Nền tảng để quản trị đất đai hiện đại

Đằng sau những kết quả này là sự chỉ đạo quyết liệt của thành phố, cùng sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, từ thành phố đến cơ sở.

Với những kết quả bước đầu đó, điều quan trọng hơn của chiến dịch mà thành phố Hà Nội đang thực hiện là hướng tới hình thành hệ thống cơ sở dữ liệu đất đai đúng, đủ, sạch, sống được cập nhật thường xuyên và có khả năng kết nối, chia sẻ, khai thác hiệu quả. Vì khi thông tin của từng thửa đất được xác thực, kết nối và cập nhật thường xuyên, phương thức quản lý đất đai sẽ được chuyển từ hồ sơ giấy sang quản trị bằng dữ liệu.

Tuy nhiên, cuộc tổng rà soát đất đai của thành phố Hà Nội chưa thể dừng ở mốc 45 ngày. Hiện vẫn còn khoảng 1,8 triệu thửa đất đang tiếp tục được xây dựng dữ liệu; hơn 1 triệu thửa cần tiếp tục hoàn thiện... Những con số này không phải để so sánh đơn thuần, càng không phải để tạo áp lực thành tích, mà quan trọng là để nhận diện chính xác nơi nào đang còn khó khăn, vướng mắc cần được tháo gỡ.

Thực tế triển khai ở các địa phương cho thấy, vướng mắc tập trung ở những vấn đề, như: Thiếu hoặc chưa hoàn chỉnh bản đồ; thiếu thông tin chủ sử dụng; hồ sơ giấy chưa được số hóa; chủ sử dụng vắng mặt, đã chết hoặc chưa xác định được mã định danh... Nếu không tháo gỡ từng nguyên nhân, việc chạy theo tỷ lệ hoàn thành rất dễ dẫn đến một nghịch lý: Dữ liệu nhiều, nhưng chưa chắc đã dùng được. Một thửa đất chỉ thực sự trở thành dữ liệu có giá trị khi thông tin đúng, đủ, sạch và có khả năng cập nhật. Còn dữ liệu không chính xác, không đồng bộ sẽ không được quản lý hiệu quả, thậm chí tạo thêm thủ tục rườm rà, gây khó người dân. Vì thế, yêu cầu đặt ra sau chiến dịch 45 ngày phải là chuyển từ “làm cho xong” sang “làm cho dùng được”. Đây mới là thước đo thực chất của chuyển đổi số. Khi đó, dữ liệu đất đai mới thực sự trở thành nền tảng phục vụ công tác quản lý, giải quyết thủ tục hành chính và phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Chính vì thế, sau cao điểm 45 ngày, thành phố Hà Nội giao nhiệm vụ cho các địa phương hoàn thành thu thập cơ sở dữ liệu đất đai trước ngày 15-9. Đồng thời, các sở, ngành cập nhật lên hệ thống dữ liệu quốc gia xong trước ngày 25-9. Trong đó, với những địa phương đã đạt tỷ lệ cao, yêu cầu hoàn thành trước ngày 5-9 càng cho thấy quan điểm nhất quán của thành phố là không chờ đợi, không để công việc bị dồn vào cuối kỳ.

Mốc thời gian đã rõ, khối lượng công việc cũng đã được lượng hóa. Vấn đề còn lại là tổ chức thực hiện, trong đó trách nhiệm người đứng đầu phải được đặt ở vị trí trung tâm. Bí thư Đảng ủy - Chủ tịch HĐND, Chủ tịch UBND xã, phường phải nắm rõ tiến độ, thường xuyên kiểm tra, trực tiếp đôn đốc và xử lý những vướng mắc phát sinh. Những vấn đề thuộc thẩm quyền phải được giải quyết ngay; trường hợp vượt thẩm quyền phải báo cáo thành phố để kịp thời chỉ đạo, tháo gỡ.

Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội chịu trách nhiệm về tiến độ và chất lượng cần khẩn trương xử lý những khu vực còn thiếu bản đồ, hướng dẫn đo đạc tại nơi chưa có bản đồ và chỉ đạo Văn phòng Đăng ký đất đai giải quyết nhanh khâu cập nhật, đồng bộ. Dữ liệu đã được các địa phương thu thập không thể tiếp tục nằm chờ ở khâu xử lý.

Đất đai luôn biến động, vì vậy, sau ngày 25-9, hệ thống cũng phải tiếp tục được cập nhật để dữ liệu luôn “sống”. Mỗi biến động về chủ sử dụng, hiện trạng, thông tin pháp lý phải được cập nhật kịp thời. 45 ngày qua cho thấy, khi cả hệ thống chính trị cùng vào cuộc, khối lượng công việc lớn có thể được xử lý nhanh chóng. Phần việc tiếp theo là chuyển từ quyết liệt làm dữ liệu sang quyết liệt sử dụng dữ liệu, biến hàng triệu thông tin về thửa đất thành nguồn lực phục vụ quản lý, người dân và doanh nghiệp. Đó mới là giá trị thực chất và lâu dài của chuyển đổi số trong quản lý đất đai.