Nâng cao chất lượng nhân lực ngành Y tế: Đổi mới công tác đào tạo đáp ứng yêu cầu mới

Trong bối cảnh Việt Nam hướng tới trở thành trung tâm khám, điều trị bệnh của khu vực và thế giới, việc đổi mới đào tạo, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực ngành Y tế gắn với thực tiễn và chuẩn mực quốc tế trở thành yêu cầu cấp thiết.

Sinh viên Trường Đại học Y Hà Nội thực hành tại phòng thí nghiệm. Ảnh: Trung Hiếu

Đẩy mạnh đổi mới chương trình

Sự phát triển nhanh của y học hiện đại cùng việc ứng dụng ngày càng nhiều kỹ thuật tiên tiến trong chẩn đoán, điều trị và phẫu thuật đòi hỏi đội ngũ nhân lực ngành Y tế không chỉ vững chuyên môn mà phải thành thạo kỹ năng thực hành, làm chủ công nghệ. Tuy nhiên, ở nhiều lĩnh vực chuyên sâu, đặc biệt là các chuyên ngành kỹ thuật cao, nguồn nhân lực vẫn chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Thực tế này đòi hỏi các cơ sở đào tạo phải tiếp tục đổi mới chương trình, cập nhật nội dung giảng dạy, tăng thời lượng thực hành và mở thêm các định hướng đào tạo phù hợp.

Mới đây, Trường Đại học Y Hà Nội đã đưa định hướng xạ trị vào chương trình đào tạo ngành Kỹ thuật hình ảnh y học. Định hướng đào tạo này xuất phát từ nhu cầu thực tiễn, khi những năm gần đây, số lượng cơ sở xạ trị trên cả nước tăng nhanh nhưng nguồn nhân lực kỹ thuật viên xạ trị vẫn chưa đáp ứng yêu cầu.

Theo thống kê, mỗi năm Việt Nam ghi nhận khoảng 180.000 ca ung thư mới. Thực tế, nhiều trung tâm ung bướu, bệnh viện đa khoa, bệnh viện chuyên khoa đã được đầu tư hệ thống xạ trị hiện đại nhưng lại thiếu kỹ thuật viên xạ trị được đào tạo bài bản. Khảo sát tại 48 bệnh viện điều trị ung thư có xạ trị cho thấy, cả nước hiện chỉ có khoảng 400 kỹ thuật viên xạ trị, trong khi nhu cầu thực tế lên tới 1.100-1.500 người. PGS.TS Lê Đình Tùng, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Y Hà Nội cho rằng, việc bổ sung định hướng xạ trị trong chương trình đào tạo là cần thiết, phù hợp với mục tiêu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao của ngành Y tế.

Không chỉ Trường Đại học Y Hà Nội, nhiều cơ sở đào tạo y dược khác cũng đang đẩy mạnh đổi mới chương trình theo hướng tăng thực hành, lấy người học làm trung tâm và mở rộng hợp tác với các bệnh viện, cơ sở y tế trong và ngoài nước. Học viện Y - Dược học cổ truyền Việt Nam, Trường Đại học Y tế công cộng, Trường Cao đẳng Y tế Bạch Mai... đều triển khai nhiều giải pháp để sinh viên được tiếp cận môi trường nghề nghiệp từ sớm. Đây là hướng đi góp phần nâng cao chất lượng đào tạo, đồng thời đáp ứng tốt hơn nhu cầu nhân lực của ngành Y tế.

Tăng cường kết nối

Theo các chuyên gia, việc mở thêm ngành, chuyên ngành mới chỉ là một phần của quá trình đổi mới đào tạo. Các cơ sở đào tạo cần chuyển từ tư duy “đào tạo những gì nhà trường có” sang “đào tạo những gì xã hội cần” và phù hợp với xu hướng phát triển của khoa học, công nghệ. Muốn vậy, chương trình đào tạo phải thường xuyên cập nhật theo yêu cầu thực tiễn, tăng thời lượng thực hành, thực tập tại bệnh viện, cơ sở y tế, đồng thời mở rộng sự tham gia của các đơn vị sử dụng lao động trong quá trình đào tạo.

Để làm được điều này, sự phối hợp giữa nhà trường, bệnh viện và doanh nghiệp giữ vai trò quan trọng. Thông qua các chương trình thực tập, thực hành lâm sàng, ngày hội việc làm hay hoạt động góp ý xây dựng chương trình đào tạo, sinh viên có thêm cơ hội rèn luyện kỹ năng nghề nghiệp, trong khi các cơ sở đào tạo có thêm cơ sở để điều chỉnh nội dung giảng dạy sát với yêu cầu của thực tiễn.

PGS.TS Nguyễn Quốc Huy, Giám đốc Học viện Y - Dược học cổ truyền Việt Nam cho biết, việc tổ chức ngày hội việc làm là một trong những giải pháp nhằm cụ thể hóa định hướng đào tạo của học viện gắn với nhu cầu thực tiễn. Đây cũng là hình thức nhằm tăng cường kết nối giữa nhà trường, người học và các đơn vị sử dụng lao động.

Ở góc độ đơn vị sử dụng lao động, Giám đốc Nhân sự Hệ thống Y tế Thu Cúc TCI Ngô Thị Hoa cho rằng, các hoạt động kết nối tuyển dụng không chỉ giúp doanh nghiệp tiếp cận nguồn nhân lực chất lượng cao mà còn tạo kênh phản hồi để các cơ sở đào tạo tiếp tục hoàn thiện chương trình giảng dạy. Theo bà Ngô Thị Hoa, bên cạnh kiến thức chuyên môn, các cơ sở y tế hiện nay đặc biệt coi trọng tinh thần học hỏi, thái độ nghề nghiệp, khả năng làm việc nhóm, kỹ năng giao tiếp và ý thức trách nhiệm với người bệnh. Đây là những yếu tố quyết định khả năng thích ứng và phát triển lâu dài của nhân lực trẻ trong môi trường y tế hiện đại.

Có thể thấy, trong bối cảnh ngành Y tế đang chuyển mình mạnh mẽ dưới tác động của khoa học, công nghệ và nhu cầu nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe, đổi mới đào tạo nhân lực ngành Y tế là yêu cầu tất yếu. Một chương trình đào tạo hiệu quả không chỉ trang bị kiến thức chuyên môn mà còn phải giúp người học hình thành kỹ năng thực hành, năng lực thích ứng và tư duy nghề nghiệp phù hợp với môi trường y tế hiện đại. Sự gắn kết chặt chẽ giữa nhà trường, bệnh viện và các đơn vị sử dụng lao động chính là cầu nối quan trọng để thu hẹp khoảng cách giữa đào tạo và thực tiễn. Đây cũng là nền tảng để xây dựng đội ngũ nhân lực ngành Y tế chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức khỏe nhân dân và hội nhập quốc tế trong giai đoạn mới.