Những người tự viết 'bản đồ du lịch' làm giàu cho quê hương

Du khách cùng đón xuân mới tại làng du lịch tốt nhất thế giới - Quỳnh Sơn. Ảnh: Bảo Hân

Những người tiên phong

Vinh dự được Tổ chức Du lịch Liên hợp quốc (UN Tourism) công nhận là một trong những làng du lịch cộng đồng tiêu biểu nhất thế giới, Làng Du lịch cộng đồng Quỳnh Sơn, xã Bắc Sơn (tỉnh Lạng Sơn) là một trong những câu chuyện điển hình về việc bà con người Tày tự làm du lịch.

Gia đình ông Dương Công Chích và bà Dương Thị Kiểu, vẫn được biết đến là người “tiên phong” mở homestay ở làng Quỳnh Sơn, không bao giờ quên những năm tháng vượt khó tìm lối đi phát triển kinh tế. Đó là vào giai đoạn năm 2010, Quỳnh Sơn chẳng mấy ai biết đến, đời sống người dân còn bộn bề lo toan.

Bà Dương Thị Kiểu còn lưu lại tấm bản đồ du lịch con gái tự vẽ 10 năm trước. Ảnh: Bảo Hân

Nhớ lại thời kỳ đó, bà Dương Thị Kiểu cho biết, nhờ có con gái và con trai học đại học nên tư duy làm kinh tế đã thay đổi. "Bản thân những người lớn tuổi chúng tôi, được lớp trẻ hướng dẫn đã biết sử dụng mạng xã hội quảng bá cho quê hương để khách du lịch biết đến Quỳnh Sơn nằm trong thung lũng Bắc Sơn", bà Kiểu chia sẻ.

Hiện tại, dù cơ ngơi khu homestay đã khang trang nhất làng, nhưng bà Kiểu vẫn giữ lại tấm bản đồ du lịch do con gái là chị Dương Thị Việt tự vẽ hồi còn là sinh viên sư phạm. Tấm bản đồ mộc mạc, ghi lại hành trình khám phá làng cổ Quỳnh Sơn, nơi có mái ngói âm dương độc đáo, thung lũng Bắc Sơn có mùa lúa chín đẹp nhất nhì vùng Đông Bắc Tổ quốc được Công viên địa chất toàn cầu UNESCO xứ Lạng ôm trọn trong lòng…, khá chi tiết và chính xác với bản đồ du lịch hiện tại do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lạng Sơn in phục vụ công tác chuyên môn.

Làng du lịch cộng đồng Quỳnh Sơn với những mái ngói âm dương. Ảnh: Bảo Hân

Bà Phùng Thị Nga, Bí thư Đảng ủy xã Bắc Sơn khẳng định, chính những con người, những ngôi nhà, những thửa ruộng… là tài nguyên du lịch, khi được khai thác đúng cách, đã tạo nên sự hấp dẫn với du khách bốn phương. Xã đang định hướng đưa các làng nghề truyền thống như làng ngói âm dương vào tuyến du lịch địa chất Bắc Sơn, một phần của Công viên địa chất toàn cầu UNESCO.

Trong tương lai, xã Bắc Sơn tiếp tục tập trung phát triển du lịch trải nghiệm, phù hợp với Quyết định 922/QĐ-TTg ngày 2-8-2022 của Thủ tướng Chính phủ về phát triển du lịch nông thôn trong xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025.

Phát triển du lịch theo cách riêng từng hộ gia đình

Ở bản Che Căn, xã Mường Phăng (tỉnh Điện Biên), vợ chồng anh Lò Văn Đức - chị Cà Thị Phương cũng được coi là người “tiên phong” làm du lịch đem lại sinh kế mới. Giữa cánh đồng Mường Phăng đang độ hoa mơ, hoa đào, hoa ban rực rỡ đón xuân, homestay của 2 vợ chồng trẻ cũng sáng bừng như cùng chung vui với đất trời.

Anh Lò Văn Đức với ao cá bội thu đúng dịp năm mới. Ảnh: Bảo Hân

Ngày Tết cận kề, khi nồi bánh chưng đã chín, hoa đào đã thắm đượm, nhà cửa trang hoàng rực rỡ… cũng là lúc anh Đức - chị Phương đón đoàn khách du lịch đến đón xuân mới nơi miền cực Tây Tổ quốc. Không nề hà, anh Đức xuống ao bắt con cá to đãi khách món cá nướng theo đúng hương vị dân tộc Thái. Bữa cơm cuối năm có cả người dân bản cùng chung vui.

Anh Lò Văn Đức chia sẻ, mới 10 năm trước, bản làng còn hoang vắng, dân cư thưa thớt, đời sống khó khăn. Nhờ Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Điện Biên hỗ trợ tư vấn, hai vợ chồng anh đã nâng cấp hai ngôi nhà sàn kề nhau, xây dựng thêm các công trình phụ, mua sắm trang thiết bị đủ phục vụ khoảng 50 khách lớn nhất bản.

Khu homestay vợ chồng anh Lò Văn Đức - chị Cà Thị Phương lớn nhất bản Che Căn. Ảnh: Bảo Hân

Là người trực tiếp hướng dẫn vợ chồng anh Lò Văn Đức - chị Cà Thị Phương “đổi mới tư duy” phát triển “kinh tế xanh”, ông Phạm Văn Thăng, Trưởng phòng Quản lý du lịch, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Điện Biên nhớ lại: “Nhận thấy tiềm năng với gần 100 hộ đồng bào dân tộc Thái còn lưu giữ, bảo tồn nhiều giá trị văn hóa Thái truyền thống độc đáo ở bản Che Căn, chúng tôi đã vận động bà con phát triển du lịch cộng đồng. Đến nay, hầu hết người dân bản Che Căn đều mở homestay và có ý tưởng phát triển du lịch theo cách riêng của từng hộ gia đình”.

Ông Trần Văn Tuấn, Chủ tịch UBND xã Mường Phăng cho biết, Che Căn sẽ là điểm du lịch cộng đồng hấp dẫn đối với du khách. Riêng trong mùa xuân này, địa phương đã trồng thêm mới hàng nghìn cây hoa anh đào trên các con đường trung tâm để tô thắm thêm cảnh sắc quê hương.

Bản Che Căn nhìn từ trên cao như trong miền cổ tích. Ảnh: Bảo Hân

Hiện, người dân bản Che Căn nói riêng và xã Mường Phăng nói chung hoàn toàn tin tưởng vào định hướng của tỉnh Điện Biên, tập trung biến du lịch thành ngành kinh tế mũi nhọn giai đoạn 2026-2030, với mục tiêu đón trên 1,6 triệu lượt khách và doanh thu hơn 2.880 tỷ đồng năm 2026. Trọng tâm là phát triển du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng tại Mường Phăng - hồ Pá Khoang và phát huy giá trị di tích lịch sử Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Ngân Hạ - Bảo Hân