Nhật Bản ngưỡng mộ con đường hòa bình và phát triển mà Việt Nam theo đuổi

Nhận lời mời của Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng, Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae sẽ thăm chính thức Việt Nam từ ngày 1 đến ngày 3/5. Chuyến thăm diễn ra đúng vào dịp Việt Nam vừa kiện toàn bộ máy lãnh đạo, thể hiện sự coi trọng to lớn của Chính phủ Nhật Bản đối với mối quan hệ hợp tác song phương.

Nhân dịp này, Đại sứ Nhật Bản Ito Naoki đã chia sẻ với phóng viên Báo Điện tử VietnamPlus một số nội dung quan trọng của chuyến thăm.

Tăng cường tin cậy chính trị giữa hai nước

- Thưa Đại sứ, ông có đánh giá thế nào về ý nghĩa chuyến thăm Việt Nam của Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae?

Đại sứ Ito Naoki: Đây là lần thứ hai Thủ tướng Takaichi đến thăm Việt Nam, tuy nhiên lần trước là vào năm 2020, khi bà còn giữ cương vị Bộ trưởng Bộ nội vụ Truyền thông Nhật Bản.

Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi phát biểu tại thủ đô Tokyo. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

Gần như là một thông lệ, các Thủ tướng Nhật Bản sẽ thăm Việt Nam trong vòng một năm sau khi nhậm chức. Đây là minh chứng rõ ràng cho sự coi trọng của Nhật Bản đối với Việt Nam.

Chuyến thăm Việt Nam lần này của Thủ tướng Takaichi được thực hiện vào thời điểm chưa đầy một tháng kể từ khi Việt Nam bầu ra các lãnh đạo mới như Chủ tịch nước và Thủ tướng. Điều này thể hiện rõ quan điểm của Nhật Bản trong việc coi trọng Việt Nam và kỳ vọng vào vai trò mà Việt Nam sẽ đảm nhận trong cộng đồng quốc tế.

Chuyến thăm nhằm xây dựng mối quan hệ tin cậy giữa lãnh đạo hai nước, đánh giá những thành quả của quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện, đồng thời xác nhận những nội dung hợp tác quan trọng trong thời gian tới.

- Xin Đại sứ chia sẻ về một số nội dung quan trọng của chuyến thăm?

Đại sứ Ito Naoki: Nhật Bản mong muốn tăng cường quan hệ với các nhà lãnh đạo Việt Nam, bao gồm Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và Thủ tướng Lê Minh Hưng. Đây sẽ là cơ hội để khẳng định việc tăng cường phối hợp trong quan hệ song phương dựa trên khuôn khổ Đối tác Chiến lược Toàn diện (CSP) cũng như trong việc ứng phó với các vấn đề của khu vực và cộng đồng quốc tế. Nhiều cuộc hội đàm cấp cao sẽ được thực hiện để trao đổi về các chủ đề năng lượng, bảo đảm an ninh kinh tế, đất hiếm, giao lưu nhân dân, học thuật giữa hai nước...

Đại sứ Nhật Bản Ito Naoki trả lời phỏng vấn. (Ảnh: Minh Thu/Vietnam+)

Trong chuyến thăm, Thủ tướng Takaichi dự kiến sẽ có bài phát biểu về chính sách đối ngoại, bao gồm nội dung về sự phát triển của sáng kiến “Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và rộng mở (FOIP)” tại trường Đại học Quốc gia Hà Nội. Đây là lần thứ hai kể từ khi cựu Thủ tướng Nhật Bản Suga Toshihide có bài phát biểu chính sách được thực hiện tại trường Đại học Việt Nhật vào tháng 10/2020.

Để hiện thực hóa và phát triển hơn nữa sáng kiến FOIP, việc tăng cường hợp tác với Việt Nam - một quốc gia có tốc độ tăng trưởng nổi bật trong khu vực Đông Nam Á và đang ngày càng nâng cao vị thế trên trường quốc tế - là vô cùng quan trọng. Việc lựa chọn Việt Nam làm địa điểm cho bài phát biểu này vì thế mang ý nghĩa hết sức sâu sắc.

Nhật Bản, với tư cách là một quốc gia cùng khát vọng hòa bình, mong muốn hợp tác với Việt Nam để chủ động tạo dựng một môi trường quốc tế hòa bình và ổn định.

Lễ khánh thành tuyến đường sắt đô thị số 1 Bến Thành-Suối Tiên (tuyến Metro số 1). Đây là dự án vốn vay ODA lớn nhất của Nhật Bản dành cho Việt Nam và là dự án mang tính biểu tượng của hợp tác Nhật-Việt (Thành phố Hồ Chí Minh, 9/3/2025). (Ảnh: Thanh Vũ/TTXVN)

4 trụ cột chiến lược định hình tương lai quan hệ Việt - Nhật

- Xin Đại sứ chia sẻ tầm nhìn về hợp tác Việt Nam-Nhật Bản trong tương lai?

Đại sứ Ito Naoki: Nhật Bản ủng hộ định hướng cải cách của Việt Nam hướng tới hai mục tiêu 100 năm vào các năm 2030 và 2045. Với sự chung tay của cả khu vực công và tư, Nhật Bản sẽ phát huy thế mạnh của mình để đóng góp vào “mô hình tăng trưởng mới” của Việt Nam.

Cụ thể, hợp tác song phương sẽ xoay quanh bốn trụ cột chính.

Thứ nhất, đó là hợp tác trong các lĩnh vực như bán dẫn, chuyển đổi số- chuyển đổi xanh, AI, đổi mới sáng tạo và khoa học công nghệ, được thúc đẩy thông qua việc tận dụng cả nguồn ODA của “thời đại mới.”

Trụ cột thứ hai là hợp tác về an ninh năng lượng và cơ sở hạ tầng chiến lược nhằm hỗ trợ sự phát triển trong tương lai của Việt Nam. Trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy nhanh việc phát triển cơ sở hạ tầng chiến lược nhằm đạt được các mục tiêu phát triển, Nhật Bản mong muốn hỗ trợ những nỗ lực này thông qua các dự án ODA thế hệ mới cũng như đầu tư từ khu vực tư nhân.

Trụ cột thứ ba là hợp tác giữa hai nước trong lĩnh vực ngoại giao và an ninh nhằm góp phần duy trì hòa bình và ổn định trong khu vực. Nhật Bản hoan nghênh việc Việt Nam đề cao “tự chủ chiến lược” và thúc đẩy hội nhập quốc tế, qua đó ngày càng nâng cao vai trò và hiện diện trên trường quốc tế.

Trụ cột thứ tư là hợp tác giữa hai nước nhằm thúc đẩy giao lưu nhân dân, văn hóa và học thuật. Thời điểm Thủ tướng Takaichi thăm Việt Nam trùng với kỳ nghỉ lễ của cả hai nước. Trong 3 tháng đầu năm nay, số người Việt Nam đến Nhật Bản là hơn 200.000 người, cao hơn 9% so với cùng kỳ năm ngoái. Đặc biệt, riêng tháng Ba, Nhật Bản đã đón khoảng 92.000 du khách Việt Nam sang Nhật Bản chủ yếu để ngắm hoa anh đào.

Hiện Nhật Bản là đối tác kinh tế hàng đầu của Việt Nam, nhà tài trợ ODA lớn nhất tại Việt Nam. (Ảnh: Tuấn Anh/ TTXVN)

Giao lưu và tình hữu nghị giữa nhân dân hai nước là nền tảng của quan hệ song phương. Chuyến thăm lần này của Thủ tướng được kỳ vọng sẽ trở thành một cơ hội để thúc đẩy hơn nữa các hoạt động giao lưu đó. Hai bên đặt mục tiêu đến năm 2030, tổng số lượt qua lại hai chiều sẽ vượt 2 triệu lượt người mỗi năm.

- Nghị quyết 80-NQ/TW về phát triển văn hóa và Nghị quyết 59-NQ/TW về hội nhập quốc tế trong tình hình mới đều nhấn mạnh nội dung giao lưu nhân dân, giao lưu văn hóa giữa Việt Nam và các nước. Trong nhiệm kỳ của mình, Đại sứ có đánh giá thế nào về hiệu quả của các hoạt động văn hóa để tăng cường hiểu biết lẫn nhau giữa hai nước?

Đại sứ Ito Naoki: Về giao lưu nhân dân, tôi thấy rằng các hội nghị, diễn đàn hợp tác địa phương đã hoạt động hiệu quả trong việc xúc tiến đầu tư, tăng cường hợp tác thương mại giữa hai bên.

Về giao lưu văn hóa, vào tháng Ba năm nay, tại lễ trao giải Giải thưởng Truyện tranh Quốc tế Nhật Bản lần thứ 19 tổ chức ở Tokyo, tác phẩm “Bống Bống Bang Bang” của nhóm tác giả Vũ Đình Lân và họa sỹ Lương Minh Quang đã giành được giải thưởng. Năm ngoái, ca sỹ Tùng Dương cũng đã nhận Giải Đặc biệt tại Giải thưởng Âm nhạc Nhật Bản (Music Awards Japan) 2025. Kể từ sau giải thưởng này, nam ca sỹ đã tham gia nhiều sự kiện âm nhạc kết nối giữa hai đất nước.

Đại sứ Đặc mệnh toàn quyền Nhật Bản tại Việt Nam Naoki Ito và phu nhân tham gia nghi thức đập rượu kagami biraki trong sự kiện xúc tiến du lịch Việt Nam-Nhật Bản. (Ảnh: CTV/Vietnam+)

Vào tháng Ba năm sau, Triển lãm Xanh Thế giới (Green Expo) 2027 sẽ được tổ chức tại Yokohama, Nhật Bản. Tôi xin bày tỏ lời cảm ơn Việt Nam đã đăng ký tham gia sự kiện này. Linh vật của triển lãm là Tunk Tunk. Hình tượng này thể hiện trạng thái con người và nhiều dạng sự sống khác đang cộng hưởng và kết nối, tồn tại với nhau. Rất mong quý vị hãy nhớ tới nhân vật này.

Với những Nghị quyết của Bộ Chính trị, tôi cho rằng tương lai Nhật Bản và Việt Nam sẽ tăng cường mở rộng, làm phong phú hơn nữa những hoạt động giao lưu văn hóa giữa hai nước.

Điều này hoàn toàn khả thi nhờ nền tảng là sự quan tâm và yêu thích của người Việt dành cho văn hóa của Nhật Bản, chẳng hạn như truyện tranh manga, hoạt hình anime hay ẩm thực Nhật Bản.

Về mục tiêu cụ thể, tôi mong muốn 3 điều: Ngày càng có nhiều bạn trẻ Việt du học tại Nhật Bản, tổ chức nhiều sự kiện ngắm hoa anh đào tại Việt Nam và quảng bá văn hóa-giải trí Nhật Bản chẳng hạn như J-pop tại Việt Nam.

Ngày 30/4 là Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, tôi xin gửi lời chúc mừng tới Chính phủ và nhân dân Việt Nam.

Sau hơn nửa thế kỷ kể từ ngày thống nhất, tôi xin bày tỏ sự kính trọng sâu sắc trước những thành tựu tăng trưởng kinh tế đáng kinh ngạc mà đất nước các bạn đã đạt được, cũng như con đường phát triển hòa bình đã góp phần tạo nên những thành tựu đó.

- Xin trân trọng cảm ơn Đại sứ./.

Trình diễn trang phục dân tộc và Việt phục với sự tham gia của hàng trăm phụ nữ Việt Nam tại vùng Kansai. (Ảnh: Nguyễn Tuyến/TTXVN)