Nâng cao năng lực chủ động phòng ngừa, ứng phó thiên tai cấp xã

Tham dự hội thảo có đại diện Viện Chuyển đổi Môi trường và Xã hội - Quốc tế (ISET); Văn phòng UBND tỉnh, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh, Công an tỉnh, Sở Y tế và lãnh đạo UBND, công chức phụ trách công tác phòng, chống thiên tai của các xã, phường có khu vực trọng điểm ngập sâu, chia cắt trên địa bàn tỉnh.

Các đại biểu tham dự hội thảo. Ảnh: Hồng Thương

Phát biểu tại hội thảo, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Vũ Ngọc An cho biết, sau sáp nhập, tỉnh có địa bàn lớn, trải dài từ Tây Nguyên đến duyên hải Nam Trung Bộ nên chịu tác động của hầu hết loại hình thiên tai như bão, mưa lớn, lũ, ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất và hạn hán.

Năm 2025, bão số 13 và đợt lũ lịch sử tháng 11-2025 đã gây ngập sâu, chia cắt trên diện rộng tại lưu vực sông Côn - Hà Thanh cùng nhiều địa bàn khác của tỉnh, làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống, sản xuất của nhân dân và hạ tầng kinh tế - xã hội.

Để nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống thiên tai năm 2026, UBND tỉnh đã ban hành Văn bản số 3411/UBND-NNMT ngày 24-3-2026 hướng dẫn xây dựng, phê duyệt phương án ứng phó thiên tai cấp xã năm 2026 và Quyết định số 2541/QĐ-UBND ngày 12-6-2026 phê duyệt Phương án ứng phó thiên tai cấp tỉnh năm 2026, với hệ thống kịch bản thống nhất cho bão, lũ, sạt lở đất, làm căn cứ để các xã, phường cụ thể hóa tại địa phương.

Trong bối cảnh thiên tai ngày càng khó lường và giai đoạn cao điểm mùa mưa lũ năm 2026, việc xây dựng phương án ứng phó thiên tai năm 2026 là rất cần thiết và phải đảm bảo bài bản, sát thực tế; có thể sử dụng ngay khi tình huống xảy ra để làm cơ sở cho việc chỉ huy, điều hành và giảm thiểu thiệt hại.

Với địa bàn rộng, lực lượng phòng, chống thiên tai còn mỏng, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường đề nghị các địa phương áp dụng kinh nghiệm chia sẻ tại hội thảo và khẩn trương rà soát, cập nhật, hoàn thiện phương án ứng phó thiên tai, bảo đảm sẵn sàng triển khai khi có tình huống xảy ra.

Chi cục trưởng Chi cục Thủy lợi Ngô Vĩnh Khánh phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Hồng Thương

Tại hội thảo, các đại biểu được nghe một số tham luận chuyên đề về quy trình, phương pháp xây dựng phương án ứng phó thiên tai cấp xã; phương án ứng phó năm 2026 và kinh nghiệm xây dựng, triển khai của xã Tuy Phước; cách tiếp cận, khai thác các nguồn thông tin quan trắc, cảnh báo thiên tai.

Đồng thời, được giới thiệu phần mềm DRMIS hỗ trợ công tác phòng, chống thiên tai trực tuyến liên thông giữa cấp xã và cấp tỉnh; hỗ trợ xây dựng phương án ứng phó thiên tai, lập kế hoạch phòng, chống thiên tai, chỉ đạo, điều hành công tác chuẩn bị và ứng phó, hỗ trợ công tác phục hồi và thống kê thiệt hại để ứng dụng trong thực tiễn ứng phó.

Các đại biểu cũng tập trung thảo luận các khó khăn, vướng mắc trong quá trình xây dựng và triển khai phương án ứng phó thiên tai như: việc thu thập, cập nhật dữ liệu đến từng thôn, khu phố; xác định ngưỡng tham chiếu và điểm sơ tán an toàn; bố trí lực lượng, phương tiện, hậu cần cho các khu vực có nguy cơ bị chia cắt; năng lực của đội ngũ làm công tác phòng, chống thiên tai ở cơ sở; đồng thời đề xuất nhiều giải pháp sát với thực tiễn.

Kết luận hội thảo, ông Ngô Vĩnh Khánh - Chi cục Trưởng Chi cục Thủy lợi (Sở Nông nghiệp và Môi trường) đề nghị các địa phương xây dựng phương án phòng, chống thiên tai phải dựa trên dữ liệu thực tế, bám sát hệ thống kịch bản của tỉnh, cụ thể hóa đến từng thôn, khu phố; đồng thời, đảm bảo “rõ người, rõ việc, rõ địa bàn, rõ thời điểm, rõ nguồn lực” và tính đến những tình huống vượt lũ lịch sử, bão chồng lũ, lũ chồng lũ, bị chia cắt, mất điện, mất liên lạc.

Cùng với đó, chủ động khai thác các nguồn thông tin quan trắc, cảnh báo thiên tai đã được hướng dẫn; theo dõi chặt chẽ các bản tin dự báo, cảnh báo và thông báo vận hành hồ chứa để kịp thời đối chiếu với các ngưỡng trong phương án, chủ động chỉ đạo, ứng phó.

Ngoài ra, Chi cục Trưởng Chi cục Thủy lợi đề nghị Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh, Công an tỉnh, Sở Y tế chỉ đạo các lực lượng, đơn vị trên địa bàn phối hợp chặt chẽ với UBND các xã, phường trong xây dựng và triển khai phương án, nhất là về lực lượng, phương tiện sơ tán, cứu hộ, cứu nạn, bảo đảm an ninh trật tự và chăm sóc y tế cho nhân dân.