Ngày khí tượng thế giới:Năm 2026 nắng nóng gay gắt, bão đặc biệt mạnh
Trong bối cảnh hiện tượng ENSO đang có những bước chuyển pha đầy kịch tính từ lạnh sang nóng, năm 2026 được dự báo sẽ là một năm của những kỷ lục mới.
“Kịch bản” ENSO 2026: Sự trỗi dậy của El Nino
Trọng tâm của bức tranh thời tiết năm 2026 nằm ở sự chuyển dịch của hiện tượng ENSO. Sau giai đoạn La Nina kéo dài gây mưa lũ dồn dập vào cuối năm 2025, các mô hình dự báo quốc tế và trong nước đều thống nhất về một lộ trình thay đổi đáng kinh ngạc trong năm nay.
Trong bối cảnh hiện tượng ENSO đang có những bước chuyển pha đầy kịch tính từ lạnh sang nóng, năm 2026 được dự báo sẽ là một năm của những kỷ lục mới. Ít bão hơn nhưng cường độ lại hung hãn hơn, nắng nóng gay gắt hơn nhưng mưa lũ lại cục bộ và tàn khốc hơn – đó là diện mạo của một năm thiên tai đầy biến động.
Trọng tâm của bức tranh thời tiết năm 2026 nằm ở sự chuyển dịch của hiện tượng ENSO.
Theo ông Mai Văn Khiêm, Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, trạng thái La Nina đang suy yếu nhanh chóng trong quý 1/2026. Dự báo, từ tháng 4 đến tháng 6, khí quyển sẽ rơi vào trạng thái trung tính với xác suất lên tới 80-90%. Tuy nhiên, điều đáng lo ngại nằm ở nửa cuối năm.
Giai đoạn chuyển pha là từ tháng 7.2026, xác suất hình thành El Nino tăng dần và có khả năng chiếm ưu thế tuyệt đối vào các tháng cuối năm.
Lịch sử khí tượng cho thấy những năm chuyển pha từ "lạnh" sang "nóng" thường là những năm thời tiết diễn biến phức tạp nhất. Gió tín phong suy yếu, cấu trúc hoàn lưu thay đổi khiến các quy luật thời tiết thông thường bị phá vỡ.
Năm 2026 có thể sẽ đẩy giới hạn đó lên một tầm cao mới. Với sự cộng hưởng của El Nino và đà ấm lên toàn cầu, nhiệt độ trung bình năm 2026 được dự báo sẽ cao hơn trung bình nhiều năm (TBNN) từ 0,5 độ C đến 1,5 độ C.
Tại Việt Nam, nắng nóng đã bắt đầu xuất hiện sớm từ cuối tháng 2 ở Nam Bộ và tháng 3 ở Tây Bắc Bộ. Cao điểm nắng nóng sẽ rơi vào tháng 5 - 7 ở miền Bắc và miền Trung. Số ngày nắng nóng gay gắt (trên 37 độ C) và đặc biệt gay gắt (trên 40 độ C) có xu hướng nhiều hơn hẳn.
Nguy cơ hạn hán và xâm nhập mặn: Tại Đồng bằng sông Cửu Long, tình trạng thiếu hụt mưa trong mùa khô kết hợp với triều cường sẽ đẩy mặn vào sâu nội đồng, gây áp lực cực lớn lên sản xuất nông nghiệp.
Nghịch lý mùa bão: “Ít về lượng, mạnh về chất”
Đây là điểm mấu chốt mà các chuyên gia đặc biệt lưu ý cho năm 2026. Dù tổng số lượng bão và áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông có thể thấp hơn TBNN (khoảng 10-12 cơn), nhưng tính chất của chúng lại cực kỳ nguy hiểm.
“Năm El Nino thường có ít bão hơn, nhưng một khi bão hình thành, chúng thường có quỹ đạo lắt léo và cường độ tăng cấp rất nhanh do nhiệt độ mặt nước biển ở mức cao”, một chuyên gia khí tượng nhận định.
Các siêu bão có khả năng xuất hiện nhiều hơn vào giai đoạn cuối năm (tháng 10 - 12), tập trung vào khu vực Trung Bộ và Nam Bộ. Sự bất thường còn thể hiện ở việc bão có thể hình thành ngay trên vùng biển ven bờ hoặc có hướng di chuyển dị thường, gây khó khăn cho công tác dự báo và ứng phó của ngư dân.
Dù tổng lượng mưa có thể thấp hơn do tác động của El Nino, nhưng năm 2026 lại đối mặt với hiểm họa từ mưa lớn cục bộ cường độ cao.
Lũ quét và sạt lở đất: Các đợt mưa dồn dập trong thời gian ngắn (có thể lên tới 300-500mm trong 24 giờ) sẽ là "sát thủ" tại các vùng núi phía Bắc và Tây Nguyên.
Dông, lốc, sét và mưa đá: Trong các giai đoạn chuyển mùa (tháng 4-5 và tháng 9-10), sự xung đột giữa các khối khí nóng và lạnh sẽ tạo ra những trận dông lốc kinh hoàng. Các chuyên gia cảnh báo năm 2026 có thể ghi nhận số vụ sét đánh và mưa đá kỷ lục tại các tỉnh thành phố lớn do hiệu ứng "đảo nhiệt đô thị".
Để ứng phó với một năm 2026 đầy bất định, các chuyên gia khuyến nghị các địa phương cần có kế hoạch tích trữ nước ngọt sớm để đối phó với tình trạng hạn hán kéo dài do El Nino; Kiểm tra các hệ thống đê điều, hồ đập và đặc biệt là các khu vực có nguy cơ sạt lở cao trước khi bước vào cao điểm mùa mưa bão.
Người dân nên theo dõi sát các bản tin dự báo ngắn hạn (dưới 3 ngày) vì đây là khoảng thời gian có độ chính xác cao nhất đối với các hiện tượng cực đoan cục bộ.
“Năm 2026 không phải là năm để chủ quan. Sự chuyển pha của ENSO kết hợp với biến đổi khí hậu đang tạo ra một "hỗn hợp" thời tiết nguy hiểm. Một năm ít bão nhưng lại có thể để lại những tổn thất nặng nề nếu chúng ta không có kịch bản ứng phó linh hoạt với những siêu bão và siêu nắng nóng”, vị chuyên gia này cho hay.
Tin nóng
Thông tin từ Cục Quản lý Đê điều và Phòng chống thiên tai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), mưa kèm dông lốc xảy ra các ngày 22–23/3 đã gây thiệt hại tại tỉnh Tuyên Quang và Sơn La.
Giá xăng dầu trong nước tại kỳ điều hành ngày 23/3 có xu hướng giảm sau thời gian tăng mạnh vào đầu tháng 3, góp phần 'hạ nhiệt' thị trường năng lượng và giảm áp lực chi phí cho người dân, doanh nghiệp.
Hội chợ có 450 gian hàng của các cơ quan xúc tiến du lịch trong và ngoài nước, các hãng hàng không, các tổ chức du lịch quốc tế…
Tập đoàn Novatek rất quan tâm đến lĩnh vực LNG tại Việt Nam, bao gồm tham gia dự án Cà Ná với các đối tác như Zarubezhneft; tiếp cận thị trường khí đốt đang phát triển của Việt Nam.
Chiều 23/3, Sở Xây dựng Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, đến hết ngày 22/3 đã có 34/97 đơn vị vận tải thông báo điều chỉnh tăng/giảm giá vé, với mức điều chỉnh phổ biến từ khoảng 5% đến khoảng 36%, tùy theo tuyến và đơn vị.
Sau khi clip vi phạm lan truyền, CSGT Hà Nội đã xác minh, lập biên bản xử phạt nữ tài xế dùng điện thoại khi lái xe trên đường Giải Phóng.
Tin mới
Một nữ tài xế điều khiển ô tô trên đường ở Hà Nội nhưng vẫn sử dụng điện thoại đã bị người dân ghi hình, gửi lực lượng CSGT để xử phạt.
Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 trên địa bàn tỉnh đã diễn ra thành công, an toàn. Nhiều địa phương chủ động, sáng tạo trong tổ chức thực hiện, tỷ lệ cử tri đi bầu cao.
Chiều 23/3, tại trụ sở UBND tỉnh Bắc Ninh, Ban Tổ chức Lễ đón nhận Bằng của UNESCO ghi danh di sản Nghề làm tranh dân gian Đông Hồ vào Danh sách di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp; công bố Quần thể Di tích và Danh thắng Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc là Di sản văn hóa thế giới và Khai mạc Festival 'Về miền di sản Bắc Ninh -2026' tổ chức họp kiểm điểm công tác chuẩn bị.
Chiều 23-3, Cảng vụ Hàng hải Kiên Giang và Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh An Giang tổ chức lễ ký kết quy chế phối hợp nhằm tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực hàng hải, đường thủy nội địa và công tác biên phòng.
Chiều 23-3, Bộ CHQS tỉnh Quảng Ninh tổ chức gặp mặt kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống ngành tài chính Quân đội (25-3-1946 / 25-3-2026).
Tại dự thảo Nghị định quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Phòng bệnh, Bộ Y tế đề xuất 4 nhóm đối tượng phải cách ly y tế, gồm người mắc bệnh, người nghi ngờ mắc bệnh, người mang mầm bệnh và người tiếp xúc với tác nhân gây bệnh truyền nhiễm.
Công ty Thủy điện Trị An xây dựng kế hoạch vận hành xả nước hồ Dầu Tiếng, hồ Trị An để kiểm soát, đẩy mặn, bổ sung nguồn nước ngọt cho hệ thống sông, kênh rạch hạ du, phục vụ sản xuất, sinh hoạt.
Sáng ngày 23/3 (theo giờ địa phương), tại Berlin, CHLB Đức, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Chí Dũng và đoàn công tác đã tiếp Hội Hữu nghị Đức – Việt Nam.