Nâng giá trị chanh chúc

Mô hình trồng chanh chúc của ông Huỳnh Văn Ái. Ảnh: MINH ĐỨC

Chanh chúc từ lâu đã nổi tiếng khắp vùng Bảy Núi bởi hương thơm, đặc trưng từ vỏ trái đến từng thớ lá. Đây không chỉ là loại gia vị quen thuộc trong ẩm thực địa phương mà còn chứa hàm lượng tinh dầu quý với nhiều tiềm năng thương mại. Những năm gần đây, cây chanh chúc góp phần giúp nhiều hộ dân xã Núi Cấm cải thiện thu nhập, từng bước ổn định cuộc sống.

Tuy nhiên, trong thời gian dài, việc canh tác chanh chúc của người dân vẫn mang tính tự phát, nhỏ lẻ và phân tán. Đầu ra phụ thuộc vào thương lái nên giá thường xuyên biến động, nguồn cung thiếu ổn định, giá trị của loại đặc sản này chưa được khai thác tương xứng với tiềm năng.

Trước yêu cầu đổi mới phương thức sản xuất theo hướng chuyên nghiệp và bền vững, tháng 4/2026, Tổ hội nông dân nghề nghiệp trồng chanh chúc xã Núi Cấm thành lập ở ấp Tà Lọt, với 17 hộ dân tham gia, tổng diện tích canh tác hơn 12ha. Ông Huỳnh Văn Ái - Tổ trưởng Tổ hội nông dân nghề nghiệp trồng chanh chúc xã Núi Cấm cho biết tổ hợp tác bước đầu phát huy vai trò liên kết, hỗ trợ nông dân trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm. Từ khi thành lập, tổ duy trì sinh hoạt định kỳ mỗi tháng một lần. Các buổi họp không chỉ giải quyết công việc chung mà còn là dịp để các hội viên chia sẻ kinh nghiệm canh tác, trao đổi kỹ thuật chăm sóc, xử lý sâu bệnh và cập nhật thông tin thị trường, nhờ đó kinh nghiệm sản xuất của các hội viên từng bước được nâng lên, tinh thần đoàn kết, tương trợ ngày càng được củng cố.

Theo ông Ái, mỗi năm chanh chúc cho năng suất bình quân khoảng 600kg trái/ha. Với giá bán ổn định khoảng 70.000 đồng/kg, người dân có nguồn thu khoảng 42 triệu đồng/ha/năm. Đây là mức thu nhập khá khả quan đối với điều kiện sản xuất vùng núi.

Mùa mưa là thời điểm cây chanh chúc sinh trưởng mạnh nhất. Nắm bắt lợi thế này, Tổ hội nông dân nghề nghiệp trồng chanh chúc xã Núi Cấm hướng dẫn người dân tập trung chăm sóc và khai thác lá chanh chúc nhằm tăng thêm thu nhập. Đối với những vườn cây từ 5 năm tuổi trở lên, sản lượng lá thu hoạch đạt khoảng 150 - 200kg/ha/tháng. Với giá trị kinh tế khá cao, lá chanh chúc mang lại nguồn thu từ 10 - 14 triệu đồng/ha/tháng. Ông Ái cho biết: “Nguồn thu từ lá chanh chúc chính là giải pháp lấy ngắn nuôi dài rất hiệu quả. Nếu trước đây, bà con phải chờ đến mùa thu hoạch trái thì nay việc bán lá giúp có thêm nguồn thu đều đặn hằng tháng để trang trải chi phí sinh hoạt và tái đầu tư cho vườn cây”.

Bên cạnh hỗ trợ kỹ thuật sản xuất, tổ còn phát huy vai trò cầu nối trong việc tìm kiếm thị trường tiêu thụ và tiếp cận nguồn vốn. Tổ chủ động kết nối với các thương lái, cơ sở thu mua uy tín nhằm tìm đầu ra ổn định cho sản phẩm, góp phần giảm áp lực tiêu thụ cho nông dân mỗi khi vào vụ thu hoạch.

Ông Lý Thanh Tùng - Chủ tịch Hội Nông dân xã Núi Cấm nhận định: “Tổ hội nông dân nghề nghiệp trồng chanh chúc xã Núi Cấm mang lại những tín hiệu tích cực, tạo niềm tin cho hội viên, nông dân. Thời gian tới, Hội Nông dân xã tiếp tục phối hợp với các ngành chuyên môn và tổ để đề ra các giải pháp phát triển sản phẩm theo hướng bền vững, nâng cao giá trị đặc sản địa phương”.

Thời gian tới, Tổ hội nông dân nghề nghiệp trồng chanh chúc xã Núi Cấm tập trung nâng cao chất lượng sản phẩm, mở rộng quy mô hoạt động và tăng cường liên kết với các doanh nghiệp chế biến chuyên sâu các sản phẩm từ chanh chúc. Đồng thời, chủ động đưa sản phẩm vào các kênh phân phối hiện đại như siêu thị, sàn thương mại điện tử nhằm mở rộng thị trường tiêu thụ. Tổ tiếp tục phát huy vai trò cầu nối giúp hội viên tiếp cận các nguồn vốn vay ưu đãi từ Ngân hàng Chính sách xã hội và quỹ hỗ trợ nông dân; từng bước xây dựng mã số vùng trồng nhằm nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường.

Từ một loại cây đặc sản của vùng Bảy Núi, chanh chúc đang mở ra hướng đi mới cho kinh tế nông nghiệp địa phương. Sự ra đời của tổ hội nông dân nghề nghiệp không chỉ góp phần nâng cao giá trị sản phẩm mà còn tạo nền tảng để người dân liên kết sản xuất, hướng tới phát triển bền vững ngay trên vùng đất quê hương.