Nga chịu tác động ra sao nếu Ấn Độ hạn chế nhập khẩu dầu?

Nếu mất thị trường dầu mỏ lớn nhất là Ấn Độ, Nga sẽ đối mặt suy giảm ngoại tệ, buộc bán dầu giá rẻ hơn và gặp khó trong duy trì chi tiêu quân sự giữa lúc xung đột Ukraine kéo dài (trong ảnh: Công nhân kiểm tra các hoạt động bơm dầu tại giếng dầu Gremikhinskoye ở Izhevsk, vùng Ural, Nga. Ảnh: REUTERS/TTXVN

Theo cổng thông tin News.az của Azerbaijan, việc Ấn Độ có khả năng ngừng mua dầu thô từ Nga không chỉ là một sự kiện đơn lẻ mà báo hiệu sự thay đổi sâu sắc trong cấu trúc áp lực kinh tế đối với Moskva. Nếu tuyên bố của Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc Ấn Độ đồng ý ngừng nhập khẩu dầu Nga trở thành chính sách thực tế, hậu quả sẽ vượt xa thị trường năng lượng, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng duy trì các mục tiêu chính trị và quân sự của Nga trong cuộc xung đột với Ukraine.

Trụ cột kinh tế thời chiến bị lung lay

Từ năm 2022, Ấn Độ trở thành thị trường tiêu thụ thay thế khổng lồ cho Nga sau khi nước này mất phần lớn thị trường châu Âu. Theo các số liệu thống kê, mức độ phụ thuộc của Nga vào thị trường này là rất lớn.

Năm 2023, Ấn Độ nhập khẩu cao điểm tới 2,1–2,2 triệu thùng/ngày, đưa Nga trở thành nhà cung cấp lớn nhất. Năm 2024, Tổng lượng dầu xuất khẩu sang Ấn Độ đạt 87-88 triệu tấn, chiếm khoảng 36-37% tổng lượng nhập khẩu của nước này.

Năm 2025, Nga vẫn chiếm hơn 30% lượng dầu thô nhập khẩu của Ấn Độ với mức cung trung bình 1,7–1,9 triệu thùng/ngày.

Mô hình kinh tế thời chiến của Nga dựa trên doanh thu xuất khẩu ổn định để duy trì chiến dịch quân sự. Việc mất đi thị trường Ấn Độ sẽ gây ra "cú sốc hệ thống", làm sụt giảm ngay lập tức nguồn ngoại tệ. Nga sẽ bị đẩy vào thế "người chấp nhận giá", buộc phải chiết khấu mạnh hơn để tìm người mua khác, dẫn đến suy giảm doanh thu mang tính cấu trúc trong khi chi phí vận hành (hậu cần, bảo hiểm) ngày càng tăng.

Tác động trực tiếp đến tiềm lực quân sự

Doanh thu từ dầu mỏ đóng vài trò đặc biệt quân trọng để Nga duy trì hoạt động quân sự. Theo đánh giá, khi dòng tiền bị thắt chặt trong bối cảnh chi tiêu quân sự ở mức kỷ lục, Nga buộc phải đối mặt với các lựa chọn khó khăn: cắt giảm chi tiêu xã hội, tăng nợ/phát hành tiền gây lạm phát, hoặc làm chậm sản xuất quân sự.

Sự chậm lại trong sản xuất quân sự ảnh hưởng trực tiếp đến chiến trường, hạn chế khả năng thay thế trang thiết bị và đạn dược. Điều này làm suy yếu chiến lược "tiêu hao" mà Moskva đang đặt cược. Ngoài ra, về mặt địa chính trị, việc New Delhi rời xa dầu Nga sẽ gửi tín hiệu rủi ro đến các quốc gia khác ở Nam bán cầu, khiến Nga phụ thuộc sâu sắc vào một nhóm đối tác hạn chế.

Những dấu hiệu suy giảm và phản ứng từ Moskva

Dữ liệu thực tế cho thấy nguồn cung dầu của Nga sang Ấn Độ đã có xu hướng giảm mạnh. Tháng 12/2025, lượng cung giảm xuống còn 1,2 triệu thùng/ngày, mức thấp nhất trong ba năm. Tháng 1/2026, tiếp tục giảm xuống trung bình 1,12 triệu thùng/ngày.

Theo Bloomberg, để cứu vãn tình hình, Nga đã tăng mức chiết khấu cho các nhà máy lọc dầu Ấn Độ. Dữ liệu từ công ty phân tích Argus cho thấy loại dầu Urals chủ lực đang được chào bán với mức chiết khấu khoảng 11 USD/thùng so với dầu Brent (tăng từ mức 9,15 USD vào ngày 22/1). Mức chiết khấu này cao hơn gấp ba lần so với thời điểm trước khi Mỹ áp đặt lệnh trừng phạt đối với Rosneft và Lukoil.

Hiện tại, dưới áp lực từ Washington, các nhà máy lọc dầu Ấn Độ đang chuyển hướng sang mua dầu từ Trung Đông và Mỹ. Trong khi xuất khẩu của Nga tạm thời vẫn ổn định nhờ Trung Quốc tăng cường mua vào để bù đắp, nhưng việc mất đi khách hàng lớn là Ấn Độ vẫn có nguy cơ tác động mạnh đến nền tảng tài chính cho chiến dịch quân sự của Moskva.

Công Thuận/Báo Tin tức và Dân tộc