề xuất áp mức thuế 10% đối với các nền kinh tế đã ban hành lệnh cấm hoàn toàn hoặc một phần đối với hàng hóa liên quan đến lao động cưỡng bức, trong khi các nước chưa có biện pháp tương tự sẽ phải chịu mức thuế cao hơn, lên tới 12,5%.

Bên cạnh đó, USTR cũng đề xuất một cơ chế riêng cho ngành dệt may, cho phép một lượng nhất định hàng may mặc và sản phẩm dệt từ một số nền kinh tế được nhập khẩu vào Mỹ với mức thuế ưu đãi hơn.

“Việc các đối tác thương mại quan trọng nhất của chúng ta không giải quyết vấn đề nhập khẩu hàng hóa được sản xuất bằng lao động cưỡng bức là điều không thể chấp nhận”, Đại diện Thương mại Mỹ, Jamieson Greer tuyên bố hôm 2-6.

Đề xuất mới được đưa ra chỉ vài tháng sau khi Tòa tối cao Mỹ bác bỏ phần lớn gói thuế đối ứng của Tổng thống Donald Trump. Sau phán quyết này, ông Trump đã chuyển sang áp mức thuế cơ bản 10% đối với hàng hóa nhập khẩu toàn cầu theo Điều 122 của Đạo luật Thương mại 1974. Song biện pháp này cũng dự kiến hết hiệu lực vào tháng Bảy tới.

Điều 301 của Đạo luật Thương mại 1974 trao cho tổng thống Mỹ quyền áp đặt các biện pháp thuế quan nhằm đối phó với những hành vi thương mại bị cho là không công bằng và gây tổn hại tới lợi ích kinh tế của Mỹ.

Giới phân tích cho rằng phán quyết của Tòa Tối cao phần nào làm chậm tiến trình áp thuế nhưng không làm suy yếu đáng kể chương trình nghị sự thương mại của Tổng thống Trump.

Nick Marro, nhà phân tích của Economist Intelligence Unit (EIU), nhận định Nhà Trắng nhiều khả năng sẽ tiếp tục mở thêm các cuộc điều tra và công bố những biện pháp thuế quan mới nhằm tạo lợi thế trước các vòng đàm phán thương mại sắp tới.

Tuy nhiên, theo ông, tác động thực tế của đề xuất áp thuế lần này có thể được giảm bớt nhờ các ngoại lệ đáng kể dành cho một số nhóm hàng, trong đó có sản phẩm điện tử và các mặt hàng liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI).

Theo thông báo của USTR, thời hạn tiếp nhận ý kiến đóng góp bằng văn bản đối với đề xuất áp thuế mới là ngày 6-7, trong khi các phiên điều trần công khai sẽ được tổ chức vào ngày 7-7.

Deborah Elms, Giám đốc chính sách thương mại của Hinrich Foundation cho rằng, dù mức thuế cuối cùng có thể được điều chỉnh, bất kỳ thay đổi đáng kể nào cũng sẽ tạo ra những động lực kinh tế mới, buộc các doanh nghiệp phải tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu.

Đề xuất mới của USTR cho thấy Washington vẫn đang theo đuổi chiến lược sử dụng thuế quan như một công cụ gây sức ép trong chính sách thương mại. Trong bối cảnh các cuộc đàm phán với nhiều đối tác lớn sắp được nối lại, động thái này có thể trở thành nhân tố định hình cục diện thương mại toàn cầu trong những tháng cuối năm.

Theo CNBC, Bloomberg