Nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế từ tuyến y tế cơ sở

Trạm Y tế xã Ô Diên, Hà Nội khám sức khỏe định kỳ miễn phí cho người dân. (Ảnh: DIỆU THƯƠNG)

Bộ Y tế cho biết, cơ quan này nhận được công văn của Ủy ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội về việc chuyển kiến nghị của cử tri gửi tới sau Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI trong đó có một số kiến nghị của cử tri thành phố Huế.

Theo đó, cử tri thành phố Huế đồng tình với việc sắp xếp lại các Trạm y tế xã, phường bảo đảm thống nhất với hệ thống chính quyền địa phương 2 cấp. Cử tri đề nghị Bộ Y tế cần kịp thời ban hành các chính sách nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ y bác sĩ và đầu tư cơ sở vật chất, thiết bị y tế, nhân lực của các Trạm y tế xã. Qua đó, nâng cao chất lượng phục vụ khám, chữa bệnh để tăng tỷ lệ khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế tại các Trạm y tế cấp xã lên trên 20% theo tinh thần Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị.

Tiếp tục rà soát, hoàn thiện các quy định về cơ chế khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế tại Trạm y tế cấp xã

Trả lời kiến nghị của cử tri, Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan cho biết, thực hiện chủ trương sắp xếp, kiện toàn hệ thống y tế phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Bộ Y tế đã ban hành Thông tư số 43/2025/TT-BYT ngày 15/11/2025 hướng dẫn chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của trạm y tế xã, phường, đặc khu thuộc tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương; đồng thời ban hành Thông tư số 53/2025/TT-BYT sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 43/2025/TT-BYT. Đây là cơ sở để các địa phương kiện toàn tổ chức, bố trí nhân lực và duy trì liên tục các hoạt động phòng bệnh, chăm sóc sức khỏe ban đầu, khám bệnh, chữa bệnh và các nhiệm vụ y tế khác tại cấp xã.

Theo Bộ trưởng Đào Hồng Lan, Bộ Y tế đang tiếp tục rà soát, hoàn thiện các quy định về điều kiện hoạt động khám bệnh, chữa bệnh, phạm vi hoạt động chuyên môn, danh mục kỹ thuật, thuốc, thiết bị y tế và cơ chế khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế tại Trạm y tế cấp xã.

Bên cạnh đó, Bộ Y tế cũng phối hợp các bộ, ngành và địa phương triển khai các giải pháp nâng cao năng lực y tế cơ sở. Trong đó, tập trung đào tạo, bồi dưỡng, luân phiên, điều động và thu hút bác sĩ về làm việc tại trạm y tế; bảo đảm cơ cấu, số lượng và chất lượng nhân lực; đầu tư cơ sở vật chất, thuốc và thiết bị y tế thiết yếu; tăng cường chuyển giao kỹ thuật, hỗ trợ chuyên môn giữa các cấp khám bệnh, chữa bệnh và tổ chức chăm sóc sức khỏe theo nguyên lý y học gia đình.

Bộ trưởng Đào Hồng Lan cho biết, tiếp thu kiến nghị của cử tri, Bộ Y tế sẽ tiếp tục phối hợp các bộ, ngành và địa phương rà soát, hoàn thiện cơ chế, chính sách; hướng dẫn, kiểm tra và đôn đốc việc kiện toàn tổ chức, đầu tư và nâng cao năng lực trạm y tế cấp xã, bảo đảm cung cấp các dịch vụ y tế cơ bản, thiết yếu, có chất lượng ngay tại cơ sở.

Qua đó, góp phần hạn chế tình trạng khám bệnh, chữa bệnh vượt cấp và thực hiện mục tiêu tăng tỷ lệ khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế tại trạm y tế cấp xã lên trên 20% theo Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 9/9/2025 của Bộ Chính trị.

Cùng vấn đề liên quan, cử tri tỉnh Thanh Hóa đề nghị Bộ Y tế có chủ trương đưa bác sĩ về Trạm y tế; nâng định mức, chủng loại, số lượng thuốc phục vụ khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế tại tuyến xã.

Cán bộ y tế xã Kim Phượng, tỉnh Thái Nguyên khám sức khỏe toàn dân.

Hơn 1.100 bác sĩ được tăng cường về tuyến xã nhằm đáp ứng yêu cầu khám bệnh, chữa bệnh tại cơ sở

Trả lời cử tri về việc đưa bác sĩ về Trạm y tế, Bộ trưởng Đào Hồng Lan cho biết, để bảo đảm cung cấp dịch vụ y tế tại tuyến cơ sở, giúp người dân tiếp cận dịch vụ y tế có chất lượng, thuận tiện và phù hợp trong bối cảnh tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp và sắp xếp hệ thống Trạm y tế, Bộ Y tế đã ban hành Công văn số 5851/BYT-TCCB ngày 29/8/2025 đề nghị Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và Sở Y tế báo cáo, đồng thời triển khai luân phiên, luân chuyển, điều động nhân lực từ Sở Y tế, các bệnh viện và trung tâm y tế trực thuộc Sở Y tế về tuyến xã.

Trong đó, bảo đảm tối thiểu 1 cán bộ có chuyên môn y tế làm việc tại Phòng Văn hóa-xã hội và 1 bác sĩ làm việc tại Trạm y tế xã nhằm đáp ứng yêu cầu khám bệnh, chữa bệnh và chăm sóc sức khỏe ban đầu tại cơ sở.

Thực hiện Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 9/9/2025 của Bộ Chính trị, trong giai đoạn 2025-2030, mỗi năm các địa phương thực hiện luân phiên, luân chuyển, điều động ít nhất 1.000 bác sĩ về làm việc có thời hạn tại trạm y tế cấp xã. Bộ Y tế đã ban hành Công văn số 6883/BYT-TCCB ngày 7/10/2025 đề nghị các địa phương báo cáo và đôn đốc triển khai thực hiện.

Theo Bộ trưởng Đào Hồng Lan, đến nay, có 28/34 tỉnh, thành phố báo cáo kết quả, với 1.146 bác sĩ được tăng cường về tuyến xã; trong đó, số lượng tăng cường nhiều tại thành phố Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh.

Đồng thời, các địa phương đã rà soát, xây dựng kế hoạch điều động, biệt phái viên chức có chuyên môn y tế về làm việc tại Phòng Văn hóa-xã hội thuộc Ủy ban nhân dân cấp xã để hỗ trợ tham mưu công tác y tế tại địa phương.

Bộ Y tế dự kiến mở rộng phạm vi thanh toán bảo hiểm y tế tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh cấp ban đầu, trong đó có trạm y tế xã, đối với 349 thuốc.

Tạo điều kiện để người bệnh tiếp cận thuốc ngay tại cơ sở, hạn chế phải chuyển lên tuyến trên

Về nâng định mức, chủng loại và số lượng thuốc phục vụ khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế tại tuyến xã, Bộ trưởng Đào Hồng Lan cho biết, Việt Nam được đánh giá là một trong số ít quốc gia có danh mục thuốc tương đối đầy đủ, toàn diện và rộng so với mức đóng bảo hiểm y tế.

Đối với thuốc hóa dược, sinh phẩm, Thông tư số 20/2022/TT-BYT ngày 31/12/2022 của Bộ Y tế ban hành danh mục, tỷ lệ và điều kiện thanh toán đối với thuốc hóa dược, sinh phẩm, thuốc phóng xạ và chất đánh dấu thuộc phạm vi được hưởng của người tham gia bảo hiểm y tế, gồm 1.037 hoạt chất, thuốc hóa dược và sinh phẩm, được chia thành 27 nhóm lớn, cùng 59 thuốc phóng xạ và chất đánh dấu; trong đó có 76 hoạt chất, thuốc hóa dược, sinh phẩm thuộc nhóm thuốc điều trị ung thư và điều hòa miễn dịch.

Đối với thuốc y học cổ truyền, Thông tư số 05/2015/TT-BYT ngày 17/3/2015 của Bộ Y tế, được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư số 27/2020/TT-BYT ngày 31/12/2020, quy định 229 thuốc đông y, thuốc từ dược liệu và 349 vị thuốc cổ truyền thuộc phạm vi thanh toán của Quỹ Bảo hiểm y tế. Danh mục thuốc đông y, thuốc từ dược liệu được sử dụng và thanh toán tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh theo quy định.

Danh mục thuốc bảo hiểm y tế tại Việt Nam được ghi theo tên hoạt chất hoặc thành phần, không ghi hàm lượng, dạng bào chế và tên thương mại. Vì vậy, số lượng thuốc thành phẩm được Quỹ Bảo hiểm y tế thanh toán trên thực tế lớn hơn số lượng thuốc trong danh mục nêu trên.

Hiện nay, Bộ Y tế đang rà soát, sửa đổi, bổ sung Thông tư ban hành danh mục thuốc hóa dược thuộc phạm vi thanh toán của Quỹ Bảo hiểm y tế nhằm đáp ứng nhu cầu điều trị và bảo đảm quyền lợi của người tham gia bảo hiểm y tế.

Dự thảo dự kiến bổ sung một số thuốc mới có hiệu quả điều trị, xem xét tỷ lệ thanh toán phù hợp với khả năng chi trả của người bệnh và khả năng cân đối của Quỹ Bảo hiểm y tế; đồng thời quy định thanh toán theo cấp chuyên môn kỹ thuật thay cho hạng bệnh viện như tại Thông tư số 20/2022/TT-BYT.

“Theo phương án đang được rà soát, danh mục thuốc sửa đổi, bổ sung dự kiến mở rộng phạm vi thanh toán bảo hiểm y tế tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh cấp ban đầu, trong đó có trạm y tế xã, đối với 349 thuốc. Quy định này nhằm tạo điều kiện để người bệnh tiếp cận thuốc ngay tại cơ sở, hạn chế việc phải chuyển lên tuyến trên và giảm thời gian, chi phí đi lại”, Bộ trưởng Đào Hồng Lan nhấn mạnh.