Mỹ tấn công Venezuela: EU quan ngại sâu sắc, các nước Mỹ Latinh phản đối kiểm soát Caracas từ bên ngoài, Washington nói rõ việc 'điều hành'

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio. (Nguồn: Getty Images)

Hãng tin AFP cho hay, tuyên bố do Đại diện cấp cao EU phụ trách chính sách an ninh và đối ngoại Kaja Kallas đưa ra và nhận được sự đồng thuận của 26 quốc gia thành viên trong khối kêu gọi tất cả các bên liên quan giữ bình tĩnh, kiềm chế tối đa nhằm tránh làm leo thang căng thẳng, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết phải hướng tới giải pháp hòa bình cho cuộc khủng hoảng đang diễn ra tại quốc gia Nam Mỹ.

Theo EU, chỉ có đối thoại và đàm phán trên cơ sở tôn trọng lẫn nhau mới có thể giúp Venezuela từng bước thoát khỏi vòng xoáy bất ổn kéo dài, đồng thời tôn trọng nguyện vọng của người dân Venezuela là "cách duy nhất" để "khôi phục nền dân chủ và giải quyết cuộc khủng hoảng hiện nay".

EU tái khẳng định trong mọi hoàn cảnh, các nguyên tắc của luật pháp quốc tế và Hiến chương Liên hợp quốc (LHQ) phải được thượng tôn. Với tư cách là trụ cột của cấu trúc an ninh toàn cầu, các quốc gia thành viên Hội đồng Bảo an LHQ phải gánh vác trách nhiệm đặc biệt trong việc bảo vệ các nguyên tắc này, bao gồm tôn trọng chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và không can thiệp vào công việc nội bộ của các quốc gia.

Nhấn mạnh mọi tiến trình chuyển đổi chính trị tại Venezuela phải do chính người dân nước này dẫn dắt, trên cơ sở tôn trọng chủ quyền và quyền tự quyết của nhân dân quốc gia Nam Mỹ, không áp đặt từ bên ngoài, EU cho biết đang duy trì liên lạc chặt chẽ với Mỹ cùng các đối tác khu vực và quốc tế nhằm thúc đẩy đối thoại giữa tất cả các bên liên quan.

Ngoài ra, EU cam kết chia sẻ mục tiêu chung trong việc đấu tranh chống tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia và nạn buôn bán ma túy - những thách thức nghiêm trọng đối với an ninh toàn cầu, song khẳng định các vấn đề này cần được giải quyết thông qua hợp tác bền vững và hoàn toàn phù hợp với luật pháp quốc tế.

Cùng ngày, 5 quốc gia Mỹ Latinh - gồm Brazil, Chile, Colombia, Mexico và Uruguay - cùng với Tây Ban Nha cũng ra tuyên bố chung phản đối bất kỳ toan tính nào từ bên ngoài nhằm "kiểm soát" Venezuela, cũng như việc lật đổ Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro của lực lượng Mỹ.

Tuyên bố được đưa ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump đề xuất Washington sẽ "điều hành" Venezuela và tiếp cận nguồn dầu mỏ của quốc gia Nam Mỹ.

Về tuyên bố này của ông Trump, phát biểu trên đài NBC ngày 4/1, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio khẳng định, đây không phải là việc Mỹ trực tiếp điều hành một đất nước, mà là điều hành chính sách đối với vấn đề Venezuela vì lý do an ninh quốc gia.

Ngoại trưởng Rubio khẳng định mục tiêu của Washington là buộc Caracas đi theo một hướng nhất định, không chỉ vì hướng đi đó có lợi cho người dân Venezuela, mà trước hết vì nó phục vụ lợi ích quốc gia của Mỹ. Theo ông, tình hình tại Venezuela có liên hệ trực tiếp đến an ninh Mỹ, do đó không thể bị xem là vấn đề ngoại biên hay thuần túy khu vực.

Trả lời câu hỏi liệu cá nhân ông hay Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth có phải là người trực tiếp điều hành hay không, Ngoại trưởng Rubio nhấn mạnh đây là tiến trình chính sách mang tính phối hợp toàn diện.

Ngoại trưởng Rubio bày tỏ mong muốn về tương lai tốt đẹp hơn cho Venezuela, cho rằng một Venezuela ổn định, không bị các tổ chức tội phạm xuyên quốc gia thao túng, sẽ góp phần làm cho Tây Bán Cầu an toàn hơn và phù hợp với lợi ích lâu dài của Mỹ.

Bảo Minh