Nóng: Quốc gia Đông Nam Á đầu tiên cấm trẻ U16 dùng Facebook, TikTok

Một em bé đang chơi điện thoại thông minh tại Thánh đường Hồi giáo Kauman ở Yogyakarta, Indonesia. Ảnh: NurPhoto

Theo thông báo ngày 7/3, Bộ trưởng Truyền thông và Các vấn đề Kỹ thuật số Meutya Hafid cho biết bà đã ký một quy định của chính phủ, theo đó trẻ em dưới 16 tuổi sẽ không được phép sở hữu tài khoản trên các nền tảng kỹ thuật số được xếp vào nhóm rủi ro cao. Danh sách này bao gồm các dịch vụ phổ biến như YouTube, TikTok, Facebook, Instagram, Threads, X, Roblox và Bigo Live - một nền tảng phát trực tiếp phổ biến tại khu vực.

Quy định sẽ được triển khai từng bước bắt đầu từ ngày 28/3 và kéo dài cho đến khi tất cả các nền tảng hoàn tất nghĩa vụ tuân thủ theo yêu cầu của cơ quan quản lý. Với dân số khoảng 285 triệu người, lớn thứ tư thế giới, Indonesia được xem là một trong những thị trường quan trọng của các mạng xã hội toàn cầu.

Theo Bộ trưởng Hafid, quyết định trên được đưa ra trong bối cảnh trẻ em phải đối mặt với nhiều rủi ro nghiêm trọng trên không gian mạng. “Cơ sở của quyết định này rất rõ ràng. Trẻ em của chúng ta đang phải đối mặt với những mối đe dọa ngày càng hiện hữu, từ việc tiếp xúc với nội dung khiêu dâm, bắt nạt trực tuyến, lừa đảo trên mạng, cho đến tình trạng nghiện các nền tảng số”, bà nhấn mạnh.

Bà cho rằng sự can thiệp của nhà nước là cần thiết để hỗ trợ các gia đình trước sức ảnh hưởng ngày càng lớn của các thuật toán mạng xã hội. “Chính phủ ở đây để các bậc cha mẹ không còn phải đơn độc đối đầu với “gã khổng lồ” của các thuật toán”, bà nói, đồng thời mô tả động thái này là nỗ lực nhằm “giành lại quyền chủ động đối với tương lai của trẻ em” trong bối cảnh môi trường số được xem là đang rơi vào tình trạng khẩn cấp.

Tuy nhiên, giới chức Indonesia cũng thừa nhận việc áp dụng quy định mới có thể gây ra những khó khăn ban đầu cho cả trẻ em và phụ huynh. Theo bà Hafid, trẻ có thể phản ứng hoặc phàn nàn, trong khi cha mẹ có thể lúng túng khi xử lý các yêu cầu từ con cái.

Trẻ em phải đối mặt với nhiều rủi ro nghiêm trọng trên không gian mạng. Ảnh: Nikkei Asia

Tại thủ đô Jakarta, nhiều phụ huynh bày tỏ sự ủng hộ đối với chính sách hạn chế mạng xã hội đối với trẻ vị thành niên, nhất là khi trẻ em hiện có thể dễ dàng truy cập các nền tảng trực tuyến thông qua điện thoại di động cá nhân.

Một phụ huynh 43 tuổi cho rằng việc trẻ em có quá nhiều tự do trong việc đăng tải hình ảnh, video và các nội dung cá nhân trên mạng xã hội là điều đáng lo ngại. Theo người này, dù một số nội dung mang tính giáo dục, nhưng cũng có nhiều thông tin sai lệch hoặc gây hiểu lầm, đòi hỏi phải có sự sàng lọc chặt chẽ hơn.

Một số ý kiến khác cho rằng bên cạnh việc hạn chế mạng xã hội, chính phủ cũng nên mạnh tay hơn với các trang web độc hại như nội dung khiêu dâm hoặc cờ bạc trực tuyến.

Trước đó, trong tuần này, Bộ Truyền thông và Các vấn đề Kỹ thuật số Indonesia đã tiến hành kiểm tra đột xuất văn phòng của Meta Platforms tại Jakarta do lo ngại về cách doanh nghiệp này xử lý các nội dung gây hại trên các nền tảng của mình như Facebook, Instagram và WhatsApp. Bộ cho biết mức độ tuân thủ các quy định quốc gia của Meta vẫn còn thấp và đã đưa ra cảnh báo nghiêm khắc đối với công ty.

Hiện cả TikTok và Meta chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức trước các yêu cầu bình luận.

Với quy định mới, Indonesia trở thành quốc gia đầu tiên tại Đông Nam Á áp dụng biện pháp hạn chế truy cập mạng xã hội đối với trẻ em. Trước đó, Australia đã triển khai các biện pháp tương tự từ tháng 12/2025, khiến các công ty mạng xã hội phải vô hiệu hóa khoảng 4,7 triệu tài khoản được xác định thuộc về trẻ em.

Ngoài ra, nhiều quốc gia khác như Tây Ban Nha, Pháp và Vương quốc Anh cũng đang xem xét hoặc triển khai các biện pháp nhằm hạn chế quyền truy cập mạng xã hội của người chưa thành niên, trong bối cảnh ngày càng gia tăng lo ngại về những tác động tiêu cực của nội dung trực tuyến không được kiểm soát đối với sự phát triển của trẻ em.

Hồng Nhung