Nhà mạng kiến nghị chính sách thúc đẩy IPv6-Only
Việt Nam là một trong những quốc gia dẫn đầu thế giới về tỷ lệ ứng dụng IPv6. Tuy nhiên, việc chuyển sang mạng IPv6-Only để đáp ứng yêu cầu phát triển của 5G, IoT và Cloud vẫn còn nhiều thách thức. VNPT và Viettel đã chỉ ra hàng loạt rào cản, đồng thời đưa ra những kiến nghị chính sách quan trọng nhằm giải quyết tình trạng này.
Mặc dù việc chuyển đổi sang IPv6-Only mang lại nhiều lợi ích về tối ưu hóa mạng lưới, cả VNPT và Viettel đều thừa nhận quá trình này đang vấp phải những khó khăn lớn, đặc biệt là sự thiếu đồng bộ của hệ sinh thái.

Vẫn còn nhiều vướng mắc trong quá trình chuyển sang IPv6-Only. Ảnh minh họa.
Theo VNPT, rào cản lớn nhất hiện nay là hệ sinh thái IPv6 chưa đồng bộ, khi các dịch vụ và ứng dụng IPv4 vẫn đang chiếm tỷ lệ lớn. Bên cạnh đó, số liệu đo lường IPv6 hiện chưa được thống nhất về nguồn dữ liệu, phương pháp đo lường cũng như số mẫu thống kê. Mạng lưới khách hàng rất lớn khiến mọi thay đổi trên hệ thống đều có phạm vi tác động rộng, buộc nhà mạng phải thực hiện thận trọng, theo từng bước. Ngoài ra, thiết bị đầu cuối của người dùng có quá nhiều chủng loại với các firmware khác nhau khiến việc kiểm soát trở nên khó khăn.
Chia sẻ chung góc nhìn này, Viettel nhấn mạnh việc chuyển đổi trên mạng băng rộng cố định khó khăn hơn rất nhiều so với mạng di động. Nguyên nhân là do vòng đời của các thiết bị đầu cuối của khách hàng (CPE) quá dài, thường kéo dài từ 7 đến 10 năm, làm chậm đáng kể tốc độ chuyển đổi. Hơn thế nữa, sự đa dạng của các thiết bị thông minh trong gia đình (như TV, camera, thiết bị nhà thông minh, máy in) và nhiều ứng dụng cũ vẫn mặc định sử dụng IPv4, đòi hỏi phải được kiểm thử tính tương thích vô cùng cẩn thận.
Đứng ở góc độ vận hành, Viettel cũng chỉ ra thách thức khi nhà mạng phải quản lý hàng triệu thiết bị CPE trải dài qua nhiều thế hệ phần cứng. Bên cạnh đó, việc giám sát, lưu vết trong môi trường dùng chung cổng kết nối rất quan trọng, đòi hỏi đội ngũ hỗ trợ kỹ thuật phải có kịch bản xử lý sự cố hoàn toàn mới nhằm đảm bảo trải nghiệm khách hàng không bị gián đoạn.
Để giải quyết bài toán trên, cả VNPT và Viettel đều đồng tình rằng thành công của IPv6-Only không chỉ nằm ở năng lực của mạng lưới mà phụ thuộc vào sự sẵn sàng của thiết bị đầu cuối và sự phối hợp của toàn bộ hệ sinh thái.
VNPT đề xuất cơ quan quản lý cần sớm ban hành bộ tiêu chí IPv6-Only (áp dụng cho nhà mạng, dịch vụ nội dung, cơ quan Nhà nước, IDC...) và yêu cầu bắt buộc các thiết bị mới sản xuất hoặc nhập khẩu phải hỗ trợ IPv6/IPv6-Only. Bổ sung cho kiến nghị này, Viettel cho rằng cần thiết lập tiêu chuẩn cho CPE mới (bắt buộc hỗ trợ DHCPv6-PD, quản lý từ xa và khả năng chuyển đổi IPv6-Only), đồng thời đẩy nhanh các chương trình thay thế các thiết bị gateway gia đình cũ chỉ hỗ trợ IPv4.
Cùng với đó, VNPT kiến nghị áp dụng yêu cầu bắt buộc hỗ trợ IPv6 đối với các dịch vụ số trọng yếu của quốc gia như dịch vụ công, ngân hàng, giáo dục, y tế. Trong khi đó, Viettel đề xuất xây dựng một nền tảng thử nghiệm quốc gia – cung cấp môi trường dùng chung để kiểm tra tính tương thích IPv6 cho các ứng dụng, trang web và dịch vụ đám mây.
VNPT mong muốn thống nhất phương pháp đo và số liệu, cũng như có cơ chế khuyến khích, xếp hạng cho công tác chuyển đổi, trong khi Viettel đặc biệt nhấn mạnh việc cần tiêu chuẩn hóa các quy định truy cập trong môi trường chia sẻ cổng kết nối.
Bên cạnh đó, Viettel đề xuất sự phối hợp chéo giữa các nhà cung cấp dịch vụ Internet thông qua VNNIC để thống nhất mô hình chuyển đổi, phương pháp kiểm thử và chia sẻ các bài học kinh nghiệm.
Việc tiến tới IPv6-Only là bước đi tất yếu để đảm bảo Internet Việt Nam mở rộng bền vững, an toàn. Tuy nhiên, để mục tiêu này thành hiện thực trên quy mô lớn, sự nỗ lực đơn lẻ của các nhà mạng là chưa đủ mà cần những chính sách quyết liệt từ các cơ quan quản lý nhà nước để đồng bộ hóa toàn bộ hệ sinh thái viễn thông - công nghệ thông tin.














