Người trẻ La Ha giữ gìn bản sắc dân tộc

Thiếu nữ dân tộc La Ha xã Chiềng Lao biểu diễn văn nghệ.

Hiện cộng đồng dân tộc La Ha ở Sơn La có khoảng 10.000 người, cư trú tại một số bản thuộc các xã: Chiềng Lao, Bình Thuận, Chiềng La, Mường Khiêng... Cộng đồng người La Ha có ngôn ngữ riêng, sinh sống xen cư với đồng bào Thái nên trong sinh hoạt hằng ngày, ngoài tiếng mẹ đẻ, nhiều nơi còn sử dụng tiếng Thái để giao tiếp.

Trải qua nhiều thế hệ, người La Ha vẫn lưu giữ nhiều nét văn hóa truyền thống đặc sắc, như: Trang phục, các điệu múa dân gian cùng các nghi lễ tín ngưỡng gắn với đời sống cộng đồng. Trong đó, lễ Pang A được xem là nghi lễ lớn và có ý nghĩa quan trọng trong đời sống văn hóa của dân tộc La Ha. Lễ Pang A đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia từ năm 2018. Nghi lễ thường được tổ chức vào cuối tháng 3 hoặc đầu tháng 4 hằng năm, nhằm cầu mùa, cầu sức khỏe, cầu may mắn và bày tỏ lòng biết ơn với thần linh, tổ tiên.

Ngày nay, trong các hoạt động của lễ Pang A, nhiều thanh niên La Ha tích cực tham gia chuẩn bị, luyện tập và biểu diễn các tiết mục văn nghệ truyền thống, như: Múa trống, các điệu múa dân gian đặc trưng. Những điệu múa mô phỏng đời sống lao động, sinh hoạt của cộng đồng được lớp trẻ tiếp nối và gìn giữ.

Thầy mo thực hiện lễ cúng tại Lễ Pang A, xã Chiềng Lao.

Mới đây tại bản Nà Lếch, xã Chiềng Lao đã tổ chức Lễ Pang A của dân tộc La Ha, thu hút đông đảo nhân dân tham gia. Có mặt tại buổi lễ, chúng tôi ấn tượng với hình ảnh các chàng trai, cô gái La Ha trong trang phục truyền thống say sưa biểu diễn các điệu múa dân gian, mang đến không khí rộn ràng của ngày hội bản làng.

Là một trong những người trẻ tích cực tham gia đội văn nghệ của bản, chị Lò Thị Pâng, bản Nà Lếch, xã Chiềng Lao, chia sẻ: Đội văn nghệ của bản thường xuyên luyện tập các điệu múa truyền thống để biểu diễn trong các dịp lễ, Tết, đặc biệt là Lễ Pang A. Tôi và nhiều bạn trẻ trong bản tích cực tham gia, qua đó giúp chúng tôi hiểu hơn về văn hóa của dân tộc mình và cảm thấy tự hào khi được góp phần giữ gìn những nét đẹp truyền thống ấy.

Ông Vũ Minh Thái, Chủ tịch UBND xã Chiềng Lao, cho biết: Việc phục dựng Lễ Pang A và các hoạt động văn hóa cộng đồng đã tạo điều kiện để thanh niên địa phương tham gia, tìm hiểu và tiếp nối những giá trị văn hóa của dân tộc La Ha, góp phần nâng cao ý thức bảo tồn văn hóa truyền thống trong thế hệ trẻ.

Thanh niên dân tộc La Ha ở bản Nà Lếch, xã Chiềng Lao biểu diễn điệu múa mô phỏng lao động sản xuất trong Lễ Pang A.

Còn tại bản Hán, xã Bình Thuận, nơi có gần 70 gia đình là dân tộc La Ha sinh sống, nhiều thanh niên trong bản đã chủ động tìm hiểu và học hỏi các nghi lễ truyền thống của dân tộc. Dưới sự hướng dẫn của các bậc cao niên, một số người trẻ bước đầu học cách thực hiện các nghi thức cúng trong các dịp lễ hội và sinh hoạt cộng đồng, góp phần gìn giữ những phong tục, tín ngưỡng lâu đời của dân tộc.

Anh Lành Văn Đoàn, bản Hán, chia sẻ: Là thế hệ trẻ, tôi thường xuyên học hỏi về các nghi lễ truyền thống, đặc biệt là cách thực hiện các nghi thức cúng trong lễ hội của dân tộc. Qua đó, tôi hiểu hơn và mong muốn được tiếp nối, gìn giữ truyền thống tốt đẹp của dân tộc mình.

Ngày càng có nhiều người trẻ La Ha tích cực tham gia các hoạt động văn hóa truyền thống của bản làng. Sự tiếp nối ấy đang góp phần gìn giữ và lan tỏa bản sắc văn hóa dân tộc La Ha trong cộng đồng, để những giá trị văn hóa truyền thống tiếp tục được gìn giữ và phát huy qua các thế hệ.

Minh Ngọc