Nikon không chỉ làm máy ảnh mà còn chế tạo máy làm chip

Ít người biết Nikon còn sản xuất máy quang khắc bán dẫn, thiết bị sử dụng công nghệ quang học chính xác để tạo ra những vi mạch siêu nhỏ.

Nhắc đến Nikon, nhiều người thường nghĩ ngay đến những chiếc máy ảnh DSLR, mirrorless hay ống kính NIKKOR nổi tiếng. Tuy nhiên, tập đoàn Nhật Bản này còn tham gia một lĩnh vực ít được chú ý hơn nhưng có vai trò quan trọng đối với ngành công nghiệp công nghệ toàn cầu: sản xuất máy quang khắc bán dẫn. Đây là những thiết bị sử dụng hệ thống quang học có độ chính xác cực cao để tạo ra các cấu trúc mạch điện siêu nhỏ trên wafer silicon, nền tảng của những con chip bên trong smartphone, máy tính và nhiều thiết bị điện tử khác.

Nikon phát triển các hệ thống quang khắc bán dẫn NSR, sử dụng công nghệ quang học chính xác để tạo mẫu mạch trên wafer silicon. (Ảnh: Nikon)

Nikon phát triển các hệ thống quang khắc bán dẫn NSR, sử dụng công nghệ quang học chính xác để tạo mẫu mạch trên wafer silicon. (Ảnh: Nikon)

Nikon bắt đầu nghiên cứu máy quang khắc từ năm 1976 theo đề nghị của Hiệp hội Nghiên cứu Công nghệ VLSI tại Nhật Bản. Bốn năm sau, hãng công bố NSR-1010G, hệ thống stepper đầu tiên được sản xuất tại Nhật Bản, có độ phân giải 1 micromet (1.000 nanomet). Cột mốc này mở ra hướng phát triển mới cho doanh nghiệp, khi công nghệ thấu kính, xử lý ánh sáng và cơ khí chính xác vốn được ứng dụng trong máy ảnh được chuyển sang phục vụ ngành sản xuất vi mạch. Năm 1984, Nikon tiếp tục giới thiệu NSR-1010i2, hệ thống stepper sử dụng nguồn sáng i-line đầu tiên trên thế giới.

Về nguyên lý, máy quang khắc bán dẫn hoạt động bằng cách chuyển mẫu mạch điện từ một mặt nạ quang học (photomask) lên bề mặt wafer. Trước tiên, tấm silicon được phủ một lớp vật liệu nhạy sáng gọi là photoresist. Máy sau đó căn chỉnh wafer với mặt nạ, sử dụng nguồn sáng và hệ thống thấu kính để thu nhỏ, chiếu hình ảnh mẫu mạch lên bề mặt vật liệu. Những vùng tiếp xúc với ánh sáng sẽ thay đổi tính chất, tạo điều kiện cho các công đoạn xử lý tiếp theo hình thành cấu trúc bán dẫn. Quá trình này được lặp lại nhiều lần để tạo nên các lớp mạch phức tạp bên trong chip.

Một trong những công nghệ đáng chú ý mà Nikon phát triển là quang khắc ArF immersion (quang khắc nhúng). Phương pháp này sử dụng nguồn sáng laser excimer argon fluoride có bước sóng 193 nm, đồng thời đưa một lớp nước tinh khiết vào khoảng giữa thấu kính và wafer. Nhờ đặc tính khúc xạ của nước, hệ thống có thể cải thiện độ phân giải so với phương pháp quang khắc trong môi trường không khí. Năm 1999, Nikon giới thiệu máy quang khắc ArF khô NSR-S302A. Đến năm 2006, hãng tiếp tục ra mắt NSR-S609B, hệ thống quang khắc nhúng ArF dành cho sản xuất hàng loạt với khẩu độ số (NA) đạt 1,07.

NSR-S636E là một trong những hệ thống quang khắc nhúng ArF của Nikon, phục vụ quy trình sản xuất vi mạch tiên tiến. (Ảnh: Nikon)

NSR-S636E là một trong những hệ thống quang khắc nhúng ArF của Nikon, phục vụ quy trình sản xuất vi mạch tiên tiến. (Ảnh: Nikon)

Hiện nay, Nikon vẫn duy trì danh mục máy quang khắc phục vụ ngành bán dẫn, trong đó có NSR-S636E. Theo thông số nhà sản xuất công bố, thiết bị sử dụng nguồn sáng ArF 193 nm, đạt độ phân giải tối đa 38 nm, độ chính xác chồng lớp không quá 2,1 nm và công suất xử lý tối thiểu 280 wafer mỗi giờ theo điều kiện đo của hãng. Khi kết hợp với kỹ thuật đa mẫu (multiple patterning), công nghệ quang khắc nhúng có thể hỗ trợ sản xuất chip với tiến trình dưới 10 nm. Phương pháp này chia quá trình tạo mẫu thành nhiều lần xử lý để hình thành cấu trúc có kích thước nhỏ hơn giới hạn của một lần phơi sáng.

Từ máy ảnh đến thiết bị sản xuất chip, Nikon cho thấy nền tảng quang học có thể được ứng dụng trong nhiều lĩnh vực công nghiệp khác nhau. Thành lập năm 1917 với tên gọi Nippon Kogaku K.K., tập đoàn Nhật Bản đã mở rộng hoạt động sang kính hiển vi, thiết bị đo lường, quang khắc màn hình và bán dẫn. Dù không xuất hiện trực tiếp trước người tiêu dùng, những cỗ máy mang thương hiệu Nikon vẫn góp mặt trong chuỗi công nghệ phía sau các thiết bị điện tử hiện đại.

Mời quý độc giả xem thêm: Hơn 40.000 hồ sơ nhân viên an ninh Mỹ bị lộ, công cụ tìm kiếm dữ liệu càng đáng lo ngại.

Thiên Trang (th)

Nguồn Tri Thức & Cuộc Sống: https://kienthuc.net.vn/nikon-khong-chi-lam-may-anh-ma-con-che-tao-may-lam-chip-post1647061.html