Năm 2026, công nghệ chiến lược nào có thể tạo kết quả rõ nét?

Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết AI Camera, robot di động tự hành, UAV, nền tảng giáo dục thông minh, vaccine và công nghệ sinh học nông nghiệp là những nhóm có khả năng tạo sản phẩm bước đầu trong năm 2026.

Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Bùi Hoàng Phương trả lời câu hỏi của Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy. Ảnh: VGP

Trưa ngày 4/7, tại họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 6/2026, Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy đã đặt câu hỏi: Phiên họp Chính phủ chuyên đề ngày 23/6, Thủ tướng Chính phủ nhấn mạnh đến cần tập trung nguồn lực cho công nghệ lõi và sản phẩm công nghệ chiến lược, lấy hiệu quả thương mại hóa làm thước đo. Xin cho biết đến cuối năm 2026, những sản phẩm công nghệ chiến lược nào có thể tạo đột phá rõ nét?

Trả lời câu hỏi này, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Bùi Hoàng Phương cho biết Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ thời gian qua đã chỉ đạo rất quyết liệt việc triển khai các nhiệm vụ liên quan đến công nghệ chiến lược.

Theo Thứ trưởng, thực hiện chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Trưởng Ban Chỉ đạo thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW, ngay trong tháng 5/2026, sau khi Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 808/QĐ-TTg ngày 6/5/2026 giao 20 nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược cho các bộ, ngành, Thủ tướng đã trực tiếp chủ trì hai cuộc họp về lĩnh vực này.

Mới đây, ngày 3/7, dù trong tháng 6 đã có cuộc họp, Thủ tướng Chính phủ tiếp tục chủ trì thêm một cuộc họp để chỉ đạo, đôn đốc các bộ, ngành đẩy nhanh tiến độ triển khai các nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng hiện là Tổ trưởng Tổ công tác của Chính phủ về công nghệ chiến lược, đã chủ trì 5 cuộc họp, đồng thời đi thăm, làm việc với 3 doanh nghiệp Việt Nam liên quan đến lĩnh vực này.

28 HỒ SƠ ĐỀ XUẤT VỀ CÔNG NGHỆ CHIẾN LƯỢC

Theo Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương, toàn bộ lãnh đạo Chính phủ đều rất quan tâm, chỉ đạo sâu sát các bộ, ngành. Hiện nay, không chỉ Bộ Khoa học và Công nghệ mà bộ trưởng các bộ cũng rất quan tâm, chỉ đạo quyết liệt nội dung này.

Tính đến ngày 1/7, theo thống kê của Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ đã tiếp nhận 28 hồ sơ đề nghị của các bộ, ngành, cơ quan Trung ương về triển khai ứng dụng và phát triển công nghệ chiến lược.

Họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 6/2026. Ảnh: VGP

Theo kế hoạch, Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ tập trung toàn bộ nguồn lực để rà soát, thẩm định các đề xuất, các bài toán liên quan đến công nghệ chiến lược. Dù đây đều là những bài toán lớn, mới và rất khó, nhưng theo yêu cầu của Chính phủ, Bộ sẽ hoàn thành thẩm định toàn bộ nội dung và báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ trước ngày 20/7.

Qua rà soát sơ bộ các đề xuất của các bộ, ngành gửi đến, Bộ Khoa học và Công nghệ nhận thấy một số nhóm bài toán công nghệ có mức độ sẵn sàng cao, có khả năng tạo ra sản phẩm bước đầu ngay trong năm 2026.

Cụ thể, các nhóm công nghệ này gồm: AI Camera, robot di động tự hành, các sản phẩm UAV, nền tảng giáo dục thông minh và một số sản phẩm vaccine, sinh phẩm, công nghệ sinh học trong nông nghiệp.

Theo Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương, đúng tinh thần chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, các bài toán về công nghệ chiến lược phải lấy hiệu quả thương mại làm thước đo cho các sản phẩm chiến lược.

LẤY HIỆU QUẢ THƯƠNG MẠI LÀM THƯỚC ĐO

Bộ Khoa học và Công nghệ đánh giá đây là những nhóm công nghệ mà Việt Nam đã có một số kết quả bước đầu hoặc có mẫu thử nghiệm. Hiện có những doanh nghiệp trong nước sẵn sàng tham gia, có năng lực, có mong muốn tham gia, có thị trường và có địa chỉ ứng dụng cụ thể.

Một số lĩnh vực được Bộ Khoa học và Công nghệ đánh giá có thể ứng dụng các nhóm công nghệ chiến lược gồm quản lý đô thị, giao thông, an ninh, nông nghiệp, sản xuất công nghiệp, logistics, y tế và giáo dục.

Bộ Khoa học và Công nghệ cho rằng các công nghệ này có khả năng được đưa vào giải quyết các bài toán trong những lĩnh vực nêu trên và có thể giải quyết được ngay.

Tuy nhiên, Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương nhấn mạnh công nghệ chiến lược là lĩnh vực mới, khó, liên quan đến nhiều ngành, nhiều lĩnh vực. Vì vậy, việc triển khai bắt buộc phải có sự vào cuộc của người đứng đầu các bộ, ngành, cơ quan ngang bộ và địa phương.

Điều này phù hợp với tinh thần chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại cuộc họp Chính phủ cùng ngày, đó là người đứng đầu phải thực sự quyết tâm, thực sự vào cuộc thì việc triển khai mới đáp ứng được kỳ vọng của lãnh đạo Đảng và Nhà nước.

Bên cạnh các nhóm công nghệ có khả năng tạo sản phẩm bước đầu trong năm 2026, Thứ trưởng cho biết nghiên cứu, phát triển công nghệ chiến lược nói riêng là nhiệm vụ rất khó, thường mang tính dài hạn, gắn với năng lực tự chủ và năng lực cạnh tranh quốc gia.

Do đó, đối với các công nghệ chiến lược có độ phức tạp cao như vệ tinh, đường sắt tốc độ cao hay các công nghệ liên quan đến đất hiếm, cần có quá trình nghiên cứu, phát triển kỹ lưỡng cùng lộ trình cụ thể đến năm 2026 và năm 2030.

“Chúng ta không thể kỳ vọng tất cả các công nghệ chiến lược đều có kết quả cụ thể ngay trong năm 2026”, Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương nhấn mạnh.

Tuy nhiên, với quyết tâm của các bộ, ngành, địa phương cùng sự chỉ đạo quyết liệt của lãnh đạo Đảng và Nhà nước, Thứ trưởng tin tưởng đến cuối năm 2026, Việt Nam sẽ bước đầu đạt được một số kết quả cụ thể trong phát triển công nghệ chiến lược.