Nhân rộng mô hình bảo vệ môi trường

Cuối tháng 5/2026, Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) xã Quài Tở ra mắt mô hình “Ngôi nhà xanh” tại Chi hội Phụ nữ bản Có. Mô hình được triển khai bằng việc vận động hội viên thu gom chai nhựa, lon nước, giấy vụn, bìa carton và các loại phế liệu tái chế để tập kết, bán gây quỹ phục vụ các hoạt động an sinh xã hội. Theo chị Tòng Thị Duyên, Chủ tịch Hội LHPN xã Quài Tở, nguồn kinh phí thu từ việc bán phế liệu được quản lý công khai, sử dụng để hỗ trợ hội viên nghèo, phụ nữ có hoàn cảnh khó khăn và thăm hỏi hội viên khi ốm đau. Thời gian tới, Hội đặt mục tiêu nhân rộng mô hình đến 100% thôn, bản trên địa bàn; trước mắt, năm 2026 sẽ tiếp tục triển khai tại bản Ta và bản Tân Lập.

Đến nay, mô hình “Ngôi nhà xanh” đã thu hút gần 1.000 hội viên phụ nữ trong toàn tỉnh tham gia. Thông qua việc thu gom, phân loại phế liệu tái chế, mô hình vừa tạo nguồn quỹ hỗ trợ hội viên có hoàn cảnh khó khăn, vừa góp phần giảm lượng rác thải ra môi trường. Từ những việc làm thiết thực, ý thức bảo vệ môi trường của hội viên ngày càng được nâng cao, tạo sức lan tỏa tích cực trong cộng đồng.

Cùng với các cấp Hội LHPN, Hội Nông dân tỉnh cũng tích cực triển khai nhiều hoạt động gắn bảo vệ môi trường với đời sống và sản xuất. Tại bản Ló, xã Thanh Nưa, mô hình “Nông dân tham gia bảo vệ môi trường” đã mang lại những chuyển biến tích cực. Hơn 60 hộ dân tại đây được hỗ trợ 2 thùng chứa rác và 1 thùng ủ rác hữu cơ để phân loại ngay tại nguồn. Nhờ được hướng dẫn quy trình bài bản, nhiều gia đình đã tận dụng rác hữu cơ làm phân bón cho cây trồng, giảm tối đa lượng rác thải ra môi trường. Chai nhựa, bao bì và các vật liệu tái chế được thu gom riêng, góp phần hạn chế tình trạng xả thải bừa bãi.

Là một trong những hộ tiên phong thực hiện mô hình, gia đình anh Cà Văn Thức đã có nhiều thay đổi trong thói quen sinh hoạt hằng ngày. Anh cho biết, trước đây rác thải trong gia đình thường được gom chung và bỏ đi, nhưng từ khi được hướng dẫn phân loại và ủ rác hữu cơ, gia đình đã chủ động tận dụng nguồn rác này để làm phân bón cho cây trồng; vừa giảm chi phí mua phân bón, lại giúp sân vườn sạch sẽ hơn...

Anh Cà Văn Thức, bản Ló, xã Thanh Nưa (đứng giữa) chia sẻ kinh nghiệm tận dụng rác hữu cơ làm phân bón cho cây trồng.

Thời gian qua, các cấp, ngành, tổ chức chính trị - xã hội trên địa bàn tỉnh đã chủ động xây dựng, duy trì nhiều mô hình, phong trào bảo vệ môi trường phù hợp với điều kiện thực tế từng địa bàn. Như “Đường hoa phụ nữ”, “Đường thôn, bản xanh - sạch - đẹp”, “Xây dựng gia đình 5 có, 3 sạch”, “Thu gom phế liệu gây quỹ”, “Tuyến đường kiểu mẫu”... thu hút gần 54.000 hội viên phụ nữ tham gia.

Theo bà Pờ Diệu Ninh, Chủ tịch Hội LHPN tỉnh, hiệu quả của các mô hình bảo vệ môi trường đến từ cách làm linh hoạt, khi các mục tiêu, nhiệm vụ chung được cụ thể hóa bằng những việc làm thiết thực, gắn với đời sống hằng ngày của hội viên. Chính sự gần gũi đó đã giúp mỗi người dần thay đổi nhận thức, nâng cao ý thức và trách nhiệm trong giữ gìn môi trường sống. Nhiều mô hình đã phát huy hiệu quả rõ rệt, trở thành điểm sáng ở cơ sở. Qua đó, góp phần xây dựng thôn, bản ngày càng xanh, sạch, đẹp hơn, đồng thời lan tỏa lối sống thân thiện với môi trường.

Bên cạnh những kết quả tích cực, việc duy trì và nhân rộng các mô hình bảo vệ môi trường vẫn gặp không ít khó khăn. Tại một số địa bàn vùng sâu, vùng xa, nhận thức của một bộ phận người dân về phân loại, xử lý rác thải chưa thực sự đầy đủ; hệ thống thu gom, vận chuyển rác còn hạn chế. Trong khi đó, việc thay đổi thói quen sinh hoạt và tập quán xử lý rác thải đã tồn tại lâu năm cần thêm thời gian, cùng sự tuyên truyền, vận động thường xuyên của các cấp ủy, chính quyền và các tổ chức đoàn thể.

Hiện nay, toàn tỉnh có 1.000 mô hình, phong trào bảo vệ môi trường thu hút đông đảo đoàn viên, hội viên và nhân dân tham gia. Các phong trào “Ngày thứ Bảy tình nguyện”, “Ngày Chủ nhật xanh” được tổ chức thường xuyên. Hiệu quả được thể hiện rõ nét khi trên 90% hộ gia đình trên địa bàn tỉnh đã có nhà tiêu, nhà tắm, thiết bị chứa nước hợp vệ sinh, bảo đảm tiêu chí “3 sạch”; tỷ lệ chất thải nhựa được thu gom, tái chế và xử lý đạt 90%...

Thực tiễn triển khai cho thấy, khi người dân trở thành chủ thể tham gia các hoạt động bảo vệ môi trường, những việc làm giản dị trong sinh hoạt hằng ngày cũng có thể tạo ra chuyển biến rõ nét trong cộng đồng. Trên cơ sở đó, việc tiếp tục duy trì và nhân rộng các mô hình phù hợp với điều kiện thực tế sẽ góp phần cải thiện chất lượng môi trường sống, hình thành nếp sống văn minh và tạo nền tảng cho phát triển bền vững trên địa bàn tỉnh.