NASA sắp đưa tàu thăm dò hố khổng lồ trên Mặt Trăng

Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Mỹ (NASA) vừa quyết định hỗ trợ một dự án nghiên cứu do Viện Khoa học Hành tinh (PSI) dẫn đầu nhằm khảo sát một hang động ngầm tiềm năng bên dưới hố Marius Hills (MHP). Đây là khu vực được kỳ vọng mở ra hệ thống ống dung nham quy mô lớn, vốn có thể trở thành nơi che chở các phi hành gia tương lai trước bức xạ vũ trụ và sự biến động nhiệt độ khắc nghiệt ngoài không gian.

Miệng hố khổng lồ trên bề mặt của Mặt Trăng.

Dự án mang tên GIMLI (Geophysical Instruments for Marius Lunar pit Investigation) sẽ đưa một tàu đổ bộ cùng xe tự hành mang theo radar xuyên đất, cảm biến địa chấn nguồn chủ động, máy đo trọng lực và hệ thống camera tiếp cận lòng hố.

Theo ông Than Putzig, trưởng dự án GIMLI kiêm phó giám đốc PSI, đây là lần đầu tiên các phương pháp địa chấn nguồn kích hoạt chủ động được đưa trở lại nghiên cứu hành tinh kể từ thời kỳ Apollo, giúp đánh giá chính xác các đặc tính địa chất ngầm kéo dài từ hố Marius Hills.

Hố MHP nằm tại một trong những vùng địa hình núi lửa đa dạng nhất của Mặt Trăng, nơi các vách hố làm lộ rõ những tầng lớp dòng chảy dung nham và đất vụn regolith thường bị chôn vùi dưới lòng đất. Tiến sĩ Gareth Morgan từ PSI cho biết việc xác nhận các ống dung nham bazan sẽ giúp giới khoa học tận dụng hiểu biết về những hang động tương tự trên Trái Đất để phân tích chi tiết lịch sử phun trào và chu kỳ hoạt động núi lửa cổ đại của Mặt Trăng.

Để chuẩn bị cho chuyến thám hiểm, công ty Honeybee Robotics thuộc Blue Origin sẽ chịu trách nhiệm chế tạo phần lớn thiết bị đo đạc, quản lý dự án và cùng PSI điều hành hoạt động trên bề mặt, trong khi Cơ quan Vũ trụ Na Uy phụ trách cung cấp thiết bị radar xuyên đất. Dự án còn ghi nhận sự tham gia của các chuyên gia đến từ đại học bang Boise, đại học Johns Hopkins, đại học Oslo và viện Lunar & Planetary.

Minh họa dự án GIMLI của NASA.

Toàn bộ nỗ lực nghiên cứu này được NASA tài trợ thông qua chương trình PRISM, kết hợp cùng các nhà cung cấp thương mại thuộc sáng kiến CLPS để đảm nhận phương tiện vận chuyển tàu đổ bộ và xe tự hành. Ngay cả khi không phát hiện ra hang động ngầm, các phép đo địa vật lý thu được vẫn sẽ cung cấp dữ liệu nền tảng giúp lý giải chính xác cơ chế hình thành hố MHP cùng quá khứ địa chất của thiên thể này.