Nâng cao hiệu quả thực hành dân chủ cơ sở trong giai đoạn mới

Hỗ trợ người dân giải quyết thủ tục hành chính trực tuyến tại Trung tâm Phục vụ hành chính công chi nhánh Tây Hồ. (Ảnh: QUANG PHONG)

Thời gian qua các cấp ủy, tổ chức đảng thuộc Đảng ủy Chính phủ đã tăng cường triển khai công tác dân vận gắn với vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Nhiều cấp ủy, đơn vị đã đạt kết quả tích cực và rút ra một số bài học quan trọng, góp phần nâng chất lượng công tác dân vận của Đảng, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong giai đoạn mới.

Xây dựng nền hành chính phục vụ

Xác định tầm quan trọng của công tác dân vận, Đảng ủy Chính phủ tập trung lãnh đạo các cơ quan, đơn vị bám sát Quyết định số 23-QĐ/TW, ngày 30/7/2021 của Bộ Chính trị về việc ban hành Quy chế công tác dân vận của hệ thống chính trị, triển khai đồng bộ các nội dung phù hợp chức năng, nhiệm vụ.

Một trong những kết quả nổi bật là nhiều tổ chức đảng, đơn vị tích cực áp dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số vào công tác cải cách hành chính phục vụ nhân dân.

Chính phủ đã ban hành nhiều chương trình, nghị quyết nhằm đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính và hiện đại hóa phương thức chỉ đạo, điều hành phục vụ người dân, doanh nghiệp. Đồng thời chủ động ứng dụng công nghệ để minh bạch hóa hoạt động điều hành thông qua Cổng Dịch vụ công quốc gia và Hệ thống thống kê chỉ số phục vụ người dân, doanh nghiệp, cho phép người dân theo dõi và chấm điểm trực tuyến kết quả xử lý thủ tục hành chính của từng cơ quan hành chính theo thời gian thực.

Dưới sự chỉ đạo của Chính phủ, Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp tỉnh, cấp xã của 34 tỉnh, thành phố đã vận hành theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp, có 32/34 địa phương đã thành lập 3.139 Trung tâm Phục vụ hành chính công cấp xã.

Đảng bộ các bộ, ngành, địa phương cũng chủ động chỉ đạo đẩy mạnh chuyển đổi, hướng đến phục vụ nhân dân.

Hằng năm, Bộ Nội vụ chủ trì, phối hợp các cơ quan liên quan thực hiện khảo sát ý kiến của khoảng 36.000 người dân được chọn ngẫu nhiên đại diện cho người dân ở khắp các vùng, miền trong cả nước để tổng hợp, phân tích, xây dựng, phê duyệt Chỉ số hài lòng của người dân với sự phục vụ của các cơ quan hành chính nhà nước (SIPAS), tham mưu Chính phủ tổ chức công bố, công khai, góp phần tăng cường tính minh bạch, trách nhiệm giải trình và tạo động lực để các cơ quan hành chính nhà nước nâng cao chất lượng phục vụ. Kết quả Chỉ số SIPAS trung bình toàn quốc liên tục được cải thiện qua các năm (từ 80,08% năm 2022 đến 83,09% năm 2025).

Đồng chí Lê Thị Thanh, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Hàm Rồng, tỉnh Thanh Hóa cho biết, công tác cải cách hành chính đồng bộ ở tất cả các cấp đã giúp chính quyền cơ sở thuận lợi trong triển khai mô hình hành chính công theo hướng văn minh, hiện đại. Ngoài đầu tư nâng cấp trang, thiết bị, Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Hàm Rồng cũng niêm yết đầy đủ thủ tục hành chính để người dân theo dõi. Ủy ban nhân dân phường thực hiện gắn mã EMC cho Trang thông tin điện tử của phường để kết nối tới hệ thống giám sát, đo lường mức độ cung cấp và sử dụng dịch vụ Chính phủ số.

Hiện nay, toàn bộ hồ sơ thủ tục hành chính của tổ chức, công dân được số hóa, scan, ký số, đính kèm thành phần hồ sơ, kết quả giải quyết trên Hệ thống thông tin một cửa điện tử của tỉnh theo đúng quy định. Những nỗ lực của đội ngũ cán bộ phường Hàm Rồng được nhân dân ghi nhận, đánh giá cao.

Đẩy mạnh chuyển đổi số

Mới đây, ngày 20/7/2026, Bộ Chính trị ban hành Chỉ thị số 09-CT/TW về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với việc thực hiện dân chủ ở cơ sở trong giai đoạn mới, đặt ra yêu cầu: Đẩy mạnh cải cách hành chính, tăng cường công khai, minh bạch, trách nhiệm giải trình và số hóa các văn bản có nội dung liên quan Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở, bảo đảm đầy đủ, kịp thời, dễ tiếp cận, nhất là các lĩnh vực liên quan trực tiếp đến quyền và lợi ích chính đáng của nhân dân.

Từ thực tiễn triển khai, các cấp ủy, đơn vị trực thuộc Đảng ủy Chính phủ đều thống nhất quán triệt đây là một nhiệm vụ quan trọng của công tác dân vận thời gian tới. Phó Bí thư Đảng ủy Chính phủ Lại Xuân Lâm cho biết, công tác dân vận của Đảng ủy Chính phủ sẽ cần đổi mới nội dung, phương thức hoạt động để phù hợp thực tiễn đẩy mạnh toàn cầu hóa, hội nhập quốc tế, chuyển đổi số và mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Một yêu cầu đặt ra cho các cấp ủy đảng, đơn vị là tận dụng internet và mạng xã hội để nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của nhân dân một cách nhanh chóng, đồng thời rút ngắn khoảng cách tương tác giữa chính quyền với người dân.

Theo Đảng ủy Bộ Khoa học và Công nghệ, trong bối cảnh chuyển đổi mạnh mẽ, công tác dân vận cần đổi mới nội dung và phương thức để phù hợp với xu hướng số hóa và nhu cầu thông tin của người dân. Cần chuyển đổi mạnh mẽ từ phương thức “tuyên truyền một chiều” sang “tương tác, đối thoại và phục vụ thông minh”. Đẩy mạnh dân vận chính quyền thông qua tối ưu hóa dịch vụ công và nền tảng “Mặt trận số”. Tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục, nâng cao chất lượng dịch vụ công trực tuyến và thúc đẩy số hóa hồ sơ, quy trình xử lý công việc. Lấy mức độ hài lòng, thuận tiện của người dân và doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả công tác dân vận chính quyền.

Các cơ quan hành chính phối hợp chặt chẽ với Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể triển khai hiệu quả nền tảng “Mặt trận số” và các kênh trực tuyến để thực hiện tốt dân chủ ở cơ sở, bảo đảm quyền giám sát, phản biện xã hội và quyền tiếp cận thông tin của người dân đối với các hoạt động quản lý nhà nước.

Theo Phó Bí thư Đảng ủy Bộ Nông nghiệp và Môi trường Ngô Hồng Giang, cần ứng dụng mạnh mẽ chuyển đổi số công tác giám sát, phản biện xã hội trong dân vận chính quyền. Các cấp ủy đảng tập trung chỉ đạo xây dựng và vận hành hiệu quả các kênh tiếp nhận phản ánh, kiến nghị của người dân, doanh nghiệp; kết nối dữ liệu từ cổng dịch vụ công, hệ thống một cửa, đường dây nóng, mạng xã hội chính thống, tiếp công dân, thanh tra, kiểm tra. Trên cơ sở đó, hình thành cơ chế phân tích dữ liệu để phát hiện sớm điểm nghẽn chính sách, lĩnh vực phát sinh nhiều kiến nghị, địa bàn có nguy cơ bức xúc, từ đó tham mưu điều chỉnh kịp thời, giải quyết thấu đáo quyền lợi chính đáng của nhân dân.

Đề cao giải pháp chuyển đổi số gắn với nâng cao đạo đức công vụ, tinh thần trách nhiệm và văn hóa giao tiếp của cán bộ, công chức khi tiếp xúc với nhân dân, theo đồng chí Hà Mai Anh, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Đảng ủy Bộ Công thương, từ thực hiện cải cách hành chính và triển khai quyết liệt các quy tắc ứng xử của cán bộ, công chức, viên chức và người lao động trong cơ quan Bộ và toàn ngành đã tạo chuyển biến tích cực trong ý thức trách nhiệm của cán bộ, đảng viên. Chất lượng, hiệu quả công việc ngày một nâng cao. Niềm tin của nhân dân đối với cán bộ được củng cố, tăng cường.

Do vậy, việc lồng ghép văn hóa công vụ với cải cách hành chính và chuyển đổi số sẽ giúp quy trình giải quyết công việc công khai, minh bạch, giảm thiểu thời gian đi lại của công dân, giúp cán bộ các cấp, các ngành gần dân, sát dân và phục vụ nhân dân tốt hơn.