Ninh Bình tổ chức chuỗi hoạt động đặc sắc chào mừng Ngày Di sản văn hóa Việt Nam

Hướng tới Ngày Di sản văn hóa Việt Nam (23/11) và Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11/2026), từ ngày 21 đến 22/11, tại tỉnh Ninh Bình diễn ra chuỗi hoạt động triển lãm, tọa đàm, tuyên truyền, giao lưu, trình diễn và thực hành di sản văn hóa.

Hướng tới Ngày Di sản văn hóa Việt Nam (23/11), Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) năm 2026 và hưởng ứng Tuần Văn hóa - Đại đoàn kết toàn dân tộc, từ ngày 21 đến 22/11, tại Ninh Bình, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch giao Cục Di sản văn hóa phối hợp với Sở Văn hóa và Thể thao tỉnh Ninh Bình tổ chức chuỗi hoạt động triển lãm, tọa đàm, giao lưu, trình diễn và thực hành di sản văn hóa, góp phần tôn vinh giá trị di sản, kết nối cộng đồng và lan tỏa bản sắc văn hóa dân tộc.

 Đồng chí Hồ An Phong, Thứ trưởng Bộ VHTT&DL phát biểu chào mừng sự kiện.

 Đồng chí Hồ An Phong, Thứ trưởng Bộ VHTT&DL phát biểu chào mừng sự kiện.

Với chuỗi hoạt động phong phú, đa dạng, chương trình hướng tới mục tiêu tôn vinh, giới thiệu và lan tỏa những giá trị tiêu biểu của di sản văn hóa Việt Nam; đồng thời nâng cao nhận thức, trách nhiệm của cộng đồng và xã hội trong công tác bảo vệ, phát huy giá trị di sản. Đây cũng là dịp để nghệ nhân, người thực hành, cộng đồng chủ thể di sản từ nhiều vùng miền gặp gỡ, giao lưu, chia sẻ kinh nghiệm và giới thiệu những nét văn hóa đặc sắc đến đông đảo Nhân dân, du khách.

Điểm nhấn của chương trình là việc đề cao vai trò chủ thể của cộng đồng trong bảo tồn di sản. Bởi di sản không chỉ được lưu giữ trong những bảo tàng, di tích hay hiện vật mà còn hiện hữu trong đời sống thường nhật, trong tri thức dân gian, phong tục, tập quán, nghề truyền thống và những thực hành văn hóa được trao truyền qua nhiều thế hệ.

Mở đầu chuỗi hoạt động là Triển lãm ảnh Di sản văn hóa Việt Nam, khai mạc lúc 9 giờ ngày 21/11/2026 tại Khu di tích lịch sử - văn hóa Cố đô Hoa Lư. Thông qua những hình ảnh tiêu biểu, triển lãm tái hiện bức tranh phong phú, đa dạng của di sản văn hóa Việt Nam, phản ánh chiều sâu lịch sử, đời sống tinh thần và bản sắc văn hóa của các cộng đồng trên khắp mọi miền đất nước.

 Đồng chí Hồ An Phong, Thứ trưởng Bộ VHTT&DL thăm và chụp ảnh lưu niệm tại các không gian trưng bày.

 Đồng chí Hồ An Phong, Thứ trưởng Bộ VHTT&DL thăm và chụp ảnh lưu niệm tại các không gian trưng bày.

Không chỉ mang ý nghĩa giới thiệu, quảng bá, triển lãm còn góp phần khơi dậy niềm tự hào về truyền thống văn hóa dân tộc, nâng cao ý thức và trách nhiệm của mỗi người trong gìn giữ, bảo vệ những giá trị di sản quý báu.

Tiếp nối hoạt động này, trong hai ngày 21 và 22/11, không gian tuyên truyền, giao lưu, trình diễn và thực hành di sản văn hóa Việt Nam tại Khu di tích Cố đô Hoa Lư trở thành điểm hẹn văn hóa đặc sắc, nơi công chúng được trực tiếp gặp gỡ các nghệ nhân, người thực hành và cộng đồng chủ thể di sản đến từ nhiều địa phương.

Nhiều loại hình di sản, nghề truyền thống và tri thức dân gian đặc sắc được giới thiệu như: Phở Hà Nội, Phở Nam Định, Bánh cuốn Thanh Trì, Tri thức trồng và chế biến chè Thái Nguyên, Nghề ướp trà sen Quảng An, Tranh dân gian Đông Hồ, Tò he, Kéo co ngồi, Hội diều làng Bá Dương Nội, Thư pháp, Nghề thêu ren Ninh Hải, Ném còn...

Mỗi loại hình di sản mang trong mình một câu chuyện riêng về lịch sử, phong tục, tập quán, sự sáng tạo và đời sống tinh thần của cộng đồng. Từ nghệ thuật ẩm thực, nghề thủ công truyền thống đến trò chơi dân gian và những tri thức được tích lũy qua nhiều thế hệ, tất cả cùng tạo nên bức tranh đa sắc màu về văn hóa Việt Nam.

Không gian văn hóa đa sắc màu, kết nối các cộng đồng và vùng miền tại Cố đô Hoa Lư.

Không gian văn hóa đa sắc màu, kết nối các cộng đồng và vùng miền tại Cố đô Hoa Lư.

Đặc biệt, thông qua hoạt động trình diễn và thực hành trực tiếp, du khách không chỉ được quan sát mà còn có cơ hội tìm hiểu quy trình, trải nghiệm các công đoạn, giao lưu với nghệ nhân và cảm nhận giá trị di sản từ chính những người đang gìn giữ, thực hành di sản. Qua đó, di sản được đưa ra khỏi không gian trưng bày để tiếp tục hiện diện sinh động trong đời sống đương đại.

Một trong những điểm nhấn đáng chú ý của chương trình là các không gian triển lãm chuyên đề, góp phần mở rộng cách tiếp cận lịch sử, văn hóa và truyền thống dân tộc.

Không gian triển lãm “Lực lượng vũ trang Quân khu 7 – Tiếp nối hành trình tri ân” giới thiệu hệ thống tư liệu, hình ảnh phản ánh kết quả công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ trong Chiến dịch “500 ngày đêm” cùng các hoạt động đền ơn đáp nghĩa của lực lượng vũ trang Quân khu 7. Đặc biệt, mô hình trải nghiệm hầm chữ A được bố trí để công chúng tham quan, tìm hiểu, qua đó góp phần giáo dục truyền thống cách mạng, lòng biết ơn đối với các thế hệ cha anh đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

Cùng với đó, không gian triển lãm “950 năm Quốc Tử Giám Thăng Long (1076-2026)” được xây dựng với ba chủ đề chính: “Nơi khơi nguồn đạo học”; “Quốc Tử Giám - trường quốc học đầu tiên”; “Hành trình bảo tồn và phát huy di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám”. Thông qua hệ thống tư liệu và nội dung trưng bày, công chúng có dịp tìm hiểu truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo, lịch sử giáo dục và những giá trị văn hóa, tri thức được hun đúc qua nhiều thế kỷ.

Đặc biệt, nhằm đổi mới phương thức tiếp cận di sản cho thế hệ trẻ, Ban Tổ chức phối hợp với Bảo tàng Lịch sử Quốc gia tổ chức hoạt động giáo dục di sản văn hóa với chủ đề “Khám phá di sản - Lan tỏa bản sắc Việt”, dành cho khoảng 100 học sinh lớp 5 Trường Tiểu học Tràng An (phân hiệu 2).

Thông qua các hình thức trải nghiệm tương tác trực tiếp kết hợp trực tuyến sinh động với những nội dung như “Cờ lau tập trận”, “Đi tìm ẩn số”..., các em học sinh được tiếp cận lịch sử, văn hóa bằng phương pháp trực quan, hấp dẫn, khuyến khích tinh thần khám phá và chủ động tìm hiểu. Hoạt động không chỉ góp phần bồi đắp tình yêu quê hương, đất nước mà còn từng bước hình thành ý thức, trách nhiệm của thế hệ trẻ trong bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa, nhất là trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay.

Bên cạnh các hoạt động giao lưu, trình diễn và trải nghiệm, chương trình còn chú trọng những nội dung chuyên môn, nghiệp vụ nhằm góp phần nâng cao hiệu quả công tác quản lý, bảo tồn di sản văn hóa.

Chuỗi hoạt động văn hóa tại Ninh Bình góp phần tôn vinh, lan tỏa những giá trị đặc sắc của di sản văn hóa Việt Nam.

Chuỗi hoạt động văn hóa tại Ninh Bình góp phần tôn vinh, lan tỏa những giá trị đặc sắc của di sản văn hóa Việt Nam.

Ngày 21/11, tại Bảo tàng Ninh Bình - Cơ sở 1, Cục Di sản văn hóa phối hợp với Sở Văn hóa và Thể thao tỉnh Ninh Bình tổ chức tọa đàm về quản lý cổ vật và đào tạo nhân lực giám định cổ vật. Đây là diễn đàn để các nhà quản lý, chuyên gia và những người hoạt động trong lĩnh vực di sản trao đổi chuyên môn, chia sẻ kinh nghiệm, thảo luận những vấn đề đặt ra trong công tác quản lý, nhận diện, giám định và đánh giá giá trị cổ vật.

Trong bối cảnh yêu cầu bảo vệ di sản ngày càng cao, việc nâng cao năng lực chuyên môn, xây dựng đội ngũ nhân lực có kiến thức và kỹ năng giám định cổ vật là nhiệm vụ quan trọng, góp phần bảo vệ các giá trị lịch sử, văn hóa, khoa học của di sản, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực này.

Cũng trong ngày 21/11, Trưng bày “Cổ vật tiêu biểu tỉnh Ninh Bình” lần thứ I năm 2026 khai mạc tại Bảo tàng Ninh Bình - Cơ sở 1, do Sở Văn hóa và Thể thao tỉnh Ninh Bình chủ trì, Cục Di sản văn hóa phối hợp tổ chức.

Thông qua việc giới thiệu những cổ vật tiêu biểu, hoạt động góp phần tái hiện những dấu ấn lịch sử, văn hóa và truyền thống của vùng đất Ninh Bình; đồng thời mang đến cho công chúng cơ hội tiếp cận, tìm hiểu những giá trị tư liệu quý báu được lưu giữ qua thời gian. Mỗi cổ vật không chỉ là một hiện vật có giá trị về mặt lịch sử, nghệ thuật mà còn là chứng tích phản ánh đời sống, tư duy thẩm mỹ, trình độ kỹ thuật và những thành tựu văn hóa của các thế hệ đi trước.

Một dấu mốc đáng chú ý khác trong chuỗi sự kiện là lễ khai trương Bảo tàng ngoài công lập Long Giang, tổ chức ngày 22/11/2026 tại tổ dân phố Vàng Ngọc, phường Tây Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, do Sở Văn hóa và Thể thao tỉnh Ninh Bình chủ trì, Cục Di sản văn hóa phối hợp.

Việc đưa Bảo tàng Long Giang vào hoạt động góp phần đa dạng hóa hệ thống thiết chế bảo tàng, mở rộng không gian lưu giữ, bảo tồn, nghiên cứu và giới thiệu các giá trị di sản văn hóa. Đồng thời, đây cũng là minh chứng cho vai trò ngày càng tích cực của các tổ chức, cá nhân trong huy động nguồn lực xã hội tham gia sự nghiệp bảo vệ và phát huy giá trị di sản, tạo thêm những địa chỉ văn hóa phục vụ nhu cầu tìm hiểu, học tập và tham quan của công chúng.

Có thể thấy, chuỗi hoạt động chào mừng Ngày Di sản văn hóa Việt Nam và Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026 tại Ninh Bình không đơn thuần là một sự kiện trưng bày, giới thiệu văn hóa mà còn mang ý nghĩa sâu sắc trong việc kết nối di sản với đời sống cộng đồng, gắn bảo tồn với phát triển và đưa các giá trị truyền thống đến gần hơn với công chúng.

Thông qua sự tham gia trực tiếp của nghệ nhân, người thực hành và các cộng đồng chủ thể, chương trình tiếp tục khẳng định rằng cộng đồng chính là lực lượng nòng cốt, là chủ thể sáng tạo, gìn giữ và trao truyền di sản. Việc tạo dựng không gian để các cộng đồng gặp gỡ, giao lưu, thực hành và chia sẻ kinh nghiệm không chỉ góp phần duy trì sức sống của di sản mà còn thúc đẩy sự tôn trọng, thấu hiểu đối với sự đa dạng văn hóa giữa các vùng miền, dân tộc.

Đặc biệt, việc kết hợp giữa triển lãm, trình diễn, tọa đàm, giáo dục di sản và trải nghiệm thực tế đã tạo nên phương thức tiếp cận đa chiều, giúp di sản không còn là những giá trị xa xôi, tĩnh tại mà trở thành một phần gần gũi, sống động trong đời sống hôm nay. Qua đó, khơi dậy niềm tự hào dân tộc, ý thức gìn giữ bản sắc và trách nhiệm của mỗi cá nhân, nhất là thế hệ trẻ, đối với di sản văn hóa nước nhà. 

Với những hoạt động thiết thực, phong phú và giàu ý nghĩa, chương trình tại Ninh Bình góp phần lan tỏa thông điệp về sức sống bền bỉ của văn hóa Việt Nam, khẳng định vai trò của di sản trong củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc. Đồng thời, đây cũng là lời nhắc nhở về trách nhiệm chung của toàn xã hội: trân trọng di sản hôm nay để những giá trị tốt đẹp của dân tộc tiếp tục được gìn giữ, phát huy và tỏa sáng trong các thế hệ mai sau.

Đinh Huê

Nguồn BVPL: https://baovephapluat.vn/van-hoa-xa-hoi/goc-van-hoa/ninh-binh-to-chuc-chuoi-hoat-dong-dac-sac-chao-mung-ngay-di-san-van-hoa-viet-nam-210624.html