Ngành Giáo dục Nghệ An xây dựng hệ sinh thái số, phát triển kho học liệu mở

Trường THPT Hà Huy Tập (Nghệ An) tập huấn cho giáo viên về Khung nội dung giáo dục AI cho học sinh.

Từ xây dựng Cổng Giáo dục số, Trung tâm Điều hành giáo dục thông minh (IOC) đến phát triển cơ sở dữ liệu dùng chung và kho học liệu số, ngành Giáo dục Nghệ An đang từng bước hình thành hệ sinh thái giáo dục số, phục vụ quản lý, dạy học và nhu cầu học tập trên môi trường số. Đây cũng là những nhiệm vụ cụ thể hóa yêu cầu về chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo (AI) theo Nghị quyết 71-NQ/TW của Bộ Chính trị.

Hình thành hệ sinh thái giáo dục số

Chuyển đổi số đang được triển khai trong hoạt động quản lý, điều hành và dạy học của ngành Giáo dục Nghệ An. Nhiều hệ thống, nền tảng được kết nối, dữ liệu giáo dục từng bước số hóa từ cơ quan quản lý đến các cơ sở giáo dục, giáo viên, phụ huynh và học sinh.

Điểm nhấn là Cổng Giáo dục số Nghệ An, được xây dựng như nền tảng trung tâm kết nối, tích hợp và vận hành hệ sinh thái giáo dục số toàn ngành. Hệ thống kết nối với Trung tâm Điều hành giáo dục IOC và hệ sinh thái vnEdu, từng bước hình thành nền tảng dữ liệu tập trung, thống nhất trên toàn tỉnh.

Các đại biểu thực hiện nghi thức khai trương Cổng giáo dục số Nghệ An. Ảnh: Hồ Lài

Hiện Cổng Giáo dục số Nghệ An vận hành giai đoạn 2 với hơn 36 phân hệ nghiệp vụ và hơn 500 tính năng chuyên môn phục vụ quản lý, điều hành và dạy học. Các hệ thống quản lý công việc, phản ánh kiến nghị, thi đua khen thưởng, cơ sở vật chất, học bạ số, tuyển sinh trực tuyến, học trực tuyến và sổ liên lạc điện tử được kết nối trên cùng hệ sinh thái dữ liệu.

Ông Nguyễn Văn Khoa, Giám đốc Sở GD&ĐT Nghệ An, cho biết Cổng Giáo dục số không chỉ là hệ thống thông tin điện tử mà còn là không gian kết nối giữa nhà trường, gia đình và xã hội. Mục tiêu là khắc phục tình trạng phân mảnh của các phần mềm riêng lẻ, hướng tới mô hình quản trị giáo dục liên thông, đồng bộ.

Giao diện cổng giáo dục số Nghệ An.

Quá trình này được xây dựng trên nền tảng chuyển đổi số giáo dục Nghệ An triển khai từ nhiều năm qua. Từ năm 2013, ngành đã đưa vào sử dụng các nền tảng như quản lý trường học vnEdu, học bạ điện tử, sổ điểm điện tử, tuyển sinh trực tuyến, học trực tuyến LMS và ký số điện tử.

Thực hiện Nghị quyết 71-NQ/TW, ngành Giáo dục Nghệ An tiếp tục phát huy hiệu quả IOC trong xây dựng, khai thác dữ liệu dùng chung; thúc đẩy hình thức trực tuyến trong quản lý, điều hành, dạy học, kiểm tra, đánh giá và đẩy mạnh ứng dụng AI.

Hiện Sở GD&ĐT đang tổ chức tập huấn, bồi dưỡng cho hơn 12.000 cán bộ quản lý, giáo viên phổ thông về AI trong quản lý và dạy học. Ngành đồng thời thực hiện Kế hoạch số 102/KH-UBND của UBND tỉnh về chuyển đổi số ngành Giáo dục và Đào tạo đến năm 2025, định hướng đến năm 2030.

Chuẩn hóa dữ liệu, xây dựng hệ thống quản lý dùng chung

Một yêu cầu được ngành Giáo dục Nghệ An đặt ra là xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu kết nối, chia sẻ, hạn chế tình trạng mỗi hệ thống sử dụng một nguồn dữ liệu riêng.

Ngành xác định nguyên tắc “Nhập một lần, liên thông tất cả và sử dụng mãi mãi”, nhằm tối ưu hóa quản lý, giảm tải hồ sơ, sổ sách cho giáo viên và tạo nền tảng xây dựng hệ sinh thái giáo dục mở.

Các trục lõi gồm hệ thống hồ sơ số định danh toàn diện của người học và nhà giáo gắn với mã định danh cá nhân; kho học liệu số dùng chung; hệ thống quản trị dạy học trực tuyến.

Trường Mầm non Trù Sơn (xã Bạch Hà, Nghệ An) tổ chức tập huấn nâng cao ứng dụng công nghệ số và AI trong công tác quản lý, tổ chức hoạt động giáo dục mầm non đầu năm học 2026 - 2027.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An Thái Văn Thành yêu cầu ngành Giáo dục từng bước ứng dụng AI trong quản lý, điều hành và dạy học; đồng thời chuẩn hóa dữ liệu theo hướng “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất”, nhập một lần, sử dụng thống nhất, tiến tới xây dựng hệ thống báo cáo tự động, giảm áp lực hành chính.

Trên Cổng Giáo dục số, nhiều dữ liệu phục vụ quản lý đã được tích hợp. Hệ thống quản lý cơ sở vật chất số hóa thông tin về hạ tầng, trang thiết bị, phòng học và tài sản. Trường học số và Bản đồ số giáo dục cung cấp thông tin về vị trí trường học, quy mô học sinh, giáo viên, cơ sở vật chất, hỗ trợ quy hoạch mạng lưới trường lớp và tuyển sinh.

Hệ thống Quản lý công việc giúp chuẩn hóa quy trình giao việc, theo dõi tiến độ; Hệ thống Thi đua khen thưởng và Quản lý sáng kiến số hóa quy trình đăng ký, xét duyệt, lưu trữ hồ sơ. Hệ thống Đảm bảo chất lượng giáo dục hỗ trợ xây dựng tiêu chí, khảo sát và theo dõi kết quả trên môi trường số.

Việc kết nối dữ liệu cũng phục vụ cải cách hành chính trong điều kiện chính quyền địa phương hai cấp. Ngành tăng cường họp trực tuyến; áp dụng hệ thống quản lý văn bản, chữ ký số; kết nối Cổng thông tin điện tử của Sở với hệ thống thông tin của Bộ GD&ĐT, UBND tỉnh và các đơn vị trực thuộc; triển khai dịch vụ công trực tuyến.

Theo số liệu ngành Giáo dục Nghệ An công bố, năm 2025, Sở GD&ĐT đạt 93,05% Chỉ số Cải cách hành chính (PAR INDEX).

Phát triển kho học liệu số, đẩy mạnh ứng dụng AI

Cùng với dữ liệu quản lý, xây dựng và nâng cấp kho học liệu số dùng chung là một trong những trục lõi của chuyển đổi số giáo dục Nghệ An.

Kho học liệu số được đặt cùng hệ thống hồ sơ số định danh của người học, nhà giáo và hệ thống quản trị dạy học trực tuyến, hướng tới tăng khả năng chia sẻ tài nguyên phục vụ giảng dạy, học tập.

Việc phát triển kho học liệu gắn với thúc đẩy dạy học trực tuyến và khai thác các nền tảng số trong nhà trường. Khi dữ liệu và học liệu được kết nối, giáo viên và học sinh có thêm điều kiện tiếp cận, khai thác, chia sẻ tài nguyên phục vụ dạy học.

Giáo viên Trường THCS Thái Hòa (Thái Hòa, Nghệ An) tham gia tập huấn ứng dụng AI vào dạy học.

Cùng với học liệu số, Nghệ An đang đẩy mạnh ứng dụng AI trong quản lý và dạy học. Trên Cổng Giáo dục số, AI được tích hợp để hỗ trợ phân tích dữ liệu, tự động hóa một số quy trình nghiệp vụ và nâng cao hiệu quả quản trị. Thông qua hệ thống dashboard tại Trung tâm Điều hành giáo dục IOC, lãnh đạo các cấp có thể theo dõi hoạt động giáo dục và tiến độ xử lý công việc của các đơn vị.

Theo định hướng của Sở GD&ĐT Nghệ An, thời gian tới ngành tiếp tục hoàn thiện các giao thức mở để tích hợp sâu hơn công nghệ AI vào hệ thống, hướng tới triển khai các tính năng cảnh báo sớm và cá nhân hóa lộ trình học tập cho học sinh.

Ông Thái Văn Thành - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An nhấn mạnh chuyển đổi số phải tạo ra sản phẩm cụ thể, thay vì chỉ dừng ở khẩu hiệu hay văn bản chỉ đạo. Đối với giáo dục, tỉnh định hướng đẩy mạnh ứng dụng AI và quản trị thông minh, hướng tới các mô hình “trường học số”, “giáo án thông minh”, quản trị trường học thông minh và cá thể hóa hoạt động dạy học.

Bước vào năm học 2026-2027, ngành Giáo dục Nghệ An xác định đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng AI trong quản trị và dạy học; sắp xếp mạng lưới trường lớp gắn với đổi mới quản trị nhà trường; đổi mới chỉ đạo chuyên môn và xây dựng mạng lưới hỗ trợ các cơ sở giáo dục trong điều kiện chính quyền địa phương hai cấp.