Nâng tầm hoạt động dân cử từ nền tảng số

Chuyển đổi số đang mở ra cơ hội đổi mới căn bản phương thức hoạt động của cơ quan dân cử, nâng cao chất lượng thực hiện chức năng đại diện, quyết định và giám sát. Nắm bắt cơ hội đó, Hà Nội đang tập trung nâng tầm hoạt động dân cử từ nền tảng số bằng những bước đi cụ thể.

Đề án chuyển đổi số toàn diện đối với hoạt động của Đoàn đại biểu Quốc hội và HĐND 2 cấp thành phố Hà Nội giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045 (Đề án số 79/QĐ-HĐND ngày 19-8-2026 của HĐND thành phố) xác định chuyển đổi số không chỉ là tin học hóa từng khâu công việc mà phải đổi mới phương thức hoạt động của cơ quan dân cử trên nền tảng dữ liệu số.

Triển khai Đề án số 79/QĐ-HĐND, đến nay, 126/126 HĐND xã, phường đã được kết nối; 3.200 đại biểu HĐND được cấp tài khoản khai thác, sử dụng. Thành phố cũng thống nhất danh mục 24 miền dữ liệu dân cử, triển khai thử nghiệm Kho dữ liệu dân cử dùng chung với 5 nhóm dữ liệu ưu tiên gồm: Nghị quyết, giám sát, kiến nghị cử tri, thu - chi ngân sách và đầu tư công.

Những con số này cho thấy, nền tảng hình thành một phương thức làm việc mới đang từng bước được thiết lập. Khi những dữ liệu vốn phân tán được chuẩn hóa, kết nối và chia sẻ, đại biểu có thêm điều kiện tiếp cận thông tin đa chiều, có thêm căn cứ thực tiễn để nâng cao chất lượng thảo luận, phản biện và quyết định chính sách.

Nếu dữ liệu số tạo nền tảng nâng cao chất lượng quyết định thì đổi mới hoạt động giám sát và tăng cường mối liên hệ với cử tri chính là những phương diện thể hiện rõ giá trị thực chất của chuyển đổi số.

Thực tiễn cho thấy, hiệu quả giám sát không chỉ nằm ở việc phát hiện hạn chế, bất cập hay ban hành kiến nghị xử lý mà quan trọng hơn là phải theo dõi đến cùng việc thực hiện các kiến nghị đó. Việc Hà Nội tích hợp các phân hệ theo dõi kiến nghị sau giám sát, kết luận chất vấn, giải trình trên nền tảng điều hành tập trung tạo điều kiện để thực hiện yêu cầu này, giúp cơ quan dân cử chủ động hơn trong đôn đốc, giám sát và xác định trách nhiệm của các cơ quan liên quan. Đặc biệt, khi việc triển khai nghị quyết được quản lý, theo dõi trên nền tảng số thì quyết định ban hành chính là điểm khởi đầu cho quá trình theo dõi, giám sát và đánh giá hiệu quả tổ chức thực hiện.

Việc kết nối hệ thống tiếp nhận, theo dõi kiến nghị cử tri với ứng dụng iHanoi cũng giúp người dân thuận tiện hơn trong phản ánh, kiến nghị và theo dõi quá trình xử lý. Nhờ đó, tiếng nói của cử tri trở thành nguồn thông tin quan trọng phục vụ hoạt động thẩm tra, chất vấn, giám sát và xem xét điều chỉnh chính sách. Còn những vấn đề từ thực tiễn đời sống được chuyển hóa thành nội dung hành động và trách nhiệm của cơ quan dân cử.

Trong năm 2027, Hà Nội đặt mục tiêu đưa phiên bản nền của Kho dữ liệu dân cử dùng chung vào vận hành; bảo đảm 90% kỳ họp không giấy tờ, 75% hồ sơ thẩm tra là hồ sơ điện tử và 75% nghị quyết được quản lý, theo dõi trên môi trường số. Đây là những chỉ tiêu thể hiện quyết tâm đưa chuyển đổi số đi vào từng hoạt động nghiệp vụ, từng bước hình thành hệ sinh thái dân cử số hiện đại, đồng bộ.

Tuy nhiên, những chỉ tiêu về số hóa mới là điều kiện cần, chưa phải thước đo cuối cùng của hiệu quả chuyển đổi số. Điều quan trọng hơn là chất lượng thẩm tra, phản biện có được nâng lên; hoạt động giám sát có đi đến cùng trách nhiệm; kiến nghị của cử tri có được tiếp nhận, giải quyết kịp thời hơn...

Muốn vậy, cùng với đầu tư hạ tầng và công nghệ, Hà Nội cần tiếp tục chuẩn hóa, làm giàu dữ liệu, bảo đảm kết nối, chia sẻ thông suốt và an toàn thông tin; đồng thời đổi mới quy trình nghiệp vụ, nâng cao năng lực số cho đội ngũ đại biểu và cán bộ tham mưu, giúp việc.

Sau cùng, giá trị của một nền tảng số nằm ở những chuyển biến tích cực mà công nghệ tạo ra trong đời sống. Khi công nghệ thực sự trở thành công cụ nâng cao chất lượng thực hiện quyền đại diện, quyết định và giám sát của nhân dân, chuyển đổi số mới phát huy đầy đủ ý nghĩa. Vì thế, nâng tầm hoạt động dân cử từ nền tảng số vừa là yêu cầu đổi mới phương thức làm việc, vừa là hành trình nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân, đáp ứng yêu cầu phát triển của Thủ đô trong kỷ nguyên mới.

Minh Nguyệt

Nguồn Hà Nội Mới: https://hanoimoi.vn/nang-tam-hoat-dong-dan-cu-tu-nen-tang-so-1766243.html