Mỹ - Trung thống nhất gia hạn 'đình chiến' thương mại thêm 2 tháng

Phó Thủ tướng Trung Quốc Hà Lập Phong, Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio và Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent tham dự cuộc gặp giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Phòng Bầu dục, Nhà Trắng ở Washington, D.C. (Mỹ) ngày 24/9. Ảnh: Reuters.

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 24/9 đón Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Nhà Trắng, mở đầu chuyến thăm cấp nhà nước với hàng loạt vấn đề được đặt lên bàn đàm phán bao gồm thương mại và trí tuệ nhân tạo (AI).

Thỏa thuận thương mại được gia hạn, nhưng chỉ trong ngắn hạn

Theo truyền thông nhà nước Trung Quốc, trong cuộc hội đàm tại Phòng Bầu dục, Mỹ và Trung Quốc đã đạt thỏa thuận gia hạn “đình chiến” thương mại. Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sau đó cho biết hai nước đã đạt được "thỏa thuận chung mới" về thương mại sau một vòng đàm phán.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết hai bên nhất trí gia hạn thêm 2 tháng thỏa thuận thương mại từng giúp chấm dứt cuộc chiến thuế quan năm ngoái. Thỏa thuận vốn dự kiến hết hiệu lực vào tháng 11.

Theo ông Bessent, việc gia hạn sẽ giúp Mỹ và Trung Quốc có thêm “thời gian để xem chúng ta có thể làm gì trên mặt trận kinh tế”.

Tổng thống Mỹ Donald Trump gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Phòng Bầu dục ở Nhà Trắng, Washington, D.C. (Mỹ) ngày 24/9. Ảnh: Reuters.

Trong khuôn khổ các cuộc trao đổi, hai bên có thể thảo luận khả năng giảm thuế đối với một số mặt hàng tiêu dùng và sản phẩm công nghệ thấp của Trung Quốc. Đổi lại, Trung Quốc có thể tăng mua nông sản, năng lượng, thiết bị y tế và một số sản phẩm khác từ Mỹ.

Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer cho hay Trung Quốc đang đạt tiến triển trong việc thực hiện cam kết mua 200 máy bay Boeing, song chưa rõ liệu chuyến thăm lần này có mở đường cho các đơn hàng mới hay không.

Ông Bessent hôm 23/9 cũng cho biết Trung Quốc đang thực hiện cam kết trong thỏa thuận trước đó, theo đó nước này sẽ mua 25 triệu tấn đậu tương của Mỹ. Tuy nhiên, Bắc Kinh vẫn chưa đạt mục tiêu mua 17 tỷ USD các mặt hàng nông sản khác.

"Hợp tác thay vì đối đầu"

Theo Chủ tịch Tập Cận Bình, cạnh tranh giữa Mỹ và Trung Quốc cần được duy trì theo hướng lành mạnh và trong những giới hạn phù hợp. Hai nước nên coi nhau là đối tác thay vì đối thủ, chủ động quản lý bất đồng và ngăn cạnh tranh chuyển thành đối đầu.

Ông Tập cho biết ông và Tổng thống Donald Trump duy trì sự tôn trọng lẫn nhau, thường xuyên trao đổi và ủng hộ mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực như đối ngoại, thương mại, tài chính và thực thi pháp luật.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình phát biểu tại Nhà Trắng ngày 24/9. Ảnh: Reuters.

Chủ tịch Tập khẳng định Trung Quốc sẽ tiếp tục mở cửa và hoan nghênh doanh nghiệp Mỹ đầu tư vào nước này. Trung Quốc cũng sẵn sàng đẩy mạnh phối hợp với Mỹ trong cuộc chiến chống ma túy bất hợp pháp, đồng thời thúc đẩy đối thoại thường xuyên giữa quân đội hai nước, theo SCMP.

Bên cạnh các vấn đề kinh tế và an ninh, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cũng đưa ra một loạt sáng kiến nhằm tăng cường giao lưu giữa người dân hai nước.

Trung Quốc dự kiến mời 100.000 thanh niên Mỹ tới thăm nước này trong 5 năm tới, đồng thời đưa hai cá thể gấu trúc tới Vườn thú Atlanta, qua đó thúc đẩy giao lưu nhân dân và ngoại giao văn hóa giữa hai nước.

Các tuyên bố về cách tiếp cận AI

Hai nhà lãnh đạo cũng thể hiện những quan điểm khác nhau về trí tuệ nhân tạo.

Tổng thống Mỹ Donald Trump, người tuyên bố AI nên được gọi là “siêu trí tuệ” (super intelligence, hay SI), cho biết trong một bài đăng trên mạng xã hội ngày 24/9 rằng ông muốn “giữ nguyên mọi thứ như hiện tại” và dựa vào Bộ Tư pháp Mỹ thay vì áp đặt các quy định kiểm soát mới. Tổng thống Mỹ khẳng định Trung Quốc cũng có quan điểm tương tự.

Trong khi đó, Chủ tịch Trung Quốc Tập ngày 24/9 cho rằng Mỹ và Trung Quốc, với tư cách những quốc gia dẫn đầu về AI, cần có trách nhiệm quản lý quá trình phát triển của công nghệ này.

“Chúng ta vừa có năng lực, vừa có trách nhiệm phát triển và quản lý AI vì lợi ích chung, đồng thời bảo đảm AI luôn nằm dưới sự kiểm soát của con người và phục vụ phúc lợi của người dân”, ông Tập nói.

CEO Nvidia Jensen Huang, cựu CEO Apple Tim Cook ngồi cùng bàn với Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình trong tiệc chiêu đãi tại Nhà Trắng tối 24/9. Ảnh: Reuters.

Trong bối cảnh AI trở thành một trong những lĩnh vực cạnh tranh công nghệ trọng yếu giữa Washington và Bắc Kinh, một số lãnh đạo hàng đầu ngành công nghệ như CEO Alphabet Sundar Pichai, CEO OpenAI Sam Altman và CEO Nvidia Jensen Huang... đã tham dự quốc yến mà ông Trump tổ chức tại Nhà Trắng tối 24/9 để chiêu đãi Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và phu nhân.

Ông Trump mời ông Tập tham quan trực thăng Marine One

Sau cuộc hội đàm kéo dài khoảng 90 phút tại Phòng Bầu dục ngày 24/9, Tổng thống Donald Trump dẫn Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình ra bãi cỏ phía nam Nhà Trắng, nơi một chiếc VH-92A Patriot đang đậu trên bãi đáp mới được lát bằng đá granite. Ông Trump sau đó mời ông Tập lên tham quan trực thăng Marine One, Washington Post cho biết.

Khi hai nhà lãnh đạo tiến đến gần chiếc trực thăng, một binh sĩ thủy quân lục chiến Mỹ mở cửa và thực hiện nghi thức chào. Ông Trump và ông Tập cùng các trợ lý, phiên dịch viên bước lên khoang, quan sát xung quanh và trò chuyện với các phi công trong vài phút. Chiếc trực thăng vẫn đậu tại chỗ và không cất cánh.

“Marine One” là định danh mà Thủy quân lục chiến Mỹ sử dụng cho bất kỳ trực thăng nào chở Tổng thống Mỹ, nhằm phân biệt với các máy bay khác. Ông Trump thường sử dụng trực thăng cho những chặng di chuyển ngắn hoặc trung bình, đặc biệt khi không sử dụng chuyên cơ Không lực Một hoặc đoàn xe hộ tống.

Ông Trump mời ông Tập lên tham quan Marine One Sau cuộc hội đàm tại Nhà Trắng ngày 24/9, Tổng thống Mỹ Donald Trump cùng Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình bước lên trực thăng Marine One, trò chuyện với các phi công và xem những hình ảnh về các tổng thống Mỹ tại Cánh Tây Nhà Trắng.

Sau chuyến tham quan, ông Trump nói với phóng viên rằng cuộc gặp với ông Tập diễn ra “tuyệt vời”, đồng thời nhắc đến sự quan tâm của nhà lãnh đạo Trung Quốc đối với đá granite.

“Chúng tôi đã có cuộc gặp tuyệt vời và ông ấy rất quan tâm đến đá granite. Ông ấy là chuyên gia về đá và nhiều thứ khác nữa. Ông ấy yêu thích đá granite chất lượng tốt”, ông Trump nói.

Tổng thống Mỹ sau đó chỉ về dòng chữ “Con dấu của Tổng thống Mỹ” trên bề mặt bãi đáp và nhiều lần hào hứng chạm vào tay ông Tập. Chủ tịch Trung Quốc cũng đáp lại một lần bằng cách vỗ nhẹ vào tay ông Trump.

Ông Trump tiếp tục giới thiệu với ông Tập những bức ảnh được treo tại Cánh Tây, ghi lại hình ảnh các tổng thống Mỹ ở nhiều nơi trên thế giới. Trong số đó có bức ảnh hai nhà lãnh đạo chụp trong chuyến thăm Bắc Kinh của ông Trump hồi tháng 5.

Ông Trump giới thiệu với ông Tập những bức ảnh được treo ở Cánh Tây, trong đó ghi lại các khoảnh khắc lãnh đạo Mỹ hiện diện tại nhiều nơi trên thế giới. Ảnh: Reuters.

“Đó là ai vậy? Tôi không nhận ra ông ấy. Chúng tôi rất tôn trọng ngài và đã treo nó lên”, ông Trump nói đùa khi giới thiệu bức ảnh.

Tổng thống Mỹ cũng cho ông Tập xem bản sao Tuyên ngôn Độc lập được treo tại Phòng Bầu dục, theo những hình ảnh do Đại sứ quán Trung Quốc công bố. Ông Trump đồng thời giới thiệu phòng khiêu vũ đang được xây dựng tại khu vực từng là Cánh Đông của Nhà Trắng và chia sẻ với ông Tập về dự án này.

B-2 cùng 4 tiêm kích F-22 bay qua Nhà Trắng trong lễ đón ông Tập Một chiếc B-2 cùng 4 tiêm kích F-22 thực hiện màn bay qua Nhà Trắng trong lễ đón cấp nhà nước của Tổng thống Mỹ dành cho Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình ngày 24/9.