Ninh Bình: Đăng kiểm phương tiện thông suốt nhờ chuyển đổi số và cải cách thủ tục

Quy trình đăng kiểm thuận lợi, người dân tiết kiệm thời gian

Có mặt tại Trung tâm Đăng kiểm phương tiện giao thông Nam Định sáng 7/7, ghi nhận của PV, không khí làm việc diễn ra ổn định, nền nếp. Hai dây chuyền kiểm định được vận hành liên tục, đáp ứng tốt nhu cầu kiểm định của người dân và doanh nghiệp.

Đăng kiểm phương tiện thông suốt nhờ chuyển đổi số và cải cách thủ tục.

Đáng chú ý, việc ứng dụng dữ liệu số giúp nhiều chủ phương tiện không còn phải mang theo nhiều loại giấy tờ như trước. Những phương tiện thuộc diện miễn kiểm định lần đầu cũng được giải quyết nhanh gọn, tạo tâm lý thoải mái cho người dân ngay từ khâu tiếp nhận.

Là một trong những chủ phương tiện có mặt từ sớm, anh Nguyễn Mạnh Toàn (39 tuổi, phường Thiên Trường), tài xế có nhiều năm kinh nghiệm lái xe, cho biết chiếc xe tải ISUZU 7,5 tấn sản xuất năm 2020 của anh được hoàn tất toàn bộ quy trình kiểm định chỉ trong chưa đầy 2 giờ.

"Tôi đã tìm hiểu trước các quy định mới nên chủ động chuẩn bị đầy đủ. Thủ tục hiện nay đơn giản hơn nhiều, không còn phải xuất trình nhiều giấy tờ như trước. Việc quản lý bằng dữ liệu điện tử giúp người dân thuận tiện hơn rất nhiều", anh Toàn chia sẻ.

Theo anh Toàn, những thay đổi từ ngày 1/7 không chỉ rút ngắn thời gian làm thủ tục mà còn giảm đáng kể chi phí đi lại, photocopy hồ sơ và thời gian chờ đợi.

Những thay đổi từ ngày 1/7 không chỉ rút ngắn thời gian làm thủ tục mà còn giảm đáng kể chi phí đi lại, photocopy hồ sơ và thời gian chờ đợi.

Có chung cảm nhận, anh Bùi Văn Công, lái xe du lịch điều khiển xe Hyundai 29 chỗ sản xuất năm 2023 cho biết trước khi đến trung tâm, anh được cán bộ đăng kiểm hướng dẫn qua điện thoại thực hiện các bước đăng ký trên ứng dụng VNeID.

"Sáng nay tôi chỉ mất hơn một giờ là hoàn tất toàn bộ thủ tục. Cán bộ hướng dẫn rất cụ thể, quy trình nhanh gọn, tiết kiệm thời gian và chi phí cho người dân", anh Công nói.

Thực tế ghi nhận cho thấy, việc ứng dụng công nghệ thông tin trong tiếp nhận hồ sơ đã giảm đáng kể lượng giấy tờ người dân phải chuẩn bị. Nhiều chủ xe chỉ cần xuất trình thông tin trên ứng dụng định danh điện tử thay cho bản giấy, qua đó hạn chế sai sót và rút ngắn thời gian xử lý.

Hoàn thiện thể chế, tạo nền tảng quản lý phương tiện bằng dữ liệu số

Trao đổi với PV Báo Xây dựng, ông Đồng Văn Thành, Phó giám đốc Trung tâm Đăng kiểm phương tiện giao thông Nam Định cho biết, Thông tư số 30/2026/TT-BXD vừa được Bộ Xây dựng ban hành đã thay thế toàn diện các quy định trước đây về kiểm định xe cơ giới, xe máy chuyên dùng, chứng nhận xe cải tạo và kiểm định khí thải xe mô tô, xe gắn máy.

Theo ông Thành, điểm nổi bật nhất của thông tư là chuyển mạnh từ quản lý bằng hồ sơ giấy sang quản lý bằng dữ liệu số, qua đó giảm thủ tục hành chính nhưng vẫn tăng hiệu quả kiểm soát.

Một trong những thay đổi đáng chú ý là chủ phương tiện có thể sử dụng chứng nhận đăng ký xe được tích hợp trên ứng dụng VNeID hoặc VNeTraffic khi thực hiện đăng kiểm. Trong trường hợp dữ liệu đăng ký xe đã được chia sẻ từ cơ quan công an, người dân không phải xuất trình thêm giấy tờ bản giấy như trước.

Thông tư cũng quy định rõ các trường hợp hồ sơ không đạt yêu cầu, gồm phương tiện chưa có dữ liệu đăng ký xe hoặc dữ liệu không thống nhất giữa cơ sở dữ liệu của cơ quan đăng ký, giấy chứng nhận đăng ký và tình trạng thực tế của phương tiện. Quy định này góp phần tăng tính minh bạch, đồng bộ giữa các hệ thống dữ liệu.

Theo ông Thành, một điểm mới khác là phần mềm quản lý kiểm định sẽ tự động lập hồ sơ phương tiện trên cơ sở dữ liệu xe sản xuất, lắp ráp hoặc nhập khẩu của Cục Đăng kiểm Việt Nam. Mỗi phương tiện chỉ tồn tại một hồ sơ điện tử duy nhất ngay từ lần đầu được miễn kiểm định hoặc kiểm định lần đầu, giúp hạn chế tình trạng trùng lặp, sai lệch thông tin.

Quy trình đăng kiểm thuận lợi, người dân tiết kiệm thời gian.

Thông tư cũng quy định, đối với những loại giấy tờ đã được chia sẻ từ Trung tâm dữ liệu quốc gia hoặc các cơ quan liên quan thì người dân không phải nộp hoặc xuất trình lại. Đây được đánh giá là bước tiến quan trọng trong cải cách thủ tục hành chính, giảm đáng kể thời gian và chi phí cho người dân cũng như doanh nghiệp.

Song song với đó, quy định về báo cáo định kỳ tại các cơ sở đăng kiểm cũng được bãi bỏ, thay bằng cơ chế quản lý hoàn toàn trên môi trường điện tử.

Một nội dung đáng chú ý khác là việc tiếp tục hoàn thiện cơ chế quản lý phương tiện vi phạm. Cơ sở đăng kiểm có thể theo dõi, cập nhật và khai thác dữ liệu đối với các phương tiện vi phạm hoặc không đạt yêu cầu kiểm định, qua đó phối hợp hiệu quả với cơ quan đăng ký xe và các đơn vị xử lý vi phạm.

Thông tư cũng bổ sung quy định không tiếp nhận hồ sơ đối với các phương tiện thuộc diện triệu hồi do lỗi thiết kế, chế tạo có nguy cơ ảnh hưởng đến an toàn hoặc môi trường nhưng chưa được khắc phục. Chỉ khi chủ xe xuất trình được tài liệu chứng minh đã sửa chữa theo yêu cầu của nhà sản xuất hoặc đơn vị được ủy quyền thì phương tiện mới được tiếp tục thực hiện kiểm định.

Bên cạnh đó, nhiều trường hợp được tạo điều kiện cấp lại giấy chứng nhận hoặc tem kiểm định mà không phải thực hiện lại toàn bộ quy trình đăng kiểm, như khi thay đổi biển số xe, thay đổi giấy đăng ký hoặc chuyển đổi hình thức kinh doanh vận tải.

Hoàn thiện thể chế, tạo nền tảng quản lý phương tiện bằng dữ liệu số.

Thông tư số 30/2026/TT-BXD cũng mở rộng các trường hợp được thay đổi một số chi tiết trên phương tiện mà không phải thực hiện thủ tục cải tạo. Chủ xe được phép lắp thêm các trang bị như: Giá nóc, cốp nóc, cánh gió, bậc bước chân, thanh thể thao, ốp sườn, cản trước, cản sau, lưới tản nhiệt, nắp che thùng xe bán tải... nếu các linh kiện được nhà sản xuất hoặc đơn vị được ủy quyền công bố và không làm thay đổi kết cấu an toàn của phương tiện.

Việc thay bóng đèn trong cụm đèn chiếu sáng phía trước bằng loại có công suất tương đương cũng không phải thực hiện thủ tục cải tạo nếu không làm thay đổi kết cấu hệ thống điện.

Thông tư bổ sung nhiều quy định mới về xe cải tạo, làm rõ các trường hợp phải chứng nhận cải tạo, trường hợp được miễn lập hồ sơ thiết kế cũng như các yêu cầu về kiểm tra, đánh giá chất lượng sau cải tạo.

Theo đại diện Trung tâm Đăng kiểm phương tiện giao thông Nam Định, những thay đổi trong Thông tư số 30/2026/TT-BXD không chỉ giúp giảm đáng kể thủ tục hành chính mà còn tạo nền tảng pháp lý quan trọng để ngành đăng kiểm chuyển mạnh sang quản lý bằng dữ liệu số.

Việc đồng bộ dữ liệu giữa cơ quan đăng ký xe, cơ sở đăng kiểm và các cơ quan quản lý sẽ góp phần nâng cao hiệu quả giám sát phương tiện, kiểm soát xe vi phạm, xe bị triệu hồi, xe cải tạo cũng như chuẩn bị triển khai kiểm định khí thải đối với xe mô tô, xe gắn máy trong thời gian tới.