Người dân một số quốc gia cổ đại đón năm mới thế nào?
Trong quan niệm của người dân ở nhiều vương quốc cổ đại, thời điểm bắt đầu năm mới có liên quan mật thiết tới nông nghiệp hoặc các sự kiện thiên nhiên.
Đối với người hiện đại, ngày 1/1 hàng năm là thời điểm mà người dân ở nhiều quốc gia trên khắp thế giới mở tiệc ăn mừng để tiễn biệt năm cũ qua đi và đón chào một năm mới đầy hứa hẹn.
Tuy nhiên, dưới góc nhìn và quan niệm của người dân ở một số quốc gia cổ đại như Ai Cập, Trung Quốc hay Babylon, việc đón chào năm mới sẽ gắn liền với hoạt động nông nghiệp, mùa vụ và hiện tượng thiên nhiên.
Tại Ai Cập và Ba Tư
Đối với người Ai Cập cổ đại, năm mới bắt đầu bằng một trận lũ thường niên ở sông Nile xảy ra vào giữa tháng 7 và một lễ hội có tên Wepet Renpet, tức “Mở đầu năm mới”. Trong khuôn khổ lễ hội, nhiều bữa tiệc và nghi lễ tôn giáo đặc biệt sẽ diễn ra.
Trong khi đó, người dân ở các vương quốc Phoenicia và Ba Tư cổ (nay là Iran) lại đón năm mới vào tháng 3. Các nhà sử học làm việc cho chuyên trang Ancient Origins nhận xét, ngày hội mừng năm mới ở Ba Tư có tên Nowruz (Norooz) kéo dài trong 13 ngày. Dù những ghi chép về Nowruz mãi đến thế kỷ thứ 2 sau Công nguyên mới xuất hiện, nhưng các chuyên gia tin rằng lễ hội này bắt đầu được tổ chức từ thế kỷ thứ 6 trước Công nguyên.
Lễ Nowruz ngày nay vẫn được tổ chức ở Trung Đông. Ảnh: CGTN
Nhiều tập tục của lễ hội Nowruz như nghi lễ đốt lửa và sơn màu cho các quả trứng còn lưu truyền đến ngày nay tại Iran và một số khu vực ở Trung Đông.
Ở Trung Quốc
Đối với người dân các nước châu Á như Trung Quốc, Nhật Bản, Triều Tiên, Hàn Quốc và Việt Nam, Tết Âm lịch là ngày lễ quan trọng nhất trong năm.
Các nhà sử học của chuyên trang Ancient Origins cho biết, những ghi nhận sớm nhất về Tết Âm lịch ở Trung Quốc đã có từ hơn 3.000 năm trước, dưới thời nhà Thương. Lúc đó, dịp lễ này liên quan đến thời điểm vụ mùa bắt đầu khi người nông dân gieo trồng cây lương thực.
Ngoài ra, Tết Âm lịch ở Trung Quốc thời cổ đại cũng gắn liền với câu chuyện về con Niên, một truyền thuyết dân gian giải thích lý do người dân nước này cứ đến dịp năm mới lại trang trí nhà với màu đỏ và đốt pháo. Người dân trong dịp này thường quây quần bên gia đình, gói bánh chẻo (Jiaozi), thực hiện tục xông đất trong giây phút giao thừa, tổ chức múa lân và nhiều hoạt động vui chơi khác.
Một bức tranh mô tả dịp Tết Âm lịch thời xưa ở Trung Quốc. Ảnh: Zhihu
Tại khu vực Lưỡng Hà - Babylon cổ đại
Dù Tết Âm lịch có lịch sử hàng nghìn năm, nhưng đây không phải là lễ hội đón năm mới lâu đời nhất từng được ghi nhận trong lịch sử thế giới. Theo các nhà sử học, lễ hội có tên Akitu ở khu vực Lưỡng Hà - Babylon cổ đại (nay là Iraq) từng được tổ chức từ hơn 4.000 năm về trước.
Trong 12 ngày diễn ra lễ Akitu, người dân sẽ cho diễu hành tượng của các vị thần cổ trên nhiều con phố để “thể hiện chiến thắng trước các thế lực hỗn loạn”. Thông qua các nghi lễ này, người dân nơi đó tin rằng thế giới “đã được các vị thần thanh tẩy và tái tạo lại để chuẩn bị cho năm mới cũng như sự trở lại của mùa xuân”.
