Nga nhận 2 biến thể Pantsir cùng lúc trong bối cảnh liên tục bị drone quấy nhiễu

Trong tuần này, Tập đoàn quốc phòng nhà nước Nga Rostec đã bàn giao một lô hệ thống phòng không Pantsir mới thuộc 2 biến thể, là Pantsir-S và Pantsir-SMD, cho Bộ Quốc phòng Nga.

Các hệ thống trên do công ty con Vysokotochnye Kompleksy (High-Precision Systems) thuộc Rostec sản xuất. Thông tin được công bố trên kênh Telegram chính thức của công ty.

Lô vũ khí mới được cho là đã vượt qua các cuộc thử nghiệm bắt buộc và đại diện nghiệm thu quân sự xác nhận sẵn sàng đưa vào biên chế.

Theo trang Military Watch, việc bàn giao diễn ra trong bối cảnh các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái (UAV/drone) từ phía Ukraine gia tăng nhanh chóng, kéo theo nhu cầu lớn đối với các hệ thống này – vốn ngày càng đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ các cơ sở quân sự, khu công nghiệp và những mục tiêu có tầm quan trọng chiến lược khác.

Số lượng cụ thể không được công bố. Lần bàn giao tương tự gần nhất diễn ra vào tháng 3, theo trang Militarnyi.

Việc bàn giao các hệ thống phòng không mới diễn ra trong bối cảnh các cuộc tấn công bằng drone gia tăng nhanh chóng. Ảnh: RBC Ukraine

Không giống như các hệ thống phòng không khu vực rộng như S-300 hay S-400, dòng Pantsir là một trong những khí tài phòng không tầm ngắn chủ lực của Nga, đóng vai trò như "thủ môn" di chuyển cùng hệ thống lớn hơn hoặc bố trí quanh các vị trí then chốt để tiêu diệt những mục tiêu lọt qua.

Thế mạnh thực sự của nó là phòng thủ điểm trước các mối đe dọa bay thấp, thời gian nhạy cảm, bao gồm tên lửa hành trình, trực thăng tấn công, drone, rocket dẫn đường và các loại vũ khí xuyên lớp ngoài.

Pantsir-S là sự kết hợp giữa tên lửa và pháo trên cùng một hệ thống. Để tiêu diệt mục tiêu tầm gần, hệ thống trang bị 2 khẩu pháo tự động 30 mm 2A38M nòng đôi, tốc độ bắn tổng cộng lên tới 5.000 viên/phút, tầm hiệu quả đến 4 km.

Phần tên lửa gồm 12 quả 57E6 2 tầng nhiên liệu rắn dẫn đường bằng lệnh vô tuyến. Ở phiên bản cơ bản, tên lửa có tầm đánh chặn từ 1,2-20 km và độ cao lên tới 15 km.

Hệ thống phòng không Pantsir-S. Ảnh: Rostec

Pantsir-SMD, với phiên bản Pantsir SMD-E định hướng xuất khẩu, là bước phát triển đột phá nhất của dòng Pantsir tính đến nay, và nó được thiết kế rõ ràng để đối phó với mối đe dọa từ drone thay vì các loại máy bay truyền thống.

Dù vẫn giữ lại tháp pháo xoay quen thuộc, hệ thống này đã loại bỏ cặp pháo tự động 30 mm để chuyển sang sử dụng module chiến đấu chỉ trang bị tên lửa.

Các ray phóng có thể lắp đặt loại tên lửa dẫn đường bằng lệnh 57E6-E tiêu chuẩn hoặc loại tên lửa đánh chặn cỡ nhỏ mới, được các nguồn tin Nga định danh là TKB-1055.

Module này có khả năng mang theo tối đa 12 tên lửa cỡ lớn hoặc tới 48 tên lửa cỡ nhỏ, hay kết hợp cả 2 loại; điều này mang lại cho hệ thống khả năng duy trì mật độ đánh chặn cao – một ưu thế mà các xe phòng không tầm ngắn (SHORAD) truyền thống khó lòng sánh kịp khi đối mặt với các đợt tấn công ồ ạt bằng UAV.

Hệ thống phòng không Pantsir-SMD-E. Ảnh: Rostec

Các hệ thống mới rất phù hợp bảo vệ Crimea, khu vực biên giới, sân bay, kho đạn, trung tâm hậu cần, sở chỉ huy và vị trí S-300/S-400 trước drone tầm xa và đòn đánh chính xác của Ukraine.

Theo trang Army Recognition, các quan chức Nga cho biết vào năm 2024 rằng hơn 50 xe chiến đấu Pantsir đã tham gia chống lại UAV của Ukraine quanh các cơ sở được bảo vệ.

Ngoài ra, Reuters từng đưa tin rằng trong vụ tấn công bằng UAV vào Moscow hồi tháng 5/2023, Bộ Quốc phòng Nga thông báo 5 chiếc UAV đã bị các hệ thống Pantsir-S bắn hạ tại ở vùng Moscow.

Sự tiến hóa quan trọng nhất của họ Pantsir là thích ứng với bài toán bão hòa drone. Các biến thể mới hơn như Pantsir-S1M, Pantsir-SM và Pantsir-SMD-E có tầm đánh chặn xa hơn và khả năng dùng tên lửa đánh chặn nhỏ hơn.

Vào tháng 5/2026, Nga đã lắp đặt các hệ thống kiểu này trên mái các tòa nhà dân sự ở Moscow để bảo vệ trước UAV tầm xa của Ukraine.

Hiện Pantsir-S vẫn là một trong những vũ khí hiệu quả nhất của Nga trong đánh chặn drone và tên lửa. Tuy nhiên, nỗ lực bao phủ mọi hướng chiến lược không phải lúc nào cũng thành công.

Việc nhận đồng thời 2 biến thể Pantsir-S và Pantsir-SMD phản ánh nỗ lực tăng cường lớp phòng thủ điểm trước áp lực drone liên tục. Các hệ thống này được kỳ vọng củng cố khả năng bảo vệ các mục tiêu quan trọng khi chiến dịch drone và đòn đánh chính xác của Ukraine ngày càng mở rộng.

Minh Đức (Theo Militarnyi, Military Watch)