Ngứa, mất ngủ cả đêm vì viêm da cơ địa

Những đợt ngứa râm ran ban đầu ở cẳng tay từng khiến người phụ nữ 32 tuổi, Hà Nội nghĩ đơn giản là da khô do thời tiết. Chị dùng kem dưỡng thông thường nhưng chỉ sau vài ngày, vùng da tổn thương lan rộng, đỏ sậm, bong tróc, nứt nẻ và bắt đầu rỉ dịch. Cảm giác đau buốt, ngứa dữ dội khiến chị nhiều đêm không thể chợp mắt, buộc phải đến cơ sở y tế chuyên khoa da liễu.

ThS.BSCKII Nguyễn Tiến Thành, thành viên Hội Da liễu Việt Nam, cho biết người phụ nữ bị viêm da cơ địa bội nhiễm. Bệnh nhân có tiền sử viêm da cơ địa từ nhỏ nhưng nhiều năm ổn định nên chủ quan, không có biện pháp chăm sóc và phòng ngừa khi thời tiết chuyển rét.

Theo bác sĩ Thành, đây là tình trạng điển hình vào mùa đông. Thời tiết khô lạnh khiến bệnh viêm da cơ địa dễ tái phát và thường nặng hơn so với các thời điểm khác trong năm. Tại nhiều phòng khám da liễu, số bệnh nhân đến khám vì viêm da cơ địa tăng rõ rệt, không ít trường hợp tổn thương lan rộng, ngứa dữ dội, thậm chí có dấu hiệu nhiễm trùng da.

Bác sĩ thăm khám cho bệnh nhân viêm da cơ địa.

Nguyên nhân chính là độ ẩm không khí giảm sâu vào mùa đông, khiến da mất nước nhanh. Lớp lipid tự nhiên bảo vệ da bị suy yếu, làm hàng rào da trở nên mong manh. Với người mắc viêm da cơ địa, vốn có khiếm khuyết hàng rào bảo vệ da, tình trạng này càng nghiêm trọng hơn, khiến da dễ viêm đỏ, nứt nẻ và ngứa dữ dội.

Không chỉ người trưởng thành, trẻ em và người cao tuổi cũng là nhóm chịu ảnh hưởng nặng nề. Trẻ nhỏ thường quấy khóc, gãi nhiều gây trầy xước, còn người cao tuổi dễ mất ngủ kéo dài, mệt mỏi và suy giảm chất lượng cuộc sống.

Bên cạnh yếu tố thời tiết, bác sĩ Nguyễn Tiến Thành cho rằng nhiều thói quen sinh hoạt sai lầm khiến bệnh diễn biến nặng hơn. Phổ biến nhất là hành vi gãi không kiểm soát. Khi ngứa, người bệnh thường gãi mạnh, vô tình làm tổn thương thêm lớp bảo vệ da, tạo điều kiện cho vi khuẩn và các yếu tố dị ứng xâm nhập. Tình trạng này hình thành vòng xoắn “ngứa – gãi – viêm – ngứa hơn”, làm bệnh kéo dài và dễ bội nhiễm.

Thói quen tắm nước quá nóng hoặc tắm lâu trong mùa lạnh cũng là yếu tố bất lợi. Nhiệt độ cao làm trôi lớp dầu tự nhiên trên da, trong khi các loại xà phòng, sữa tắm có tính tẩy rửa mạnh khiến da mất cân bằng pH, trở nên khô và kích ứng hơn.

“Viêm da cơ địa là bệnh mạn tính, không thể điều trị khỏi hoàn toàn trong thời gian ngắn. Mục tiêu là kiểm soát tốt triệu chứng, hạn chế tái phát và giảm mức độ nặng của mỗi đợt bùng phát”, bác sĩ Thành nói.

Để kiểm soát bệnh trong mùa khô rét, người mắc viêm da cơ địa cần kết hợp điều trị y khoa và chăm sóc da đúng cách. Dưỡng ẩm là nguyên tắc quan trọng hàng đầu, nên thực hiện tối thiểu hai lần mỗi ngày, đặc biệt ngay sau khi tắm trong vòng ba phút để giữ ẩm cho da. Các sản phẩm dưỡng ẩm cần phù hợp với da nhạy cảm, không mùi, không cồn.

Việc tắm rửa nên sử dụng nước ấm vừa phải, thời gian ngắn dưới 10 phút, tránh chà xát mạnh vùng da tổn thương. Người bệnh cũng cần hạn chế sử dụng các sản phẩm làm sạch có tính tẩy rửa cao.

Bác sĩ khuyến cáo không tự ý dùng lại đơn thuốc cũ hoặc áp dụng các mẹo truyền miệng chưa được kiểm chứng. Khi da xuất hiện các dấu hiệu như ngứa tăng, đỏ nhiều, nứt nẻ hoặc rỉ dịch, người bệnh cần đi khám sớm để được đánh giá và điều chỉnh phác đồ điều trị. Trong một số trường hợp, các phương pháp hỗ trợ như laser hoặc liệu pháp ánh sáng có thể được chỉ định nhằm giảm viêm và hạn chế tái phát, tùy theo giai đoạn bệnh.

Theo các chuyên gia da liễu, thời tiết hanh khô, rét sâu vẫn còn kéo dài. Người có tiền sử viêm da cơ địa cần chủ động chăm sóc da, theo dõi sát các dấu hiệu bất thường để tránh những tổn thương nhỏ tiến triển thành đợt viêm nặng, ảnh hưởng lâu dài đến sinh hoạt và chất lượng cuộc sống.

Như Loan