Ngẫm về lời người sáng lập Đảng ta

Đối nội: Lo cho dân ấm no, hạnh phúc; làm cho “khắp thôn cùng xóm vắng không một tiếng hờn giận oán sầu” (Nguyễn Trãi), “ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành” (Hồ Chí Minh). Nguyễn Trãi và Hồ Chí Minh không tự nghĩ ra những câu ấy. Đó là bổn phận vĩnh cửu, ngàn đời của những người cầm quyền tốt. Các cụ ta gọi đó là “vỗ yên dân chúng”, nôm na gọi là “được lòng dân”.

Đối ngoại: Phòng, chống ngoại xâm-“giữ yên bờ cõi”-giao thương, làm ăn với lân bang cùng thế giới, bổ sung cho đối nội, giúp dân thêm yên hàn, giàu có, hạnh phúc.

Hai việc lớn này luôn song hành-“dân giàu nước mạnh”-“nước mạnh dân giàu”, “nước mạnh binh cường” (không có chuyện “binh hùng nước mạnh”. Hồ Quý Ly xưa có đủ trăm vạn quân, có cả súng “thần cơ” do Hồ Nguyên Trừng chế ra, lại có bao nhiêu “cải cách” tiến bộ, mà chỉ vì không được lòng dân nên vẫn thất bại!).

Đảng ta, từ khi cầm quyền đến nay, trải hai giai đoạn:

Từ năm 1945 đến 1975: Bảo vệ nền độc lập non trẻ, kháng chiến chống ngoại xâm, thống nhất đất nước và ngay trong giai đoạn sống còn đó, vẫn không quên xây dựng-“kháng chiến kiến quốc”.

Từ năm 1975 đến nay: Bảo vệ thành quả của giai đoạn 1 và xây dựng một nước Việt Nam xã hội chủ nghĩa giàu mạnh; xã hội dân chủ, công bằng, văn minh.

Chương trình nghệ thuật tại buổi tổng kết, trao giải Cuộc thi viết “Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới” lần thứ 4 (2024-2025) và phát động Cuộc thi viết lần thứ 5 (2025-2026) do Báo Quân đội nhân dân phối hợp tổ chức. Ảnh: TUẤN HUY

***

Ở giai đoạn 1, chỉ cần nhìn vào Lễ Quốc khánh, Chiến dịch Điện Biên Phủ và Chiến dịch Hồ Chí Minh là biết lòng dân chúng ("Cả muôn triệu một lời đáp: “Có!”-Tố Hữu). Giai đoạn này đã thành “kinh điển”, không những trong lòng dân tộc ta mà còn cả trong lòng mọi dân tộc yêu lẽ công bằng. Khi quân ta cắm cờ lên nóc hầm De Castries ở Điện Biên Phủ và thượng cờ giải phóng lên nóc dinh Độc Lập, Đảng ta, thực tế đã cắm rất vững ngọn cờ của mình vào lòng dân.

Vì sao vậy? Ấy là vì khát vọng độc lập cha ông ta nuôi cả ngàn năm cùng với khát vọng độc lập, tự do trong cả trăm năm thuộc Pháp lớn đến mức không một “thiệt hại dọc đường” nào làm mất đi được-nước cao hơn tất cả-“quốc gia hưng vong, thất phu hữu trách”. Thà nước phụ ta chứ ta không phụ nước! Dân ta dỡ cả nhà mình ra lót đường cho xe ta vào trận, ngồi ôm mãi những mối hận riêng tư mà nỡ ư?

Thắng lợi của hai cuộc kháng chiến vừa nói là những thắng lợi vĩ đại mang tầm vóc lịch sử!

***

Ở giai đoạn 2, bảo vệ thành quả của giai đoạn 1, hàn gắn vết thương chiến tranh và xây dựng một đất nước hòa bình, thống nhất và giàu mạnh, vì hạnh phúc của nhân dân là hai nhiệm vụ chiến lược.

Với nhiệm vụ đầu, Đảng cùng toàn quân, toàn dân lại thắng lợi khi phá được thế “lưỡng đầu thọ địch” từ năm 1978 đến 1989.

Với nhiệm vụ thứ hai, chúng ta gặp những thách thức rất lớn!

Khách quan bởi sự cấm vận quốc tế kéo dài làm ta khó nhọc trăm bề. Bên cạnh đó, phe xã hội chủ nghĩa suy dần (đến năm 1991 thì Liên Xô sụp đổ và phe xã hội chủ nghĩa tan vỡ). Hai việc ấy khiến chúng ta ngày càng ít nhận được những sự giúp đỡ cần thiết.

Thế là, sau các cuộc kháng chiến ác liệt kéo dài, nước nhà thực sự suy kiệt.

Chủ quan bởi tư duy kinh tế quốc doanh duy ý chí-“kinh tế kế hoạch hóa”-lỗi thời đã không thể cứu vãn được sự suy kiệt kia.

Từ Đại hội lần thứ V, Đảng ta manh nha đổi mới, cho tới năm 1986 và đến đầu những năm 90 của thế kỷ trước, đổi mới thực sự đi vào cuộc sống.

***

Từ đổi mới, chúng ta dần “an toàn lương thực” rồi dần trở thành nước xuất khẩu gạo nhất nhì thế giới cho đến tận bây giờ.

Từ đổi mới, kinh tế thị trường, ta đã đạt được những thành tựu không thể phủ nhận, ở cả các ngành kinh tế ngoài nông nghiệp.

Tổng sản phẩm trong nước (GDP) bình quân đầu người của ta năm 1991 chỉ đạt khoảng 140USD (bằng 1/5 Philippines, thuộc nhóm thấp nhất thế giới) nhưng đến năm 2025, chỉ số ấy là khoảng 5.000USD, tăng gần 36 lần. Quy mô GDP năm 2025 ước đạt 514 tỷ USD, xếp vị trí thứ 32 thế giới.

Tuy vậy, vẫn còn rất nhiều điều dân đang yêu cầu ở Đảng ta. Và theo lời người sáng lập Đảng: “Một Đảng mà giấu giếm khuyết điểm của mình là một Đảng hỏng. Một Đảng có gan thừa nhận khuyết điểm của mình, vạch rõ những cái đó, vì đâu mà có khuyết điểm đó, xét rõ hoàn cảnh sinh ra khuyết điểm đó, rồi tìm kiếm mọi cách để sửa chữa khuyết điểm đó, như thế là một Đảng tiến bộ, mạnh dạn, chắc chắn, chân chính” (Hồ Chí Minh toàn tập, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2011, tập 5, trang 301). Hãy thử kiểm lại những điều ấy!

Đảng ta từng nhận và sửa sai trong cải cách ruộng đất.

Bây giờ, Đảng ta đang quyết liệt chống tham nhũng, tiêu cực khi công khai thừa nhận suy thoái đạo đức đã có trong “không ít cán bộ, đảng viên” của mình, từ thấp đến cao.

Lòng dân đang muốn rằng, cùng với việc nhanh chóng gia tăng chỉ số tăng trưởng kinh tế đất nước, Đảng cũng phải quyết liệt trong nhiệm vụ gia tăng chỉ số hạnh phúc của nhân dân (tham nhũng và tiêu cực chỉ là “hòn đá cản đường” to nhất mà thôi).

Chỉ khi làm giỏi cả hai việc trên, Đảng ta mới có thể thấy lại cảnh “Cả muôn triệu một lời đáp: "Có!”, tức là lại được lòng dân như thời cách mạng và kháng chiến.

Theo số liệu thăm dò lòng dân do Chương trình Phát triển Liên hợp quốc trợ giúp Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thực hiện điều tra trên phạm vi toàn quốc về chỉ số hiệu quả quản trị và hành chính công cấp tỉnh (PAPI) năm 2016, vẫn còn tỷ lệ nhất định “không hài lòng trung bình” về quản trị và hành chính công.

Thế thì, thời điểm ấy so với lời Nguyễn Trãi và lời Hồ Chí Minh, Đảng ta chưa thể an lòng với sứ mệnh lịch sử của mình-“Đảng ta là một đảng cầm quyền!”.

Chương trình nghệ thuật tại buổi tổng kết, trao giải Cuộc thi viết “Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình mới” lần thứ 4 (2024-2025) và phát động Cuộc thi viết lần thứ 5 (2025-2026) do Báo Quân đội nhân dân phối hợp tổ chức. Ảnh: TUẤN HUY

***

Xuất phát sâu xa từ đó, Đảng đã quyết liệt lấy lại lòng dân bằng cách công khai phát động chiến dịch “đốt lò”. Bên cạnh đó là tiến hành cải cách toàn bộ bộ máy quản trị và hành chính công trong cả nước, kể cả sửa đổi “dư địa chí”, quyết khai thông mọi “nút thắt”!

Quản trị và hành chính công phải được số hóa, cán bộ phải thực sự là “công bộc” của nhân dân. Không chấp nhận việc người dân phải “chạy ngược chạy xuôi” đi tìm những quyền lợi “mặc nhiên” của mình, còn cán bộ chính quyền thì chỉ ngồi đợi cấp dưới trình những văn bản “mặc nhiên” kia để... ký một cách vô hồn!

Tuyên huấn thì phải làm giống như nói.

Hàm lượng “giá trị gia tăng” nội địa trong hàng hóa xuất khẩu của ta không được chỉ nằm trong các phân khúc thấp như đóng gói, nấu ăn và cho thuê nhà ở... nữa. Tất cả đều nhằm mục đích tăng dần “chỉ số hạnh phúc” trong lòng dân ta.

Mong rằng sau Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, “chỉ số hạnh phúc” trong lòng dân sẽ tăng theo cấp số cộng, cấp số nhân, từ những việc lớn và nhỏ Đảng làm!

Giàu mạnh, hùng cường, dân chủ, văn minh, hạnh phúc là những điều mà dân ta luôn mong đợi ở Đảng ta.

Đảng cầm quyền mà được lòng dân là nhất định thành công-“Dễ trăm lần không dân cũng chịu/ Khó vạn lần dân liệu cũng xong”; “Chở thuyền là dân, lật thuyền cũng là dân”...

Cũng do đó, trên đầu mỗi văn bản hành chính, dưới quốc hiệu mà Đảng ta long trọng viết ra từ năm 1945 luôn là tiêu ngữ “Độc lập-Tự do-Hạnh phúc”.

Việc bao năm khó giải quyết hết trong một, hai nhiệm kỳ. Việc của Đảng bây giờ là phải nhanh mà không được quá vội. Thế nhưng cũng phải nhớ, thế giới đang tiến như vũ bão, ta không còn quá nhiều thì giờ nữa!