Năng lực tài chính của Đô thị Kinh Bắc (KBC): Vay nợ đang tăng 'chóng mặt'

Ngày 24.3.2026, Hội đồng quản trị (HĐQT) của Tổng Công ty Phát triển Đô thị Kinh Bắc – CTCP (HoSE: KBC) đã nhất trí ban hành Nghị quyết HĐQT số 2403/2026/KBC/NQ-HĐQT thông qua việc sử dụng tài sản của bên liên quan là CTCP Đầu tư Láng Hạ để bảo đảm thực hiện các nghĩa vụ trả nợ cho Tổng Công ty tại tổ chức tín dụng. Theo đó, HĐQT thống nhất sử dụng: Tài sản gắn liền với đất hình thành trong tương lai của Dự án Trung tâm Thương mại và Văn phòng tại số 1A, 1C, 1D Láng Hạ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội thuộc sở hữu của CTCP Đầu tư Láng Hạ làm tài sản bảo đảm.

CTCP Đầu tư Láng Hạ được đăng ký thành lập ngày 9.6.2006. Báo cáo tài chính kiểm toán của KBC năm 2025 cho biết, 2 thành viên của KBC đang sở hữu 99% Đầu tư Láng Hạ gồm Công ty TNHH Đầu tư và Xây dựng 3H Việt Nam 49% và Công ty TNHH Logistics A&E 50%.

Mặc dù Đầu tư Láng Hạ là công ty con sở hữu gián tiếp của KBC nhưng việc KBC sử dụng tài sản của Đầu tư Láng Hạ làm tài sản bảo đảm thực hiện các nghĩa vụ trả nợ cho KBC tại tổ chức tín dụng đặt ra khả năng bản thân KBC đang thiếu tài sản đảm bảo; hoặc KBC đang có nhu cầu vay vốn cho dự án chung của KBC và Đầu tư Láng Hạ?

Dữ liệu của Một Thế giới cho thấy, trước đó, ngày 31.12.2025, Logistics A&E đã thế chấp toàn bộ vốn góp của mình tại Đầu tư Láng Hạ (51%) cho Ngân hàng VIB. Đến tháng 1.2026, KBC đã thế chấp toàn bộ vốn góp của KBC tại Công ty Đầu tư và Xây dựng 3H Việt Nam và toàn bộ vốn góp của KBC tại Công ty Logistics A&E cho Ngân hàng VIB. Ngoài việc KBC thế chấp vốn góp của mình tại các công ty con cho Ngân hàng VIB, trong tháng 1 và tháng 3.2026, KBC còn thế chấp tài sản là Dự án Đầu tư xây dựng và Kinh doanh kết cấu hạ tầng KCN Phú Bình, tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 1 (190 ha) và tài sản là bất động sản hình thành trong tương lai thuộc dự án Đầu tư xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng kỹ thuật KCN Bình Giang, Tp. Hải Phòng (tỉnh Hải Dương cũ).

Trong khi đó, báo cáo tài chính riêng và hợp nhất năm 2025 kiểm toán của KBC cho thấy tình trạng trữ tiền "bốc hơi" mạnh, đồng thời vay nợ ngân hàng tăng nhanh. Cụ thể, tại ngày 31.12.2025, trên báo cáo tài chính riêng của KBC, trữ tiền giảm 5.480 tỉ đồng còn gần 299 tỉ đồng; vay nợ ngắn hạn tăng thêm 1.642 tỉ đồng, vay nợ dài hạn tăng thêm 4.985 tỉ đồng; qua đó đưa tổng vay nợ ngân hàng và thuê tài chính ngắn và dài hạn của KBC lên hơn 40% tổng tài sản. Trên báo cáo tài chính hợp nhất, mặc dù trữ tiền tăng gần 1.823 tỉ đồng, nhưng vay nợ ngắn hạn tăng thêm 1.916 tỉ đồng, vay nợ dài hạn tăng thêm 16.610 tỉ đồng, đưa tổng vay nợ ngân hàng và thuê tài chính ngắn và dài hạn của KBC lên 28.638 tỉ đồng, bằng 41% tổng tài sản.

Thuyết minh báo cáo tài chính công ty mẹ cho thấy trong năm 2025, KBC bơm 85,4 tỉ đồng vào dự án Bắc Sông Cấm Thủy Nguyên, Hải Phòng, và gần 32 tỉ đồng vào các dự án khác. KBC cũng đã tăng góp vốn vào các công ty con gần 12.000 tỉ đồng, gồm: 7.095 tỉ đồng vào Công ty TNHH MTV Kinh doanh Văn phòng và Nhà xưởng Kinh Bắc; nhận chuyển nhượng vốn góp để đưa Đầu tư và Xây dựng 3H Việt Nam, và Logistics A&E làm công ty con 2.183 tỉ đồng; bơm thêm 2.618 tỉ đồng vào Tập đoàn Đầu tư và Phát triển Hưng Yên.

Trong năm 2025 KBC cũng đã góp 10 tỉ đồng thành lập CTCP Phát triển Đô thị Kinh Bắc – Đồng Tháp. Tuy nhiên, theo kế hoạch vốn điều lệ của Phát triển Đô thị Kinh Bắc – Đồng Tháp có vốn điều lệ 1.500 tỉ đồng, KBC góp 90% vào công ty này.

Các khoản vay nợ ngân hàng của KBC mẹ có thể chia thành 2 nhóm: Nhóm vay được thế chấp bằng tài sản là các bất động sản, tài sản gắn liền trên bất động sản. Ngân hàng cấp vốn là các Ngân hàng Vietinbank, ngân hàng VPBank. Nhóm vay dài hạn được thế chấp bằng tài sản là các cổ phần, cổ phiếu tại các công ty thành viên và tài sản gắn liền với đất hình thành trong tương lai của Dự án Trung tâm thương mại và Văn phòng tại 1A, 1C, 1D Láng Hạ thuộc sở hữu của công ty con và toàn bộ cổ phần của công ty con này thuộc sở hữu của toàn bộ các cổ đông. Ngân hàng cấp vốn cho nhóm vay này là Ngân hàng VIB.

Q. Nguyễn