Ngân hàng nhỏ tích cực làm dày bộ đệm dự phòng

Tỷ lệ nợ xấu cải thiện tại nhiều ngân hàng nhỏ

Tại thời điểm 31/12/2025, thống kê từ BCTC cho thấy tỷ lệ nợ xấu bình quân tại 28 ngân hàng trong hệ thống đã giảm xuống 2,42% từ mức 2,68% hồi cuối quý III/2025 và 2,94% hồi cuối năm 2024. Xu hướng cải thiện chất lượng tài sản diễn ra tại tất cả các nhóm ngân hàng, từ các ngân hàng quốc doanh đến ngân hàng TMCP tư nhân.

Nếu xét về tỷ lệ, nhóm nhà băng quy mô nhỏ là nhóm có NPL giảm mạnh nhất trong quý IV/2025 so với cuối năm 2024 cũng như so với quý liền trước. Ước tính tỷ lệ nợ xấu bình quân tại cuối quý IV/2025 của 11 ngân hàng quy mô nhỏ (có tổng tài sản dưới 300.000 tỷ đồng) đã giảm về 2,8% từ mức 3,22% của cuối quý III/2025 và 4,15% của cuối năm 2024.

Ảnh: T.D tổng hợp từ BCTC

5 trong số 10 nhà băng có NPL giảm mạnh nhất toàn hệ thống trong quý IV/2025 (so với quý liền trước) là các nhà băng quy mô nhỏ.

Chẳng hạn, ABBank ghi nhận tỷ lệ nợ xấu tại cuối quý IV/2025 ở mức 0,88%, giảm 1,75 điểm % so với cuối quý III và tiến vào top 3 nhà băng có NPL thấp nhất hệ thống (dưới 1%) cùng với Vietcombank và ACB. Việc ABBank chủ động tăng mạnh chi phí dự phòng rủi ro tín dụng quý IV/2025 lên gần 800 tỷ đồng, tương ứng tăng 259% svck 2024, đồng thời đẩy mạnh sử dụng dự phòng rủi ro tín dụng để xử lý nợ trong kỳ đã góp phần cải thiện mạnh mẽ chất lượng tài sản.

Sau khi tỷ lệ nợ xấu nhích tăng trong các quý đầu năm, PGBank cũng nỗ lực tăng trích lập và đẩy mạnh xử lý nợ, kiểm soát tỷ lệ nợ xấu tính đến cuối năm 2025 giảm 1,49 điểm % so với quý III, về 2,36%. Dư nợ nhóm 4 và nợ nhóm 5 cùng giảm, cùng mức tăng trưởng tín dụng trong quý cuối năm đã góp phần vào đà giảm NPL tại nhà băng này.

NCB cũng ghi nhận tỷ lệ nợ xấu tại 31/12/2025 giảm tích cực (-0,49 điểm %) so với cuối quý trước, về 8,63% khi ngân hàng coi cải thiện chất lượng tài sản là một trong những trọng tâm hoạt động theo lộ trình đề án cơ cấu lại đã được phê duyệt. So với thời điểm đầu năm, tỷ lệ nợ xấu của NCB đã giảm 10,91 điểm % nhờ tiếp tục tăng trích lập cũng như sử dụng trích lập để xử lý nợ.

Ở chiều ngược lại, cũng có một số nhà băng nhỏ tiếp tục ghi nhận tỷ lệ nợ xấu tăng như Vietbank (NPL tại cuối quý IV/2025 tăng 0,23 điểm % so với quý III và tăng 0,17% so với đầu năm. Hay tại Saigonbank, NPL tại cuối quý IV/2025 tuy cải thiện nhẹ so với cuối quý III nhưng vẫn tăng 0,3 điểm % so với đầu năm, lên mức 2,96%.

Tuy vậy nhìn chung, diễn biến cải thiện tỷ lệ nợ xấu tại hầu hết ngân hàng nhỏ trong quý cuối năm 2025 là phù hợp với xu hướng của toàn ngành.

Nỗ lực xử lý, thu hồi nợ xấu cũng thể hiện trên kết quả kinh doanh của các ngân hàng nhỏ, với tiền thu hồi nợ xấu tăng mạnh trong năm qua tại hàng loạt nhà băng. Tại PGBank, tiền thu các khoản nợ đã được xử lý hóa, bù đắp bằng nguồn rủi ro trong năm 2025 đạt 379 tỷ đồng, tăng 90% so với 2024. Tại Kienlongbank, khoản mục này tăng 92%, đạt 397 tỷ đồng. Mức tăng tích cực cũng xuất hiện tại Bac A Bank (+673%, đạt 116 tỷ đồng), VietABank (+65%, đạt 162 tỷ đồng), Saigonbank (+55%, đạt 195 tỷ đồng)...

Lý giải về sự cải thiện tỷ lệ nợ xấu ở nhóm ngân hàng nhỏ nói riêng và các ngân hàng trong hệ thống nói chung, Chứng khoán Rồng Việt cho biết xu hướng kiểm soát nợ xấu chặt chẽ trong quý cuối năm là để nhà băng đảm bảo các chỉ số đánh giá tiêu chí chất lượng tài sản tại ngày 31/12 hàng năm nằm trong ngưỡng thể hiện mức độ rủi ro thấp (ngoài ra còn có các tiêu chí khác về vốn, quản trị điều hành, kết quả hoạt động kinh doanh, khả năng thanh khoản, mức độ nhạy cảm với rủi ro thị trường); qua đó đạt điểm xếp hạng TCTD cao theo đánh giá của NHNN. Điểm xếp hạng cao là một trong các yếu tố giúp các ngân hàng có hạn mức tăng trưởng tín dụng cao hơn trong năm sau.

Bộ đệm dự phòng dày lên

Trong khi tỷ lệ nợ xấu giảm, bộ đệm dự phòng của nhiều ngân hàng nhỏ cũng được cải thiện tích cực nhờ chủ động tăng trích lập dự phòng, gia tăng dư địa ứng phó linh hoạt trong giai đoạn tiếp theo.

Tại thời điểm cuối quý IV/2025, tỷ lệ bao phủ nợ xấu (LLR) bình quân của 11 ngân hàng quy mô nhỏ đạt 64%, dù thấp hơn đáng kể so với mức bình quân khoảng 80% của toàn ngành nhưng đã cải thiện mạnh từ mức 52% hồi đầu năm.

Ảnh: T.D tổng hợp từ BCTC

Trong quý IV/2025, BCTC thể hiện chi phí trích lập dự phòng tăng mạnh tại nhiều ngân hàng nhỏ như Eximbank (chi phí dự phòng tăng 282%, góp phần vào mức lỗ hơn 500 tỷ đồng trong quý), BVBank (chi phí dự phòng tăng 56%, đưa lợi nhuận quý giảm 59%), Viet A Bank (chi phí dự phòng tăng 142%)...; góp phần làm dày bộ đệm dự phòng. PGBank cũng tăng mạnh chi phí dự phòng trong quý (+48%), tuy nhiên do đẩy mạnh sử dụng dự phòng để xử lý nợ nên tỷ lệ bao phủ rủi ro ghi nhận giảm.

Theo đó, tại thời điểm 31/12/2025, có 2 nhà băng trong nhóm quy mô nhỏ gồm ABBank, Bac A Bank ghi nhận bộ đệm nợ xấu tăng mạnh lên trên mức 100%, nằm trong top cao nhất ngành. Số khác như NCB, Eximbank, BaoViet Bank... cũng báo tỷ lệ bao phủ nợ xấu cải thiện, dù vẫn nằm trong top có chỉ số LLR thấp trong hệ thống.

Nỗ lực làm dày bộ đệm dự phòng trong bối cảnh nhóm nhà băng quy mô nhỏ dự kiến sẽ tiếp tục đối diện với thách thức kiểm soát chất lượng tài sản trong 2026.

Trong một nhận định mới đây, VIS Rating dự báo rằng chất lượng tài sản của ngành ngân hàng sẽ tiếp tục phân hóa trong 2026. Các chuyên gia dự báo đến cuối năm nay, tỷ lệ nợ có vấn đề của ngành ngân hàng sẽ giảm khoảng 10 điểm cơ bản, xuống mức 2,1%; với tiềm năng cải thiện hoặc duy trì ổn định tại các ngân hàng quy mô lớn nhờ môi trường kinh doanh trong nước và các chính sách hỗ trợ của Chính phủ.

Ngược lại, rủi ro vẫn ở mức cao đối với nhóm ngân hàng quy mô nhỏ có tỷ trọng lớn dư nợ cho vay mua nhà mang tính đầu cơ trong bối cảnh mặt bằng lãi suất cao hơn, đòn bẩy của khách hàng cá nhân gia tăng và triển vọng thu nhập suy giảm do tác động của thuế quan sẽ gây áp lực lên khả năng trả nợ của người vay.

"Trong bối cảnh tăng trưởng tín dụng và đòn bẩy tiếp tục tích lũy, các định chế tài chính này sẽ trở nên dễ bị tổn thương hơn trước rủi ro suy giảm chất lượng tài sản kể từ sau năm 2026", VIS Rating nhận định.

Diên Vỹ