NHTW Úc tăng lãi suất lên cao nhất 18 năm, có thể kết thúc chu kỳ thắt chặt
NHTW Úc đã nâng lãi suất lên mức cao nhất trong 18 năm vào thứ Ba (3/11), lần tăng lãi suất thứ năm trong năm nay. Tuy nhiên, nhiều tín hiệu cho thấy họ có thể sắp kết thúc lộ trình thắt chặt tiền tệ hiện tại.

Tăng lãi suất lên cao nhất 18 năm
Cuộc họp chính sách tiền tệ tháng 11 của Ngân hàng Dự trữ Úc (Reserve Bank of Australia - RBA) đã kết thúc hôm thứ Ba (3/11) với việc Hội đồng Chính sách tiền tệ - Cơ quan thiết lập lãi suất của RBA - đã quyết định tăng lãi suất thêm 25 điểm cơ bản lên 4,85%, mức cao nhất trong 18 năm qua. Đây là lần tăng lãi suất thứ năm của RBA kể từ đầu năm.
Lý giải về động thái này, RBA cho biết trong thông cáo chính sách phát đi sau đó rằng, lạm phát vẫn ở mức cao và các dữ liệu gần đây cho thấy tình trạng này diễn ra trên diện rộng mà một phần nguyên nhân là do giá nhiên liệu và các loại hàng hóa khác tăng cao dưới tác động từ cuộc xung đột tại Trung Đông.
Theo dự báo hiện tại của RBA, lạm phát sẽ tiếp tục duy trì ở mức cao trong phần lớn năm 2027 và dự kiến chỉ chạm ngưỡng trên của biên độ mục tiêu 2–3% vào cuối năm 2027 – chậm hơn khoảng ba quý so với dự báo trước đó.
“Điều này tạo ra rủi ro khiến kỳ vọng lạm phát tăng lên; một số thước đo kỳ vọng lạm phát được ghi nhận đã có dấu hiệu gia tăng trong thời gian gần đây”, RBA nhấn mạnh.
Trong khi đó, tăng trưởng đầu tư kinh doanh tổng thể được dự báo sẽ mạnh hơn trong ngắn hạn, bao gồm cả các khoản đầu tư liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI). Đồng thời việc làm dự kiến vẫn tiếp tục tăng, nhưng tỷ lệ thất nghiệp được dự báo sẽ tăng cao hơn so với các dự báo đưa ra hồi tháng 8.
Vì thế, “Hội đồng đánh giá rằng cần thắt chặt hơn nữa các điều kiện tài chính để hỗ trợ đưa lạm phát quay trở lại mức mục tiêu”, RBA nhấn mạnh.
Lộ trình thắt chặt có thể sắp kết thúc
Tuy nhiên quyết định tăng lãi suất của RBA cũng vấp phải 3 ý kiến phản đối trong số 9 thành viên của Hội đồng chính sách tiền tệ do các thành viên này lo ngại tăng trưởng suy giảm và tỷ lệ thất nghiệp gia tăng.
Trong khi đó, mặc dù khẳng định “sẽ tiếp tục thực hiện các biện pháp cần thiết để đưa lạm phát quay trở lại mức mục tiêu một cách bền vững”; song RBA cũng cho biết, “chính sách tiền tệ hiện đang ở vị thế phù hợp để ứng phó với các diễn biến thực tế”.
Phát biểu tại buổi họp báo sau quyết định tăng lãi suất, Thống đốc RBA Michele Bullock cũng cho biết, chưa rõ bước đi tiếp theo đối với lãi suất sẽ là gì. Thậm chí theo bà, sau năm đợt tăng lãi suất trong năm nay, đây là thời điểm thích hợp để tạm dừng và đánh giá cách nền kinh tế phản ứng với chính sách thắt chặt.
Như vậy, với việc tăng lãi suất tổng cộng 125 điểm cơ bản trong năm nay, vượt xa mức nới lỏng 75 điểm cơ bản trước đó, RBA trở thành NHTW có lập trường thắt chặt mạnh mẽ nhất trong số các nền kinh tế phát triển.
Trên thực tế, tác động của việc thắt chặt chính sách được cảm nhận rõ rệt nhất trên thị trường nhà ở – lĩnh vực đang trên đà trải qua đợt suy thoái lớn nhất trong bốn thập kỷ qua. Sự sụt giảm này được dự báo sẽ kìm hãm chi tiêu hộ gia đình thông qua "hiệu ứng tài sản tiêu cực" (negative wealth effects), đồng thời gây tác động lan tỏa đến các ngành liên quan đến giao dịch nhà ở — từ các công ty môi giới bất động sản, đơn vị tư vấn pháp lý chuyển nhượng tài sản, cho đến các công ty cung cấp dịch vụ chuyển nhà.
Thị trường lao động cũng đã hạ nhiệt, với tỷ lệ thất nghiệp chạm mức cao nhất trong 5 năm qua là 4,7%.
Stephen Smith - đối tác tại Deloitte Access Economics cho biết, kết quả bỏ phiếu 6-3 phản ánh sự đánh đổi khó khăn mà các nhà hoạch định chính sách đang phải đối mặt, trong bối cảnh các hộ gia đình cắt giảm chi tiêu còn các doanh nghiệp phải vật lộn với nhu cầu suy yếu.
“Đợt tăng lãi suất hôm nay làm gia tăng rủi ro rằng tăng trưởng kinh tế có thể suy yếu mạnh hơn dự kiến trong năm tới, ngay cả khi lạm phát vẫn ở mức cao”, Smith nhận định.
Sally Auld - Chuyên gia kinh tế trưởng tại National Australia Bank cũng cho rằng, Hội đồng chính sách tiền tệ có lẽ đã yên tâm với đánh giá rằng chính sách tiền tệ đang ở trạng thái thắt chặt. “Mặc dù chúng tôi không dự báo sẽ có thêm các đợt thắt chặt chính sách từ thời điểm này, nhưng chắc chắn rằng RBA sẽ vẫn nhạy bén (và sẵn sàng phản ứng) trước bất kỳ sự gia tăng bất ngờ nào của lạm phát trong những tháng tới”, chuyên gia này cho biết.
“Theo quan điểm của chúng tôi, lãi suất chính sách hiện đã đạt hoặc gần đạt đỉnh, và chúng tôi không dự báo sẽ có thêm đợt tăng lãi suất nào nữa”. “Chúng tôi cho rằng các rủi ro có thể nghiêng về khả năng lạm phát thấp hơn một chút; đồng thời, với xu hướng hiện tại của tỷ lệ thất nghiệp, mức đỉnh 5,1% mà RBA dự báo có thể sẽ đến sớm hơn dự kiến”.
