Ngân hàng giải bài toán lớn cho hộ kinh doanh bằng hệ sinh thái số
Mục tiêu của ngành Ngân hàng không chỉ dừng ở việc số hóa trong hoạt động mà còn xây dựng hệ sinh thái tài chính số lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm.
Theo đó, xây dựng hệ sinh thái tích hợp từ thanh toán, quản lý dòng tiền, hóa đơn điện tử đến kết nối eTax (ứng dụng thuế điện tử) giúp hộ kinh doanh từng bước số hóa hoạt động, nâng cao tính minh bạch và đơn giản hóa việc thực hiện nghĩa vụ thuế.
Hỗ trợ quản lý dòng tiền và vận hành của hộ kinh doanh

Ông Từ Tiến Phát, Tổng giám đốc ACB trình bày hệ sinh thái tích hợp hỗ trợ hộ kinh doanh với Thống đốc NHNN Phạm Đức Ấn và đại diện lãnh đạo các bộ, ban, ngành. Ảnh: BTC
Quá trình chuyển đổi số đang đặt ra những yêu cầu mới đối với hàng triệu hộ kinh doanh trên cả nước. Thực tế, một giao dịch bán hàng không chỉ kết thúc ở việc nhận tiền. Đằng sau đó, cả một chuỗi nghiệp vụ từ quản lý sản phẩm, ghi nhận doanh thu, kiểm soát dòng tiền đến phát hành hóa đơn và hoàn thiện hồ sơ phục vụ công tác kế toán, thuế. Khi các công đoạn này được thực hiện trên nhiều nền tảng khác nhau, hộ kinh doanh phải dành nhiều thời gian đối soát dữ liệu và xử lý thủ công.
Hơn một năm trước, chị Nguyễn Phương Thu, chủ shop thực phẩm tại Hà Nội vẫn ghi chép doanh thu bằng sổ tay, xuất hóa đơn thủ công và đối chiếu với tài khoản ngân hàng vào cuối ngày. Khi quy định về hóa đơn điện tử và minh bạch dòng tiền được triển khai đồng bộ, cách quản lý ấy nhanh chóng bộc lộ nhiều bất cập.
Điều chị Thu cần lúc này không chỉ là khoản vay lưu động mà cần thêm là một giải pháp giúp quản lý toàn bộ hoạt động kinh doanh. Đó cũng là bài toán mà nhiều ngân hàng đang tìm cách giải quyết.
Không chỉ dừng lại ở việc giúp hộ kinh doanh quản lý dòng tiền, ngân hàng KienlongBank vừa nâng cấp giải pháp MyShop 5.0 thành nền tảng quản trị "All-in-One", tích hợp bán hàng, hóa đơn điện tử, chữ ký số và hỗ trợ kê khai thuế trên cùng một ứng dụng. Đây là bước tiến tiếp theo trong chiến lược xây dựng hệ sinh thái số dành riêng cho hơn 6 triệu hộ kinh doanh tại Việt Nam.
Ông Hoàng Ngọc Thuyết, Phó Giám đốc Phụ trách Khối Ngân hàng số của KienlongBank cho biết, xuất phát từ nhu cầu hộ kinh doanh, KienlongBank đã đưa ra thị trường phiên bản MyShop 5.0 ứng dụng AI để trở thành nền tảng được số hóa toàn trình, đồng nhất trong toàn bộ quá trình quản lý dòng tiền và vận hành của hộ kinh doanh.
“Nếu trước đây MyShop đã hỗ trợ định danh dòng tiền thông qua tài khoản thanh toán chuyên biệt, mã QR tĩnh, động và khả năng theo dõi doanh thu theo thời gian thực, ở giai đoạn mới, nền tảng được mở rộng với các tính năng quản lý bán hàng, hóa đơn điện tử, chữ ký số và hỗ trợ kê khai thuế”, ông Hoàng Ngọc Thuyết chia sẻ.
Điểm nổi bật của MyShop 5.0 nằm ở khả năng kết nối những nghiệp vụ vốn đang tách rời trên thị trường thành một hành trình xuyên suốt. Đầu tiên, quản lý bán hàng và quản lý dòng tiền với đầy đủ các tính năng từ danh mục sản phẩm, tạo đơn hàng, thanh toán, lịch sử giao dịch, báo cáo kinh doanh đến phân quyền nhân sự. Thay vì ghi chép thủ công hoặc sử dụng nhiều phần mềm khác nhau, chủ cửa hàng có thể theo dõi toàn bộ hoạt động kinh doanh trên một giao diện thống nhất.
Tiếp đó hóa đơn điện tử và chữ ký số. Đây là điểm khác biệt đáng chú ý khi MyShop 5.0 không chỉ ghi nhận giao dịch mà còn hỗ trợ xử lý chứng từ ngay trong cùng một quy trình. Việc phát hành hóa đơn điện tử và ký số được thực hiện trên nền tảng, giúp Hộ kinh doanh chủ động hơn trong việc đáp ứng các yêu cầu pháp lý ngày càng cao. Đặc biệt, nền tảng còn bổ sung các tính năng hỗ trợ kê khai thuế, cho phép dữ liệu bán hàng, dòng tiền và hóa đơn được liên kết trên cùng một hệ thống, giúp Hộ kinh doanh giảm bớt các thao tác tổng hợp thủ công, hỗ trợ chuẩn bị hồ sơ và thực hiện các tác vụ liên quan đến thuế thuận tiện hơn.
Tổng Giám đốc ACB Từ Tiến Phát chia sẻ, chuyển đổi số không chỉ là nhanh hơn mà còn phải an tâm hơn. Với giải pháp định danh khách hàng điện tử (eKYC) thế hệ mới, khách hàng có thể xác thực bằng định danh; đồng thời được bảo vệ bởi các lớp xác thực đa tầng gồm công nghệ nhận diện khuôn mặt (Face Search) và kiểm tra người dùng thực (Liveness Detection).
Nhờ đó, quy trình mở tài khoản được rút ngắn nhưng vẫn đảm bảo các tiêu chuẩn bảo mật cần thiết. Sự an tâm không dừng lại ở khâu định danh. Trong suốt quá trình sử dụng dịch vụ số, khách hàng tiếp tục được bảo vệ bởi các giải pháp giám sát và phòng chống gian lận chủ động.
Theo ông Từ Tiến Phát, riêng giải pháp công nghệ giám sát và phòng, chống gian lận chủ động (Shield App) vừa qua đã góp phần ngăn chặn gần 60.000 trường hợp có dấu hiệu lừa đảo, gian lận và bảo vệ hơn 3.175 tỷ đồng tài sản của khách hàng. Không dừng lại ở việc số hóa trải nghiệm giao dịch. "Một trong những thách thức lớn mà hộ kinh doanh đang đối mặt là các hoạt động từ thanh toán, quản lý doanh thu đến xuất hóa đơn và nộp thuế còn rời rạc; dữ liệu kinh doanh chưa được kết nối đồng bộ, làm tăng chi phí vận hành, gây khó trong tiếp cận tín dụng và các chính sách hỗ trợ”, lãnh đạo ACB chia sẻ.
Từ thực tế đó, ACB xây dựng hệ sinh thái tích hợp từ thanh toán, quản lý dòng tiền, hóa đơn điện tử đến kết nối eTax, giúp hộ kinh doanh từng bước số hóa hoạt động, nâng cao tính minh bạch, đơn giản hóa việc thực hiện nghĩa vụ thuế. Tính đến cuối quý 2/2026, hệ sinh thái này đã phục vụ khoảng 1,3 triệu khách hàng kinh doanh. “Thời gian tới, ACB sẽ tiếp tục mở rộng hệ sinh thái số và tăng cường kết nối với các nền tảng dịch vụ công, góp phần đưa các chủ trương về chuyển đổi số, quản lý thuế và phát triển kinh tế tư nhân vào thực tiễn”, ông Từ Tiến Phát cho biết.
Bên cạnh đó, ngân hàng sẽ tiếp tục mở rộng hệ sinh thái số dành cho khách hàng kinh doanh với các giải pháp hỗ trợ tăng trưởng doanh thu. Trong đó, giải pháp thanh toán QR xuyên biên giới - VietQR Global dự kiến sẽ được triển khai nhằm giúp hộ kinh doanh chấp nhận thanh toán trực tiếp từ các nền tảng phổ biến của khách du lịch quốc tế như: Alipay, WeChat Pay, và các mạng lưới thanh toán xuyên biên giới từ các quốc gia khác như Trung Quốc, Hàn Quốc, Singapore, Thái Lan, Lào, Campuchia.
Ở một góc độ khác, chuyển đổi số cũng đang góp phần thu hẹp khoảng cách tiếp cận dịch vụ tài chính giữa các khu vực, đưa dịch vụ ngân hàng đến gần hơn với người dân. Là ngân hàng có mạng lưới rộng nhất cả nước, Agribank hiện có hơn 40 triệu khách hàng, khoảng 96% giao dịch được thực hiện trên các kênh số cùng hơn 140 tiện ích ngân hàng điện tử. Không chỉ mở rộng giao dịch trên môi trường số, Agribank còn giúp người dân, đặc biệt tại khu vực nông thôn, miền núi và vùng sâu, vùng xa, tiếp cận các dịch vụ tài chính thuận tiện hơn mà không còn phụ thuộc nhiều vào khoảng cách địa lý hay thời gian giao dịch.
Để ngân hàng thực sự là hạ tầng mềm của nền kinh tế số
Theo ông Phạm Anh Tuấn, Vụ trưởng Vụ Thanh toán (NHNN), việc Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số Quốc gia đã tạo nền tảng quan trọng để ngành Ngân hàng bước vào giai đoạn phát triển mới.
Ông Phạm Anh Tuấn cho biết, để hiện thực hóa Nghị quyết trên, ngành Ngân hàng tiếp tục hoàn thiện thể chế, phối hợp với các Bộ, ngành rà soát, sửa đổi quy định nhằm tháo gỡ khó khăn cho thanh toán không dùng tiền mặt (TTKDTM) và chuyển đổi số. Song song với đó, nâng cấp hạ tầng công nghệ, bảo đảm an toàn, an ninh hệ thống, đặc biệt chú trọng xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung của ngành, tiến tới ra quyết định dựa trên dữ liệu.

Thanh toán không dùng tiền mặt tăng trưởng ấn tượng.
Một nhiệm vụ quan trọng khác, tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa ngành Ngân hàng với các bộ, ngành, lĩnh vực khác để mở rộng hệ sinh thái số, phát triển dịch vụ ngân hàng số và thanh toán số, tạo điều kiện để người dân, doanh nghiệp tiếp cận dịch vụ nhanh chóng, an toàn, hiệu quả hơn. Đặc biệt, trong giai đoạn mới, dữ liệu là nền tảng cốt lõi, tài sản quan trọng và nguồn lực chiến lược, quyết định hiệu quả chuyển đổi số, nâng cao năng lực cạnh tranh, tạo giá trị mới cho ngành Ngân hàng và nền kinh tế.
Tận dụng “mỏ vàng” dữ liệu, ngành Ngân hàng sẽ tiếp tục tạo ra nhiều “điểm chạm” trong đời sống xã hội, giữ vững vị thế của một trong những ngọn cờ đầu về chuyển đổi số của nền kinh tế.
Theo ông Lê Anh Dũng, Phó Vụ trưởng Vụ Thanh toán (NHNN), hầu hết dịch vụ ngân hàng đã có thể thực hiện trên kênh số, nhiều ngân hàng có trên 95% giao dịch qua kênh số. Theo đó, thanh toán không dùng tiền mặt đạt hơn 15 tỷ giao dịch, tổng giá trị trên 190 triệu tỷ đồng; giá trị giao dịch bình quân khoảng 1,05 triệu tỷ đồng, tương đương 40 tỷ USD mỗi ngày.

Việt Nam đã kết nối thanh toán song phương qua mã QR tới Thái Lan, Campuchia, Lào, Trung Quốc, Hàn Quốc, Singapore và sắp tới sẽ tiếp tục mở rộng tới Ấn Độ, Đài Loan (Trung Quốc).
Nếu tính giai đoạn 2021 - 2026, giá trị giao dịch qua hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng tăng bình quân 30,5%/năm. Hệ thống chuyển mạch tài chính và bù trừ điện tử tăng bình quân 50,2%/năm về số lượng và 30,85%/năm về giá trị.
Cùng với mở rộng thanh toán số, ngành Ngân hàng tăng cường xác thực và phòng chống gian lận. “Toàn ngành đã đối chiếu sinh trắc học thành công khoảng 168 triệu hồ sơ khách hàng cá nhân và 2,8 triệu hồ sơ khách hàng tổ chức thông qua căn cước công dân gắn chip và Ứng dụng định danh điện tử quốc gia (VneID)”, ông Hoàng Minh Tiến, Phó Cục trưởng Cục Công nghệ thông tin (NHNN) chia sẻ.
Giữ lại cho khách hàng hơn 5,6 nghìn tỷ đồng nhờ ứng dụng cảnh báo
Theo lãnh đạo NHNN, cùng với sự phát triển của dịch vụ ngân hàng trên kênh số, ngành Ngân hàng xây dựng niềm tin số trên 3 tầng bảo vệ, đó là làm sạch, đối chiếu đúng thông tin sinh trắc học với Cơ sở dữ liệu Quốc gia về dân cư; định danh, xác minh khách hàng trong giao dịch trực tuyến và xác nhận sự đồng ý của khác; đồng thời xây dựng kho dữ liệu các tài khoản thanh toán, ví điện tử, thẻ ngân hàng, đơn vị chấp nhận thanh toán nghi ngờ gian lận, lừa đảo và cung cấp dịch vụ cảnh báo cho khách hàng khi thực hiện chuyển tiền.
Nhờ đó, tính đến hết ngày 14/8, đã có 5 triệu lượt khách hàng nhận cảnh báo từ hệ thống SIMO của NHNN, qua đó góp phần bảo vệ và giữ lại hơn 5,6 nghìn tỷ đồng.
