Người tiêu dùng trong công tác đấu tranh, xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ
Buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và hàng hóa vi phạm quyền sở hữu trí tuệ đang gây ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường kinh doanh, quyền lợi người tiêu dùng và hoạt động sản xuất trong nước. Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng, các hành vi vi phạm quyền sở hữu trí tuệ cũng diễn biến phức tạp hơn, xuất hiện ở nhiều lĩnh vực như nhãn hiệu, bản quyền tác giả, phần mềm máy tính, phim ảnh, âm nhạc, trò chơi điện tử trực tuyến và các nền tảng số.

Kiểm soát viên Đội 6, Quản lý thị trường Tuyên Quang tuyên truyền và ký cam kết với hộ kinh doanh về việc bán hàng hóa có xuất xứ rõ ràng.
Nhằm tăng cường hiệu quả công tác đấu tranh, ngăn chặn các hành vi vi phạm quyền sở hữu trí tuệ, ngày 5/5/2026, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Công điện số 38/CĐ-TTg yêu cầu các bộ, ngành, địa phương triển khai đồng bộ các giải pháp kiểm tra, xử lý vi phạm từ ngày 7/5/2026 đến 30/5/2026. Thực hiện chỉ đạo này, UBND tỉnh Tuyên Quang đã giao các sở, ngành, địa phương phối hợp triển khai theo chức năng, nhiệm vụ; đồng thời thành lập tổ công tác giám sát việc thực hiện với tinh thần xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, không có vùng cấm, không có ngoại lệ.
Thực tế cho thấy, dù các lực lượng chức năng đã tăng cường kiểm tra, xử lý nhưng tình trạng hàng giả, hàng nhái, vi phạm bản quyền vẫn còn diễn ra. Một trong những nguyên nhân là nhu cầu tiêu dùng đối với các sản phẩm giá rẻ vẫn còn lớn. Nhiều người dù biết là hàng giả, hàng nhái nhưng vẫn chấp nhận mua vì giá thấp hơn hàng chính hãng. Các mặt hàng thường gặp là quần áo, giày dép, đồng hồ, mỹ phẩm, đồ điện tử, phần mềm không bản quyền hoặc các dịch vụ truyền hình, giải trí vi phạm bản quyền trên internet.
Hiện nay, việc mua bán các sản phẩm vi phạm quyền sở hữu trí tuệ chủ yếu diễn ra trên mạng xã hội, sàn thương mại điện tử hoặc thông qua dịch vụ giao hàng nhanh, gây khó khăn cho công tác kiểm tra, xử lý của cơ quan chức năng.
Bên cạnh vai trò của lực lượng Công an, Quản lý thị trường, Hải quan và các cơ quan quản lý nhà nước, người tiêu dùng cũng có vai trò rất quan trọng trong việc ngăn chặn hàng giả, hàng vi phạm quyền sở hữu trí tuệ. Nếu người dân không tiếp tay, không mua và không sử dụng các sản phẩm vi phạm thì thị trường tiêu thụ hàng giả sẽ dần bị thu hẹp.
Nhiều ý kiến của nhân dân cho rằng cần tiếp tục tăng cường tuyên truyền để người dân nhận biết hàng giả, hàng nhái, nhất là ở khu vực nông thôn và vùng sâu, vùng xa. Một số ý kiến cũng đề nghị các cơ quan chức năng công khai các vụ việc vi phạm đã xử lý để người dân nâng cao cảnh giác. Bên cạnh đó, người tiêu dùng mong muốn các doanh nghiệp cung cấp thêm công cụ kiểm tra nguồn gốc, xuất xứ sản phẩm để thuận tiện khi mua hàng.
Bên cạnh đó, việc xử lý vi phạm cần thực hiện thường xuyên, liên tục, đặc biệt đối với hoạt động kinh doanh trên môi trường mạng. Đồng thời, các nền tảng thương mại điện tử cũng cần có trách nhiệm kiểm soát chặt chẽ hơn đối với hàng hóa được đăng bán.
Đấu tranh chống hàng giả và vi phạm quyền sở hữu trí tuệ không chỉ là trách nhiệm của cơ quan chức năng mà cần sự tham gia của toàn xã hội. Mỗi người tiêu dùng cần nâng cao ý thức khi lựa chọn sản phẩm, ưu tiên sử dụng hàng hóa rõ nguồn gốc, xuất xứ và nói không với hàng giả, hàng vi phạm quyền sở hữu trí tuệ.











