Nhân quyền không thể bị lợi dụng

Ngành y tế tỉnh Lào Cai luôn chú trọng tuyên truyền và chăm sóc sức khỏe cho đồng bào dân tộc thiểu số và người cao tuổi. (Ảnh: Sở Y tế Lào Cai)

Dưới vỏ bọc “cứu trợ người tị nạn”, tổ chức khủng bố “Ủy ban cứu người vượt biển” (BPSOS) thời gian gần đây tiếp tục bộc lộ rõ bản chất chính trị hóa hoạt động nhân đạo, lợi dụng danh nghĩa nhân quyền để can thiệp, gây sức ép đối với Việt Nam. Cần nhận diện và kiên quyết đấu tranh, phản bác những chiêu trò mới, thủ đoạn cũ ấy trên cơ sở lý luận và thực tiễn, nhằm góp phần bảo vệ vững chắc, uy tín quốc gia và sự thật khách quan về tình hình nhân quyền ở Việt Nam.

Mới đây, BPSOS do Nguyễn Đình Thắng điều hành đã soạn thảo và phát tán cái gọi là “thỉnh nguyện thư” gửi Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ, với nội dung vu cáo Việt Nam vi phạm nhân quyền, kêu gọi áp đặt các biện pháp trừng phạt và đưa Việt Nam vào danh sách “Các quốc gia cần quan tâm đặc biệt về tự do tôn giáo” (CPC). Nguyễn Đình Thắng rêu rao rằng, đã vận động 18 tổ chức quốc tế, 30 cá nhân ký tên vào “thỉnh nguyện thư”. Đây là “kịch bản quen thuộc” được một số tổ chức, cá nhân cực đoan ở hải ngoại, trong đó có BPSOS lặp đi lặp lại suốt nhiều năm và gia tăng tần suất vào những thời điểm diễn ra các sự kiện chính trị quan trọng của đất nước như bầu cử, đại hội Đảng, hoặc các ngày lễ lớn.

Có thể thấy, việc Nguyễn Đình Thắng rêu rao vận động được một số tổ chức, cá nhân ký tên vào “thỉnh nguyện thư” thực chất chỉ là chiêu thức tạo dựng “tính chính danh giả tạo”, nhằm đánh lừa dư luận quốc tế. Trên thực tế, nhiều chuyên gia nghiên cứu về quan hệ quốc tế và nhân quyền đã chỉ ra rằng, các bản kiến nghị kiểu này thường thiếu cơ sở kiểm chứng, dựa trên thông tin phiến diện, thậm chí bị bóp méo. Tiến sĩ Carlyle A. Thayer, chuyên gia về Việt Nam học tại Học viện Quốc phòng Australia, thuộc Đại học New South Wales từng nhận định rằng những cáo buộc về nhân quyền đối với Việt Nam từ một số tổ chức lưu vong không phản ánh đầy đủ bối cảnh lịch sử, văn hóa và điều kiện phát triển của Việt Nam, do đó thiếu tính khách quan và khoa học.

Theo hồ sơ của cơ quan chức năng, BPSOS có mối liên hệ với tổ chức “Người Thượng vì công lý” (MSFJ) - tổ chức đã bị Bộ Công an Việt Nam đưa vào danh sách khủng bố sau vụ việc nghiêm trọng xảy ra tại Đắk Lắk tháng 6/2023. Mối liên hệ này cho thấy, việc lợi dụng chiêu bài “nhân quyền” để che đậy, tiếp tay cho các hoạt động chống phá, thậm chí liên quan bạo lực, khủng bố, không còn là vấn đề quan điểm hay nhận thức, mà là hành vi vi phạm nghiêm trọng pháp luật, đe dọa an ninh, trật tự xã hội.

Tuy nhiên, cần nhìn nhận rõ rằng, mọi luận điệu xuyên tạc, dù được che đậy dưới hình thức nào, cũng không thể phủ nhận những thành tựu của Việt Nam trong bảo đảm và thúc đẩy quyền con người.

Ngay từ năm 1919, tại Versailles (1919-1920), Pháp, Nguyễn Ái Quốc đã thay mặt nhân dân Việt Nam đưa ra “Yêu sách của nhân dân An Nam”, trong đó đề cập trực tiếp đến các quyền tự do, dân chủ cơ bản. Tư tưởng ấy tiếp tục được thể chế hóa trong Tuyên ngôn Độc lập năm 1945 và Hiến pháp năm 1946 - bản Hiến pháp đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, khẳng định rõ nguyên tắc: Mọi quyền lực thuộc về nhân dân, không phân biệt giai cấp, tôn giáo, giới tính.

Trải qua các giai đoạn lịch sử, từ đấu tranh giải phóng dân tộc đến xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, quan điểm nhất quán của Đảng và Nhà nước Việt Nam là đặt con người vào vị trí trung tâm của mọi chính sách phát triển.

Văn kiện Đại hội XIV về bảo vệ và thực thi quyền con người thể hiện chủ trương nhất quán của Đảng ta, đó là: Mọi chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước phải thật sự xuất phát từ nhu cầu, nguyện vọng, quyền và lợi ích chính đáng, hợp pháp của nhân dân; lấy việc tôn trọng, bảo đảm, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, hạnh phúc và sự hài lòng của nhân dân làm thước đo và mục tiêu phấn đấu.

Thực tiễn hơn 40 năm đổi mới đã cung cấp những minh chứng sinh động và thuyết phục: Việt Nam từ một quốc gia nghèo, bị chiến tranh tàn phá nặng nề, đã vươn lên trở thành nước có thu nhập trung bình, với tốc độ tăng trưởng kinh tế ổn định, đời sống nhân dân không ngừng được cải thiện.

Theo Chương trình Phát triển Liên hợp quốc (UNDP), chỉ số phát triển con người (HDI) của Việt Nam liên tục tăng, đạt mức 0,766, thuộc nhóm quốc gia có mức phát triển con người cao. Báo cáo Hạnh phúc Thế giới năm 2025 cũng ghi nhận Việt Nam đứng thứ 46/143 quốc gia, tăng mạnh so với những năm trước.

Đặc biệt, việc Việt Nam được bầu làm thành viên Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2023-2025 và tiếp tục tái trúng cử nhiệm kỳ 2026-2028 với số phiếu ủng hộ cao (180/190) là minh chứng rõ ràng cho sự tín nhiệm của cộng đồng quốc tế.

Đây không chỉ là sự ghi nhận những nỗ lực trong nước, mà còn là đánh giá đối với vai trò, trách nhiệm và những đóng góp tích cực của Việt Nam trong thúc đẩy các sáng kiến về quyền con người ở tầm khu vực và toàn cầu.

Trong lĩnh vực pháp luật, Hiến pháp năm 2013 và các bộ luật liên quan đã cụ thể hóa ngày càng đầy đủ các quyền dân sự, chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội; đồng thời thiết lập các cơ chế bảo vệ quyền một cách hiệu quả hơn.

Các chương trình mục tiêu quốc gia về giảm nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới, bảo đảm an sinh xã hội, chăm sóc y tế, giáo dục… đều hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng sống của người dân, không ai bị bỏ lại phía sau.

Từ góc độ quốc tế, Việt Nam là thành viên tích cực của hầu hết các công ước quốc tế cơ bản về quyền con người, đồng thời nghiêm túc thực hiện các nghĩa vụ báo cáo định kỳ và tham gia cơ chế Rà soát định kỳ phổ quát (UPR). Những khuyến nghị phù hợp đều được Việt Nam tiếp thu, triển khai một cách có trách nhiệm, phù hợp điều kiện thực tiễn của đất nước.

Những luận điệu trong cái gọi là “thỉnh nguyện thư” của Nguyễn Đình Thắng và BPSOS không chỉ thiếu cơ sở thực tiễn mà còn đi ngược lại xu thế hợp tác, đối thoại xây dựng về nhân quyền trên thế giới hiện nay. Việc lợi dụng vấn đề nhân quyền để gây sức ép chính trị không những không mang lại hiệu quả, mà còn làm suy giảm lòng tin, cản trở quan hệ hợp tác giữa các quốc gia.

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng, Việt Nam luôn chủ trương đối thoại cởi mở, hợp tác trên tinh thần tôn trọng lẫn nhau, không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau.

Mọi vấn đề khác biệt cần được trao đổi thẳng thắn, trên cơ sở hiểu biết và tôn trọng đặc thù của mỗi quốc gia. Đây cũng là nguyên tắc đã được khẳng định trong Hiến chương Liên hợp quốc và các chuẩn mực quốc tế. Việc nhận diện, vạch trần những chiêu trò xuyên tạc của BPSOS không chỉ là yêu cầu trước mắt, mà còn là nhiệm vụ lâu dài trong công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, củng cố niềm tin, tăng cường đồng thuận xã hội và khẳng định vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.

THÁI SƠN-ĐÔNG Á