Nắng nóng kéo dài: Nguy cơ đột quỵ, sốc nhiệt và hàng loạt bệnh mùa hè gia tăng

Nắng nóng kéo dài không chỉ gây mệt mỏi mà còn làm gia tăng hàng loạt bệnh lý nguy hiểm như đột quỵ, sốc nhiệt, tiêu chảy, bệnh hô hấp. Trao đổi với phóng viên, bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng - Thành viên Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam phân tích cơ chế tác động của thời tiết khắc nghiệt, chỉ ra những thói quen chống nóng sai lầm và đưa ra khuyến cáo cụ thể giúp người dân bảo vệ sức khỏe.

Theo chuyên gia này, nắng nóng kéo dài thường làm gia tăng rõ rệt 5 nhóm bệnh chính trong cộng đồng. Thứ nhất là bệnh tim mạch và đột quỵ. Khi trời nóng, cơ thể phải giãn mạch để tản nhiệt, tim đập nhanh hơn, lượng máu dồn ra da nhiều hơn. Đồng thời, mất nước khiến máu trở nên cô đặc, dễ hình thành cục máu đông, làm tăng nguy cơ tắc mạch não hoặc nhồi máu cơ tim.

Thứ hai là bệnh tiêu hóa và ngộ độc thực phẩm. Nhiệt độ cao là môi trường lý tưởng để vi khuẩn phát triển nhanh. Thức ăn dễ bị ôi thiu nếu bảo quản không đúng cách, dẫn đến tiêu chảy cấp, đau bụng, nôn ói.

Thứ ba là bệnh hô hấp. Nhiều người sử dụng điều hòa không đúng cách, để nhiệt độ quá thấp hoặc để gió thổi trực tiếp vào mặt, làm khô niêm mạc, giảm khả năng bảo vệ tự nhiên của đường thở.

Thứ tư là các bệnh truyền nhiễm mùa hè như sốt xuất huyết, tay chân miệng. Thời tiết nóng ẩm làm muỗi và virus phát triển mạnh.

Cuối cùng là bệnh ngoài da như rôm sảy, viêm da, nấm da do mồ hôi tiết nhiều và da luôn ẩm ướt. Nói cách khác, nắng nóng tác động đồng thời lên nhiều cơ quan trong cơ thể và cả môi trường sống, khiến nhiều nhóm bệnh cùng tăng trong một thời gian ngắn.

Lý giải về nguyên nhân thời tiết nóng bức dễ ảnh hưởng đến sức khỏe con người hơn bình thường, bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng cho biết, cơ thể con người có cơ chế điều hòa nhiệt để giữ nhiệt độ ổn định. Khi trời nóng, cơ thể sẽ giãn mạch và tiết mồ hôi để làm mát. Tuy nhiên, quá trình này khiến tim phải làm việc nhiều hơn, nhịp tim tăng, huyết áp có thể dao động.

Việc đổ mồ hôi liên tục cũng làm cơ thể mất nước và điện giải. Nếu không được bù kịp thời, thể tích máu giảm, máu trở nên cô đặc, lưu thông kém. Đây là yếu tố làm tăng nguy cơ đột quỵ và các biến cố tim mạch.

Ngoài ra, nhiệt độ cao còn có thể ảnh hưởng trực tiếp đến hệ thần kinh trung ương. Khi trung khu điều nhiệt bị quá tải, cơ thể có thể rơi vào trạng thái sốc nhiệt, với thân nhiệt tăng cao, có thể gây tổn thương não, tim, thận nếu không xử trí kịp thời.

Môi trường nóng ẩm cũng làm vi khuẩn, virus sinh sôi nhanh hơn. Thực phẩm dễ hỏng, không khí dễ ô nhiễm, muỗi phát triển mạnh.

Vì vậy, nắng nóng không chỉ gây khó chịu mà còn tạo ra hàng loạt thay đổi sinh lý và môi trường bất lợi cho sức khỏe.

Theo chuyên gia này, phòng bệnh trong mùa nắng nóng cần tiếp cận theo nhiều hướng, không chỉ một biện pháp đơn lẻ. Trước hết là bù nước đúng và đủ. Người dân nên uống nước đều trong ngày, chia nhỏ lượng nước, không uống dồn khi khát. Việc duy trì đủ nước giúp ổn định tuần hoàn, giảm nguy cơ máu cô đặc và hình thành cục máu đông.

Với bệnh tiêu hóa, nguyên tắc quan trọng là ăn chín, uống sôi. Thức ăn sau khi nấu nên dùng ngay, hạn chế để lâu ngoài môi trường nóng. Các món sống, tái, gỏi nên hạn chế tối đa trong thời điểm nắng nóng vì nguy cơ nhiễm khuẩn rất cao.

Đối với bệnh hô hấp, cần sử dụng điều hòa hợp lý. Không để nhiệt độ quá thấp so với bên ngoài. Tránh để gió thổi trực tiếp vào vùng đầu, mặt. Đồng thời, cần vệ sinh máy lạnh định kỳ để loại bỏ bụi và nấm mốc.

Để phòng bệnh truyền nhiễm, người dân cần giữ vệ sinh cá nhân, rửa tay thường xuyên bằng xà phòng. Môi trường sống cần được dọn dẹp sạch sẽ, không để nước đọng để hạn chế muỗi sinh sản.

Ngoài ra, nên mặc quần áo rộng nhưng, thoáng, thấm mồ hôi để tránh các bệnh ngoài da. Những biện pháp đơn giản nếu duy trì đều đặn sẽ giúp giảm đáng kể nguy cơ bệnh.