Nhân rộng trường mầm non không rác nhựa

Một hoạt động giáo dục cho trẻ tại Trường Mầm non tư thục Bé Hạnh Phúc về giảm các loại rác thải nhựa. Ảnh: ĐVCC

Những hoạt động nhằm hạn chế bị nhiễm vi nhựa, bảo vệ sức khỏe và hình thành thói quen bảo vệ môi trường, giảm rác nhựa… đang được Sở Giáo dục và Đào tạo cùng các tổ chức, địa phương triển khai.

Giảm rác nhựa ngay từ đầu nguồn

Từ tháng 2/2026, Trường Mầm non tư thục Bé Hạnh Phúc (phường Điện Bàn Đông) cùng 16 trường mầm non khác trên địa bàn các phường Sơn Trà, Điện Bàn Đông và Điện Bàn tham gia xây dựng mô hình trường mầm non không rác thải nhựa. Nhà trường đã làm việc với các đơn vị cung cấp thực phẩm để thống nhất thực hiện các giải pháp hạn chế tối đa bao bì nhựa dùng một lần, từng bước xây dựng chuỗi cung ứng thực phẩm an toàn cho sức khỏe của trẻ, thân thiện với môi trường.

Theo đó, rau, củ, quả được vận chuyển bằng túi vải, giỏ nhựa hoặc các dụng cụ có thể sử dụng nhiều lần thay cho túi ni lông dùng một lần. Thịt, cá và các thực phẩm tươi sống được đựng trong các hộp nhựa cứng chuyên dụng, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm và có thể tái sử dụng nhiều lần. Phụ huynh được khuyến khích cho trẻ ăn sáng tại trường để hạn chế việc mang thức ăn từ bên ngoài vào bằng túi ni lông, hộp nhựa hoặc hộp xốp dùng một lần. Đối với quần áo bẩn của trẻ, nhà trường chuẩn bị túi vải cá nhân để sử dụng lâu dài thay cho túi ni lông…

Cô Đặng Thị Thu Hiệp, Hiệu trưởng Trường Mầm non tư thục Bé Hạnh Phúc cho hay: “Sau một thời gian triển khai đồng bộ các giải pháp, nhận thức và hành động của cán bộ, giáo viên, nhân viên, phụ huynh và trẻ đã có sự chuyển biến rõ rệt. Túi ni lông, hộp xốp hay chai nhựa dùng một lần được hạn chế đáng kể. Phụ huynh phối hợp thực hiện các biện pháp giảm rác nhựa trong trường học ngày càng tích cực. Điều đáng ghi nhận hơn cả là thông qua các hoạt động học tập và trải nghiệm, 95,7% số trẻ tại trường đã biết thải bỏ rác đúng nơi quy định, phân loại rác... và nhiều trẻ còn nhắc nhở người thân trong gia đình phân loại rác tại nhà, hạn chế sử dụng túi ni lông”.

Trường Mầm non tư thục Bé Hạnh Phúc thường xuyên giáo dục cho trẻ bảo vệ môi trường và hạn chế sử dụng sản phẩm nhựa dùng một lần, giảm rác thải nhựa. Ảnh: ĐVCC

Tại trường Mẫu giáo Vĩnh Điện (phường Điện Bàn), sau khi tham gia tập huấn triển khai mô hình nhân rộng trường mầm non không rác thải nhựa, nhà trường tập trung vào công tác truyền thông và giáo dục về giảm rác tại trường, trong đó đã đặt ra nội quy giảm sử dụng sản phẩm nhựa dùng một lần để chung tay xây dựng môi trường học đường sạch, đẹp và an toàn cho sức khỏe của trẻ.

Bên cạnh đó, với điểm nhấn là lớp học không rác, trẻ được tham gia phân loại rác tại nguồn; biết thải bỏ đúng loại rác vào các thùng phù hợp; tái sử dụng lõi giấy, chai nhựa, ly nhựa, ống hút, hộp sữa… để làm đồ dùng, đồ chơi… Cô Lâm Bích Linh, Hiệu trưởng Trường Mẫu giáo Vĩnh Điện cho biết: “Lượng rác thải nhựa trong trường đã giảm hơn 90% so với 4 tháng trước. Khuôn viên nhà trường luôn sạch sẽ, nhà trường từng bước hình thành văn hóa không rác. Trường sẽ tiếp tục duy trì và nâng cao chất lượng mô hình này để việc bảo vệ môi trường trở thành một nét văn hóa tự nhiên của cô và trò”.

Nhân rộng mô hình

Trường mầm non không rác thải nhựa là một mô hình thuộc dự án thúc đẩy giảm nhựa và quản lý rác có sự tham gia của các bên do Tổ chức Môi trường Thái Bình Dương (PE) tài trợ, Sở Giáo dục và Đào tạo, Liên hiệp các Hội Khoa học và kỹ thuật thành phố Đà Nẵng và Trung tâm Nghiên cứu xây dựng năng lực thích ứng (CAB) phối hợp tổ chức thực hiện từ tháng 2 đến tháng 6/2026.

Theo Trung tâm Nghiên cứu xây dựng năng lực thích ứng (CAB), sau 4 tháng thực hiện mô hình này, 17 trường trên địa bàn các phường Sơn Trà, Điện Bàn Đông và Điện Bàn đã thực hiện hiệu quả mô hình với nhiều kết quả được định lượng, định tính cụ thể. Các trường đã thực hiện những giải pháp hiệu quả như: phối hợp với nhà cung cấp thực phẩm giảm lượng bao bì ngay từ đầu nguồn; đưa phân loại rác và giảm rác nhựa thành hoạt động học tập hằng ngày của trẻ; trang bị túi vải hoặc túi tái sử dụng cho phụ huynh để thay thế túi ni lông; khuyến khích trẻ trở thành “đại sứ nhỏ” lan tỏa các hành động bảo vệ môi trường, giảm rác nhựa… đến gia đình.

Các trường tham gia mô hình trường mầm non không rác thải nhựa chia sẻ kinh nghiệm thực hiện các biện pháp để nhân rộng mô hình hiệu quả. Ảnh: HOÀNG HIỆP

Từ thành công của 17 trường tại 3 phường trong 4 tháng qua và 1 trường trong năm 2025, mô hình trường mầm non không rác thải nhựa đang được Sở Giáo dục và Đào tạo, Trung tâm Nghiên cứu xây dựng năng lực thích ứng (CAB) phối hợp hỗ trợ duy trì tại 18 trường nói trên và triển khai nhân rộng sang 34 trường mầm non khác tại 16 xã, phường trên địa bàn thành phố Đà Nẵng.

Cô Đặng Thị Cẩm Tú, Trưởng phòng Giáo dục mầm non, Sở Giáo dục và Đào tạo thông tin, những kết quả đạt được trong 4 tháng triển khai mô hình trường mầm non không rác thải nhựa tại 17 trường đã tạo chuyển biến tích cực trong nhà trường, thậm chí lan tỏa đến các gia đình và cộng đồng.

Sở Giáo dục và Đào tạo đang chỉ đạo nhân rộng mô hình này đến các cơ sở giáo dục mầm non trên địa bàn thành phố ngay đầu năm học 2026 - 2027 bằng việc xây dựng kế hoạch hành động cụ thể để thực hiện mô hình, góp phần giảm thiểu rác nhựa, nâng cao chất lượng giáo dục về bảo vệ môi trường…