Nguyên tắc quan trọng khi lên kế hoạch đầu tư theo tuổi thọ

Bài học đầu tiên mà bất kỳ nhà đầu tư nào cũng biết là các con số có thể thay đổi, và điều đó không chỉ gói gọn trong biến động giá tài sản.

Quan niệm về thời gian nắm giữ một khoản đầu tư, cũng như thời hạn của cả một danh mục, đã dịch chuyển sâu sắc trong những năm gần đây. Nguyên nhân cốt lõi xuất phát từ việc con người đang sống thọ hơn bao giờ hết.

Càng sống càng lâu càng muốn mạo hiểm với tiền

Theo các chuyên gia tại HSBC, tại nhiều thị trường phát triển như Monaco, Thụy Sĩ ở châu Âu hay Nhật Bản, Hàn Quốc, Hong Kong (Trung Quốc) ở châu Á thì tuổi thọ trung bình của con người đang tiến gần mốc 90.

Điều này khiến chiến lược đầu tư truyền thống "rút lui khỏi việc kinh doanh sau tuổi 60" trở nên lỗi thời.

Theo các chuyên gia, quy tắc phân bổ tài sản kinh điển là tỷ trọng trái phiếu tương ứng với số tuổi, tức một người 80 tuổi nên giữ khoảng 80% giá trị danh mục đầu tư ở sản phẩm trái phiếu, đang mất dần chỗ đứng.

Thay vì tăng tỷ trọng trái phiếu để bảo toàn vốn khi tuổi thọ kéo dài, nghịch lý là nhiều nhà đầu tư lớn tuổi lại chọn con đường giảm tỷ trọng của tài sản phòng thủ này.

Bà Esty Dwek, Giám đốc Bộ phận Tư vấn Đầu tư khu vực châu Âu, Trung Đông và châu Phi của HSBC Private Banking, lý giải sự thay đổi này phần lớn diễn ra một cách vô thức, bắt nguồn từ chính cảm nhận về tuổi tác.

Bà Esty Dwek, Giám đốc Bộ phận Tư vấn Đầu tư khu vực châu Âu, Trung Đông và châu Phi của HSBC Private Banking. Ảnh: HSBC.

"Chúng tôi gặp không ít khách hàng cao tuổi nhưng họ hoàn toàn không xem mình là người già. Họ cảm thấy vẫn còn rất nhiều thời gian để chấp nhận rủi ro cao hơn, tiếp tục điều hành doanh nghiệp hoặc thậm chí khởi nghiệp nhiều lần nữa", bà chia sẻ.

Theo bà, những tiến bộ trong y tế và lối sống không chỉ kéo dài tuổi thọ mà khiến con người cảm thấy trẻ trung hơn, một yếu tố tâm lý tác động trực tiếp đến khẩu vị rủi ro khi đầu tư.

Ông Georgios Leontaris, Giám đốc Đầu tư khu vực Thụy Sĩ và châu Âu - Trung Đông - châu Phi của HSBC Private Banking, bổ sung một lý giải khác đến từ chính diễn biến thị trường.

"Đầu tư vào tài sản rủi ro mang lại hiệu quả rất tốt kể từ sau khủng hoảng tài chính toàn cầu cuối những năm 2000. Thị trường có lúc suy giảm nhưng không quá lâu và thực tế sau đó đã phục hồi nhanh chóng", ông nói.

Trải nghiệm thị trường phục hồi nhanh sau các đợt suy giảm củng cố niềm tin của nhà đầu tư lớn tuổi rằng họ có đủ thời gian để vượt qua biến động và tiếp tục để thị trường tạo ra giá trị.

Bà Dwek cũng lưu ý thêm khác biệt thế hệ đáng chú ý khi nhà đầu tư trẻ đang chủ động hơn hẳn trong việc hoạch định tài chính cho cuộc sống trường thọ, thay vì chỉ phản ứng khi về già.

Tài sản cũng cần một “tuổi thọ” dài hơn

Sống lâu hơn đồng nghĩa với cơ hội chứng kiến thế hệ thứ hai, thứ ba, thậm chí thứ tư trong gia đình trưởng thành. Chính sự gắn bó đa thế hệ này đang thúc đẩy nhiều nhà đầu tư có giá trị tài sản ròng cao (HNW) và siêu cao (UHNW) chuyển hướng sang các kế hoạch đầu tư mang tầm nhìn xuyên thế hệ.

"Một trong những thay đổi lớn chúng tôi quan sát thấy là thời gian đầu tư của khách hàng đang ngày càng dài hơn. Đặc biệt, nhiều doanh nhân muốn tài sản của mình có thể tồn tại qua nhiều thế kỷ. Họ không chỉ nghĩ đến tuổi thọ của bản thân mà còn quan tâm đến tuổi thọ của tài sản", bà Esty Dwek cho biết.

Tư duy này đang định hình lại cách nhà đầu tư có giá trị tài sản ròng cao và siêu cao phân bổ tài sản, danh mục không còn chỉ phục vụ một mục tiêu, mà được tối ưu song song, vừa tạo đủ thu nhập cho thế hệ hiện tại, vừa nuôi dưỡng tăng trưởng cho các thế hệ kế tiếp.

Ông Leontaris cho rằng chính logic này giải thích vì sao các phương tiện đầu tư dạng đóng đang ngày càng phổ biến. Nhà đầu tư sẵn sàng đánh đổi tính thanh khoản ngắn hạn để rót vốn vào các dự án hạ tầng dài hạn, vốn được thiết kế để tạo lợi suất cao hơn theo thời gian.

Ông Georgios Leontaris, Giám đốc Đầu tư khu vực Thụy Sĩ và châu Âu - Trung Đông - châu Phi của HSBC Private Banking. Ảnh: HSBC.

"Chúng tôi nhận thấy các khoản đầu tư này khá hấp dẫn đối với nhà đầu tư lớn tuổi, những người tin rằng họ vẫn còn 20 hoặc 30 năm nữa để hưởng lợi từ đó", chuyên gia của HSBC Private Banking phân tích.

Từ quan sát thực tế, các chuyên gia HSBC cho rằng nguyên tắc nền tảng cho việc hoạch định tài chính dài hạn theo tuổi thọ là cần xác định rõ tầm nhìn và người thụ hưởng.

Trước khi xây dựng danh mục, nhà đầu tư cần hiểu rõ mục tiêu, khẩu vị rủi ro của chính mình, cũng như những người thừa kế hoặc thụ hưởng cần được tính đến trong kế hoạch.

Ngoài ra, đa dạng hóa theo khu vực địa lý, ngành nghề và nhóm tài sản trở thành công cụ chủ đạo để nhà đầu tư vừa tối ưu lợi nhuận vừa giảm thiểu rủi ro trong hành trình đầu tư kéo dài nhiều thập kỷ. Kết hợp đa dạng hóa theo chiều rộng với phân bổ tài sản linh hoạt giúp danh mục đứng vững qua nhiều chu kỳ thị trường và những biến chuyển của nền kinh tế.

Bà Esty Dwek khuyên nếu xây dựng một danh mục đa dạng với tầm nhìn dài hạn ngay từ đầu, về cơ bản nhà đầu tư có thể để danh mục "tự vận hành" và chỉ cần điều chỉnh nhỏ ở một vài điểm. Điều này không chỉ giải phóng thời gian cho những ưu tiên khác trong cuộc sống, mà còn góp phần ổn định lợi nhuận về dài hạn.

Việc tận dụng lợi thế của thời gian cũng là điều cần chú ý. Thời gian đầu tư dài hơn mang lại hiệu ứng lãi kép từ việc tái đầu tư lợi nhuận, đồng thời mở ra cơ hội tham gia sớm vào các lĩnh vực mới có tiềm năng phát triển trong tương lai.