Ngành hàng tiêu dùng bước vào cuộc đua xanh và số hóa

Toàn cảnh Hội thảo. Ảnh: Hạnh Nhung

Theo Bộ Công Thương, ngành thực phẩm và hàng tiêu dùng nhanh (FMCG) từ lâu giữ vai trò quan trọng đối với nền kinh tế Việt Nam; không chỉ đáp ứng nhu cầu thiết yếu của người dân mà còn góp phần thúc đẩy sản xuất, lưu thông hàng hóa, tạo việc làm và duy trì tăng trưởng tiêu dùng nội địa.

Sau đại dịch Covid-19, thị trường tiêu dùng trong nước tiếp tục phục hồi mạnh mẽ, trở thành một trong những động lực quan trọng hỗ trợ tăng trưởng kinh tế. Theo số liệu được nêu trong đề án hội thảo, GDP Việt Nam năm 2025 tăng 8,02%; trong đó tiêu dùng nội địa tiếp tục giữ vai trò là một trong những trụ cột quan trọng của nền kinh tế.

Cùng với những cơ hội phát triển, ngành FMCG cũng đang đứng trước những thay đổi sâu sắc. Nếu như trước đây lợi thế cạnh tranh chủ yếu đến từ quy mô sản xuất, hệ thống phân phối và khả năng kiểm soát chi phí thì hiện nay, sự thay đổi trong hành vi tiêu dùng, sự phát triển của công nghệ số, thương mại điện tử và các mô hình kinh doanh đa kênh đang làm thay đổi toàn diện chuỗi giá trị từ sản xuất đến phân phối và tiêu dùng.

Người tiêu dùng không chỉ quan tâm đến giá cả mà ngày càng chú trọng hơn đến chất lượng sản phẩm, nguồn gốc xuất xứ, yếu tố sức khỏe, môi trường và trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp. Các sản phẩm xanh, sạch, hữu cơ, thân thiện môi trường, bao bì tái chế và quy trình sản xuất bền vững đang dần trở thành lựa chọn ưu tiên của nhiều nhóm khách hàng.

Bên cạnh quá trình xanh hóa sản xuất, chuyển đổi số đang trở thành động lực quan trọng tạo ra những thay đổi mang tính bước ngoặt đối với ngành thực phẩm và hàng tiêu dùng nhanh.

Theo Bộ Công Thương, doanh thu bán lẻ trực tuyến tại Việt Nam năm 2025 ước đạt từ 31 đến 32 tỷ USD, tăng khoảng 25-26% so với năm 2024. Sự phát triển nhanh chóng của thương mại điện tử, các nền tảng số, mạng xã hội cùng các hình thức bán hàng đa kênh đang mở ra cơ hội lớn để doanh nghiệp tiếp cận khách hàng nhanh hơn, trực tiếp hơn và hiệu quả hơn.

Tuy nhiên, doanh nghiệp FMCG đang đứng trước nguy cơ tụt hậu kép nếu không kịp thích ứng với hai xu hướng lớn là tiêu dùng xanh và chuyển đổi số. Một mặt, doanh nghiệp có thể mất lợi thế cạnh tranh nếu không đáp ứng được các yêu cầu ngày càng cao về phát triển bền vững; mặt khác, có nguy cơ bị bỏ lại phía sau trong cuộc đua công nghệ nếu không nhanh chóng số hóa hoạt động sản xuất, kinh doanh và phân phối.

Chính vì vậy, việc nhận diện đầy đủ các xu hướng mới của thị trường, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn và tìm kiếm giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp không chỉ là yêu cầu cấp thiết của từng doanh nghiệp mà còn liên quan trực tiếp đến năng lực cạnh tranh của ngành sản xuất trong nước, hiệu quả khai thác thị trường nội địa và mục tiêu phát triển kinh tế bền vững.

Tại Hội thảo, Phó Tổng biên tập, Báo Công Thương Nguyễn Tiến Cường nhấn mạnh, sự thay đổi trong hành vi tiêu dùng đang tạo ra cả sức ép và cơ hội để doanh nghiệp đổi mới mô hình sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm và xây dựng thương hiệu phát triển bền vững. Đồng thời, sự phát triển của hệ thống phân phối hiện đại, thương mại điện tử và các nền tảng số đang làm thay đổi toàn diện phương thức sản xuất, kinh doanh và tiếp cận khách hàng. Chuyển đổi số không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu tất yếu nếu doanh nghiệp muốn nâng cao năng lực cạnh tranh và thích ứng với sự thay đổi nhanh chóng của thị trường.

Tại Hội thảo, các đại biểu tập trung thảo luận nhiều nội dung trọng tâm xoay quanh xu hướng tiêu dùng xanh, chuyển đổi số và đổi mới mô hình kinh doanh của ngành thực phẩm và hàng tiêu dùng nhanh; chia sẻ kinh nghiệm, mô hình thực tiễn nhận diện rõ hơn những cơ hội và thách thức của thị trường. Từ đó, đề xuất các giải pháp thúc đẩy chuyển đổi số, phát triển sản xuất xanh, nâng cao năng lực cạnh tranh và xây dựng hệ sinh thái tiêu dùng bền vững cho ngành thực phẩm và hàng tiêu dùng nhanh trong thời gian tới.