Nâng chất lượng công bố thông tin, tăng sức hút dòng vốn
Sau nâng hạng, chất lượng doanh nghiệp và tính minh bạch ngày càng có ý nghĩa đối với sức hấp dẫn của thị trường chứng khoán. Hoàn thiện quy định công bố thông tin, đồng thời tăng tính chủ động của doanh nghiệp trong đối thoại với nhà đầu tư là nền tảng để thu hút và giữ chân dòng vốn dài hạn.
Mở rộng nghĩa vụ công bố thông tin bằng tiếng Anh
Bộ Tài chính đang xây dựng dự thảo Thông tư thay thế Thông tư số 96/2020/TT-BTC hướng dẫn công bố thông tin trên thị trường chứng khoán, đã được sửa đổi, bổ sung bởi các Thông tư số 68/2024/TT-BTC, 18/2025/TT-BTC và 08/2026/TT-BTC.
Theo ban soạn thảo, sau hơn 5 năm thực hiện, thị trường đã thay đổi về quy mô, phương thức vận hành và yêu cầu quản lý. Việc triển khai cơ chế đối tác bù trừ trung tâm (CCP), hệ thống công bố thông tin một đầu mối, tăng thông tin tiếng Anh và thúc đẩy báo cáo phát triển bền vững đặt ra yêu cầu tiếp tục hoàn thiện quy định.
Minh bạch thông tin và nâng cao chất lượng quản trị giúp doanh nghiệp niêm yết tăng sức hấp dẫn với dòng vốn dài hạn. Ảnh: Đức Thanh
Dự thảo đồng thời cụ thể hóa các quy định mới của Luật Chứng khoán và văn bản liên quan, thực hiện định hướng nâng cao chất lượng công bố thông tin, tăng minh bạch, tiếp cận chuẩn mực quốc tế theo Chiến lược phát triển thị trường chứng khoán đến năm 2030.
Một điểm đáng chú ý là mở rộng nghĩa vụ công bố thông tin bằng tiếng Anh đối với một số đối tượng ngoài phạm vi hiện hành. Chậm nhất từ ngày 1/1/2028, các đối tượng thuộc phạm vi áp dụng phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ này. Khi thông tin tiếng Việt và tiếng Anh khác nhau, thông tin tiếng Việt được áp dụng; tổ chức phải kịp thời đính chính, công bố lại.
Về phát triển bền vững, dự thảo bổ sung quy định và phụ lục riêng, bao gồm các yếu tố môi trường, xã hội và quản trị (ESG). Công ty chưa công bố một hoặc một số chỉ tiêu phải nêu lý do, nguyên nhân và kế hoạch triển khai trong kỳ báo cáo tiếp theo, trừ trường hợp phải báo cáo theo pháp luật chuyên ngành.
Với công ty đại chúng, thời hạn cuối công bố báo cáo thường niên dự kiến là 120 ngày kể từ ngày kết thúc năm tài chính; báo cáo tình hình quản trị công ty là 30 ngày kể từ ngày kết thúc năm tài chính.
Dự thảo còn hoàn thiện nghĩa vụ công bố về sử dụng vốn huy động từ chào bán trái phiếu, giải trình biến động kết quả kinh doanh, trách nhiệm liên quan đến bán giải chấp chứng khoán; điều chỉnh ngưỡng, phương thức công bố giao dịch của người nội bộ, người có liên quan và cổ đông lớn.
Phục vụ vận hành CCP, dự thảo bổ sung Công ty Bù trừ Chứng khoán Việt Nam và các tổ chức trung gian tham gia bù trừ, thanh toán vào đối tượng công bố thông tin. Nội dung tập trung vào tình trạng hoạt động, sự cố công nghệ, khả năng thanh toán và vấn đề có thể ảnh hưởng đến hoạt động bù trừ, thanh toán.
Chủ động đối thoại, củng cố niềm tin
Trao đổi với phóng viên về chất lượng doanh nghiệp niêm yết và tính minh bạch trên thị trường ông Lương Duy Phước, Giám đốc Phân tích Công ty cổ phần Chứng khoán KAFI, nâng hạng là bước tiến quan trọng, nhưng để giữ dòng vốn, thị trường cần cải thiện cả hạ tầng và chất lượng vận hành. Triển khai CCP, hoàn thiện thanh toán bù trừ và tháo gỡ vướng mắc tiếp cận thị trường của nhà đầu tư nước ngoài là những ưu tiên. Khung pháp lý cũng cần theo kịp công nghệ tài chính, dữ liệu và AI.
Thị trường cần thêm doanh nghiệp quy mô lớn, tài chính tốt, có khả năng tăng trưởng dài hạn để mở rộng lựa chọn cho các quỹ. Cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước gắn với niêm yết có thể tạo nguồn cung đáng kể nếu được triển khai thực chất.
Minh bạch ESG, thêm cơ sở cho quyết định đầu tư Thông tin về môi trường, xã hội và quản trị (ESG) giúp nhà đầu tư nhìn rõ hơn những yếu tố ảnh hưởng đến triển vọng dài hạn của doanh nghiệp. Việc công bố cần gắn với hoạt động thực tế, làm rõ kết quả đạt được, những hạn chế và lộ trình cải thiện. Chất lượng báo cáo phát triển bền vững vì vậy còn thể hiện ở khả năng giúp nhà đầu tư nhận diện rủi ro, đánh giá trách nhiệm và cam kết của doanh nghiệp đối với tăng trưởng dài hạn.
Tuy nhiên, quy mô chỉ là điều kiện ban đầu. Theo ông Phước, khả năng tạo lợi nhuận bền vững, hiệu quả sử dụng vốn, chất lượng dòng tiền và kỷ luật phân bổ vốn mới quyết định sức hấp dẫn của doanh nghiệp.
“Minh bạch cũng cần được nhìn ở tiêu chuẩn cao hơn việc ‘đủ hồ sơ công bố’”, ông Phước nhấn mạnh. Doanh nghiệp cần chủ động giải thích chiến lược, triển vọng kinh doanh, kế hoạch vốn và các yếu tố có thể tác động đến định giá.
Công bố thông tin tiếng Anh, chất lượng quan hệ nhà đầu tư (IR), tính độc lập của hội đồng quản trị và quyền lợi cổ đông thiểu số đều cần cải thiện. Việc xử lý nghiêm thao túng, giao dịch nội gián và gian lận báo cáo tài chính cũng góp phần xây dựng niềm tin.
Ông Trương Hiền Phương, Giám đốc cấp cao Công ty cổ phần Chứng khoán KIS Việt Nam cho rằng, bước vào sân chơi lớn hơn, doanh nghiệp cần nâng chất lượng để đáp ứng yêu cầu của các quỹ có quy mô lớn và tiêu chuẩn khắt khe hơn.
Nhà đầu tư cũng cần thấy cam kết gắn bó lâu dài, sự đồng hành và trách nhiệm của ban lãnh đạo. Thanh khoản cổ phiếu là điều kiện quan trọng, bởi các quỹ phải cân nhắc cả khả năng giải ngân và thoái vốn. Doanh nghiệp có triển vọng nhưng cổ phiếu giao dịch hạn chế vẫn khó thu hút khoản đầu tư lớn.
Theo ông Phương, doanh nghiệp cần đầu tư bài bản cho quan hệ nhà đầu tư (IR). Đội ngũ IR có năng lực sẽ duy trì đối thoại thường xuyên, cung cấp thông tin nhất quán, giúp nhà đầu tư hiểu rõ doanh nghiệp. Hoàn thiện quy định và tăng tính chủ động của doanh nghiệp là những yêu cầu gắn liền sau nâng hạng. Sức hấp dẫn dài hạn phụ thuộc vào chất lượng doanh nghiệp và khả năng duy trì niềm tin của nhà đầu tư.