OCB 'mổ xẻ' động lực tăng trưởng lợi nhuận 2026

Làm thế nào để một ngân hàng tầm trung như OCB đạt mức tăng trưởng lợi nhuận tới 39% trong vòng một năm là thắc mắc được nhiều cổ đông đặt ra tại đại hội đồng cổ đông thường niên 2026 của Ngân hàng TMCP Phương Đông (OCB) vừa diễn ra.

Sự dè dặt, thậm chí hoài nghi của cổ đông về tính khả thi của con số tăng trưởng đầy tham vọng này, là có cơ sở. Bởi lẽ, trong bối cảnh giá năng lượng leo thang, rủi ro địa chính trị gia tăng và áp lực chi phí lan rộng từ doanh nghiệp đến người tiêu dùng, biên lợi nhuận ngành ngân hàng đang bị bào mòn rõ rệt. Chưa kể, nguy cơ nợ xấu “quay đầu” khi sức khỏe tài chính của khách hàng suy yếu luôn là biến số khó lường.

Chính vì vậy, tham vọng tăng trưởng của OCB không đơn thuần là một con số, mà đặt ngân hàng trước bài toán tìm động lực ở đâu khi những “cỗ máy” truyền thống đang dần hụt hơi?

Nhưng, khi trả lời câu hỏi này, Tổng giám đốc OCB Phạm Hồng Hải tự tin: "Chúng tôi đã có sự chuẩn bị kỹ lưỡng cho kịch bản lợi nhuận này".

Theo ông Hải, động lực tăng trưởng mới của OCB trong năm 2026 sẽ không còn dựa hoàn toàn vào các phân khúc truyền thống mà đang mở rộng biên độ sang lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao, dịch vụ và khu vực đầu tư trực tiếp nước ngoài, những "mỏ vàng" chưa được khai thác hết dư địa trong năm 2025.

Ông Phạm Hồng Hải, Tổng giám đốc OCB trả lời chất vấn của cổ đông. Ảnh: OCB

Dù tín dụng vẫn là trụ cột, chiến lược năm nay được ông Hải "bật mí" cho thấy một thay đổi đáng chú ý: OCB không còn chỉ bán vốn, mà bán giải pháp. Trong bối cảnh hạn mức tín dụng trở thành một nguồn lực hữu hạn, ngân hàng lựa chọn khai thác sâu hơn chuỗi giá trị khách hàng, từ tư vấn tài chính, thu xếp phát hành trái phiếu đến quản trị dòng tiền.

Đặc biệt, việc “đánh chiếm” phân khúc khách hàng trung lưu và giàu có bằng các giải pháp quản lý gia sản đang mở ra một trục tăng trưởng mới, nơi nguồn thu không còn phụ thuộc vào chênh lệch lãi suất, mà đến từ phí dịch vụ ổn định và có biên lợi nhuận cao.

“Khi tín dụng trở nên ‘đắt đỏ’, bài toán không còn là cho vay bao nhiêu, mà là khai thác giá trị trên mỗi khách hàng sâu đến đâu”, ông Hải nhấn mạnh. Theo đó, các nguồn thu từ tư vấn phát hành, quản trị dòng tiền và quản lý tài sản không chỉ là phần bổ sung, mà đang dần trở thành “của để dành” chiến lược, giúp OCB cải thiện NIM theo hướng bền vững, ít phụ thuộc vào chu kỳ lãi suất.

Nợ xấu đã “đạt đỉnh”, OCB bước vào giai đoạn thu hoạch

Sau khủng hoảng tài chính chung giai đoạn năm 2011 - 2013, OCB bước vào giai đoạn tăng trưởng mạnh về hiệu suất kinh doanh, từ một ngân hàng nhỏ lên ngân hàng tầm trung. Tuy nhiên từ 2022 - 2024, hoạt động kinh doanh OCB chững lại từ tác động của các chính sách tiền tệ thay đổi, dẫn đến tình hình hoạt động kinh doanh ngân hàng ảnh hưởng.

“Chúng tôi đã nhận ra vấn đề và cơ bản hoàn thiện việc tái cấu trúc. Nợ xấu đã đạt đỉnh vào năm 2024 và đang giảm mạnh”, Chủ tịch HĐQT OCB Trịnh Văn Tuấn, thẳng thắn thừa nhận.

Năm 2025, OCB theo đuổi chiến lược tăng trưởng có chọn lọc, đặt trọng tâm vào hiệu quả và chất lượng. Ngân hàng chủ động cơ cấu lại danh mục tín dụng, ưu tiên dòng vốn cho sản xuất - kinh doanh, xuất nhập khẩu, đầu tư công và phân khúc bất động sản phục vụ nhu cầu thực. Đồng thời, OCB tăng tốc ở hai trụ cột dài hạn: doanh nghiệp vừa và nhỏ và tín dụng xanh.

Kết quả kinh doanh đã phản ánh rõ nét định hướng này. Đến cuối năm 2025, tổng tài sản đạt 322.949 tỷ đồng, tăng 16,8% so với năm trước. Huy động thị trường 1 đạt 220.958 tỷ đồng, tăng 14,8%; trong khi dư nợ tín dụng đạt 205.065 tỷ đồng, tăng 13,9%. Đáng chú ý, dư nợ tín dụng xanh vượt 21.000 tỷ đồng, tăng 10,5%, cho thấy bước tiến rõ rệt trong chiến lược tài chính bền vững.

Tổng thu thuần trong năm của OCB đạt 11.590 tỷ đồng, tăng 15,1% và lợi nhuận trước thuế chạm mốc 5.022 tỷ đồng, tăng 25,4% so với năm trước, mức tăng trưởng cho thấy sự cải thiện đồng thời về quy mô và chất lượng lợi nhuận.

Thế nhưng, điểm quan trọng là năm 2025, doanh số thu hồi nợ đã tăng gấp đôi. Với việc siết chặt quản trị rủi ro và đẩy mạnh xử lý tài sản đảm bảo, OCB kỳ vọng chi phí dự phòng sẽ giảm đáng kể, tạo dư địa lớn cho lợi nhuận năm 2026 bùng nổ.

"Tỷ lệ nợ xấu khách hàng doanh nghiệp hiện ở mức rất thấp. Với việc kiểm soát chặt chẽ chất lượng tài sản và xử lý nợ quyết liệt, chúng tôi tin rằng chi phí dự phòng sẽ không còn là gánh nặng ăn mòn lợi nhuận của OCB", ông Tuấn nhấn mạnh.

Sự tự tin này còn được củng cố bởi nhận định từ đối tác chiến lược Aozora Bank đến từ Nhật Bản. Ông Yoshizawa Toshiki, đại diện Aozora Bank, đánh giá cao nỗ lực tái cấu trúc của OCB, đặc biệt là sự dịch chuyển mô hình kinh doanh từ phụ thuộc vào lãi sang gia tăng nguồn thu phí dịch vụ, một nền tảng cốt lõi cho sự phát triển bền vững.

Theo ông Yoshizawa Toshiki, dù kết quả kinh doanh những năm gần đây chưa thực sự bứt phá, OCB lại đang đi đúng hướng trong một chu kỳ tái cấu trúc cần thiết: chủ động xử lý nợ xấu, đồng thời từng bước dịch chuyển mô hình từ phụ thuộc vào thu nhập lãi sang gia tăng nguồn thu phí và dịch vụ tư vấn.

Những bước đi này không phải là những điều chỉnh mang tính “kỹ thuật”, mà là sự thay đổi cấu trúc, yếu tố quyết định chất lượng tài sản và sức bền lợi nhuận trong dài hạn.

“Chúng tôi đánh giá cao những bước đi này, bởi đó là nền móng cho tăng trưởng bền vững, thay vì những con số ngắn hạn”, ông nhấn mạnh.

Ông Yoshizawa Toshiki, đại diện Aozora Bank (đang bỏ phiếu) và Chủ tịch HĐQT OCB Trịnh Văn Tuấn (bên phải) tại đại hội đồng cổ đông thường niên 2026. Ảnh: OCB

Tầm nhìn 2030: Từ "ngân hàng xanh" đến hệ sinh thái tài chính

Một trong những dấu ấn đậm nét nhất của OCB trong những năm qua là chiến lược ngân hàng xanh mà theo Tổng giám đốc Phạm Hồng Hải, đã trở thành trục phát triển cốt lõi của OCB.

Trên nền tảng hợp tác với các định chế quốc tế như IFC hay DEG, ngân hàng đang từng bước hoàn thiện khung quản trị xanh, đồng thời tích hợp sâu các tiêu chí ESG vào toàn bộ chuỗi hoạt động: từ cấp tín dụng, quản trị rủi ro đến thiết kế sản phẩm.

Thực tế, OCB đã hình thành một danh mục tín dụng xanh có quy mô đáng kể, duy trì quanh mức 9 -10% tổng dư nợ, cao hơn mặt bằng chung của thị trường và tiếp tục xu hướng đi lên.

Điểm đáng chú ý là phạm vi cho vay xanh tại nhà băng này đang được mở rộng nhanh, không chỉ tập trung vào năng lượng tái tạo, mà lan sang các lĩnh vực giàu tiềm năng như công trình xanh, nông nghiệp bền vững và sử dụng năng lượng hiệu quả. Đây đều là những “vùng tăng trưởng” mới và giàu tiềm năng của tài chính xanh.

"Đây không chỉ là trách nhiệm xã hội, mà là một chiến lược kinh doanh thông minh khi sử dụng tiêu chuẩn quốc tế để tạo ra lợi thế cạnh tranh về chi phí vốn và quản trị rủi ro môi trường - xã hội", ông Hải đánh giá.

Ở chiều nguồn vốn, OCB đang khai thác hiệu quả các dòng vốn trung - dài hạn và hỗ trợ kỹ thuật từ các đối tác quốc tế, qua đó nâng chuẩn hệ thống quản trị rủi ro môi trường - xã hội và năng lực tài chính xanh. Đặc biệt, chương trình tư vấn chuyển đổi "ngân hàng xanh” từ IFC đóng vai trò như một “bệ đỡ”, giúp ngân hàng củng cố nền tảng quản trị và mở rộng dư địa tăng trưởng tín dụng xanh một cách bài bản.

"Trong giai đoạn tới, OCB sẽ tiếp tục tìm kiếm các cơ hội hợp tác quốc tế để đa dạng hóa nguồn vốn xanh, nâng cao năng lực cấu trúc sản phẩm tài chính bền vững, đồng thời từng bước tiếp cận các công cụ huy động vốn thế hệ mới như vay liên kết bền vững", ông Hải nhấn mạnh.

Đại hội cũng kiện toàn bộ máy khi bầu bổ sung ông Lê Xuân Nghĩa làm thành viên độc lập HĐQT nhiệm kỳ 2025 - 2030. Ảnh: OCB

Về dài hạn, ông Trịnh Văn Tuấn đặt mục tiêu đến năm 2030, OCB sẽ đứng trong top 5 ngân hàng TMCP về hiệu quả hoạt động. Để đạt được điều đó, mô hình kinh doanh của OCB đang được nâng cấp theo chiều sâu, từ một ngân hàng cung cấp sản phẩm đơn lẻ sang vai trò nền tảng trung tâm trong hệ sinh thái tài chính, tham gia sâu vào chuỗi giá trị của khách hàng.

Trong năm 2026, OCB sẽ ưu tiên tăng trưởng có chọn lọc. Theo ông Tuấn, OCB đặt kế hoạch với tổng tài sản dự kiến đạt 354.214 tỷ đồng, tăng 10%; huy động thị trường 1 đạt 251.919 tỷ đồng, tăng 14% và dư nợ tín dụng chạm 235.875 tỷ đồng, tăng 15%. Đặc biệt, điểm nhấn nằm ở mục tiêu lợi nhuận trước thuế 6.960 tỷ đồng, tăng tới 39%.

Song song, OCB tăng tốc số hóa và tối ưu vận hành, không chỉ để cải thiện trải nghiệm khách hàng, mà còn để nâng hiệu suất sinh lời trên từng đơn vị tài sản.

Để hiện thực hóa tham vọng tăng trưởng, ngân hàng lên kế hoạch tăng vốn điều lệ lên hơn 30.625 tỷ đồng thông qua phát hành gần 400 triệu cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu, từ đó tăng quy mô vốn thêm gần 4.000 tỷ đồng, tạo dư địa mở rộng tín dụng, đầu tư hiện đại hóa hạ tầng công nghệ và phát triển sản phẩm mới.

Ở cấp độ quản trị, đại hội cũng kiện toàn bộ máy khi bầu bổ sung ông Lê Xuân Nghĩa làm thành viên độc lập HĐQT nhiệm kỳ 2025 - 2030, nâng tổng số thành viên lên tám, trong đó có hai thành viên độc lập. Đây là một bước đi nhằm tăng cường tính minh bạch và cân bằng trong điều hành.

Cùng với đó, nhà băng này cũng thông qua loạt tờ trình quan trọng từ tài chính, phân phối lợi nhuận, lựa chọn kiểm toán đến các kịch bản ứng phó rủi ro... để hường đền nền tảng quản trị chặt và chuẩn mực cao.